Mahabharata, opened as a book

वैशंपायन उवाच

तस्मिन्संप्रस्थिते कृष्णा पृथां प्राप्य यशस्विनीम्आपृच्छद्भृशदुःखार्ता याश्चान्यास्तत्र योषितः ॥१॥

यथार्हं वन्दनाश्लेषान्कृत्वा गन्तुमियेष साततो निनादः सुमहान्पाण्डवान्तःपुरेऽभवत् ॥२॥

कुन्ती च भृशसंतप्ता द्रौपदीं प्रेक्ष्य गच्छतीम्शोकविह्वलया वाचा कृच्छ्राद्वचनमब्रवीत् ॥३॥

वत्से शोको न ते कार्यः प्राप्येदं व्यसनं महत्स्त्रीधर्माणामभिज्ञासि शीलाचारवती तथा ॥४॥

न त्वां संदेष्टुमर्हामि भर्तॄन्प्रति शुचिस्मितेसाध्वीगुणसमाधानैर्भूषितं ते कुलद्वयम् ॥५॥

सभाग्याः कुरवश्चेमे ये न दग्धास्त्वयानघेअरिष्टं व्रज पन्थानं मदनुध्यानबृंहिता ॥६॥

भाविन्यर्थे हि सत्स्त्रीणां वैक्लव्यं नोपजायतेगुरुधर्माभिगुप्ता च श्रेयः क्षिप्रमवाप्स्यसि ॥७॥

सहदेवश्च मे पुत्रः सदावेक्ष्यो वने वसन्यथेदं व्यसनं प्राप्य नास्य सीदेन्महन्मनः ॥८॥

तथेत्युक्त्वा तु सा देवी स्रवन्नेत्रजलाविलाशोणिताक्तैकवसना मुक्तकेश्यभिनिर्ययौ ॥९॥

तां क्रोशन्तीं पृथा दुःखादनुवव्राज गच्छतीम्अथापश्यत्सुतान्सर्वान्हृताभरणवाससः ॥१०॥

रुरुचर्मावृततनून्ह्रिया किंचिदवाङ्मुखान्परैः परीतान्संहृष्टैः सुहृद्भिश्चानुशोचितान् ॥११॥

तदवस्थान्सुतान्सर्वानुपसृत्यातिवत्सलासस्वजानावदच्छोकात्तत्तद्विलपती बहु ॥१२॥

कथं सद्धर्मचारित्रवृत्तस्थितिविभूषितान्अक्षुद्रान्दृढभक्तांश्च दैवतेज्यापरान्सदा ॥१३॥

व्यसनं वः समभ्यागात्कोऽयं विधिविपर्ययःकस्यापध्यानजं चेदमागः पश्यामि वो धिया ॥१४॥

स्यात्तु मद्भाग्यदोषोऽयं याहं युष्मानजीजनम्दुःखायासभुजोऽत्यर्थं युक्तानप्युत्तमैर्गुणैः ॥१५॥

कथं वत्स्यथ दुर्गेषु वनेष्वृद्धिविनाकृताःवीर्यसत्त्वबलोत्साहतेजोभिरकृशाः कृशाः ॥१६॥

यद्येतदहमज्ञास्यं वनवासो हि वो ध्रुवम्शतशृङ्गान्मृते पाण्डौ नागमिष्यं गजाह्वयम् ॥१७॥

धन्यं वः पितरं मन्ये तपोमेधान्वितं तथायः पुत्राधिमसंप्राप्य स्वर्गेच्छामकरोत्प्रियाम् ॥१८॥

धन्यां चातीन्द्रियज्ञानामिमां प्राप्तां परां गतिम्मन्येऽद्य माद्रीं धर्मज्ञां कल्याणीं सर्वथैव हि ॥१९॥

रत्या मत्या च गत्या च ययाहमभिसंधिताजीवितप्रियतां मह्यं धिगिमां क्लेशभागिनीम् ॥२०॥

एवं विलपतीं कुन्तीमभिसान्त्व्य प्रणम्य चपाण्डवा विगतानन्दा वनायैव प्रवव्रजुः ॥२१॥

विदुरादयश्च तामार्तां कुन्तीमाश्वास्य हेतुभिःप्रावेशयन्गृहं क्षत्तुः स्वयमार्ततराः शनैः ॥२२॥

राजा च धृतराष्ट्रः स शोकाकुलितचेतनःक्षत्तुः संप्रेषयामास शीघ्रमागम्यतामिति ॥२३॥

ततो जगाम विदुरो धृतराष्ट्रनिवेशनम्तं पर्यपृच्छत्संविग्नो धृतराष्ट्रो नराधिपः ॥२४॥