Mandala.Sukta 10.94

अर्बुदः काद्रवेयः सर्पः। ग्रावाणः। जगती, ५, ७, १४ त्रिष्टुप्। · arbudaḥ kādraveyaḥ sarpaḥ | grāvāṇaḥ | jagatī, 5, 7, 14 triṣṭup |

प्रैते व॑दन्तु॒ प्र व॒यं व॑दाम॒ ग्राव॑भ्यो॒ वाचं॑ वदता॒ वद॑द्भ्यः ।यद॑द्रयः पर्वताः सा॒कमा॒शव॒: श्लोकं॒ घोषं॒ भर॒थेन्द्रा॑य सो॒मिन॑:॥

praite vadantu pra vayaṃ vadāma grāvabhyo vācaṃ vadatā vadadbhyaḥ |yadadrayaḥ parvatāḥ sākamāśava: ślokaṃ ghoṣaṃ bharathendrāya somina: ||

ए॒ते व॑दन्ति श॒तव॑त्स॒हस्र॑वद॒भि क्र॑न्दन्ति॒ हरि॑तेभिरा॒सभि॑: ।वि॒ष्ट्वी ग्रावा॑णः सु॒कृत॑: सुकृ॒त्यया॒ होतु॑श्चि॒त्पूर्वे॑ हवि॒रद्य॑माशत॥

ete vadanti śatavatsahasravadabhi krandanti haritebhirāsabhi: |viṣṭvī grāvāṇaḥ sukṛta: sukṛtyayā hotuścitpūrve haviradyamāśata ||

ए॒ते व॑द॒न्त्यवि॑दन्न॒ना मधु॒ न्यू॑ङ्खयन्ते॒ अधि॑ प॒क्व आमि॑षि ।वृ॒क्षस्य॒ शाखा॑मरु॒णस्य॒ बप्स॑त॒स्ते सूभ॑र्वा वृष॒भाः प्रेम॑राविषुः॥

ete vadantyavidannanā madhu nyūṅkhayante adhi pakva āmiṣi |vṛkṣasya śākhāmaruṇasya bapsataste sūbharvā vṛṣabhāḥ premarāviṣuḥ ||

बृ॒हद्व॑दन्ति मदि॒रेण॑ म॒न्दिनेन्द्रं॒ क्रोश॑न्तोऽविदन्न॒ना मधु॑ ।सं॒रभ्या॒ धीरा॒: स्वसृ॑भिरनर्तिषुराघो॒षय॑न्तः पृथि॒वीमु॑प॒ब्दिभि॑:॥

bṛhadvadanti madireṇa mandinendraṃ krośanto'vidannanā madhu |saṃrabhyā dhīrā: svasṛbhiranartiṣurāghoṣayantaḥ pṛthivīmupabdibhi: ||

सु॒प॒र्णा वाच॑मक्र॒तोप॒ द्यव्या॑ख॒रे कृष्णा॑ इषि॒रा अ॑नर्तिषुः ।न्य१ङ्नि य॒न्त्युप॑रस्य निष्कृ॒तं पु॒रू रेतो॑ दधिरे सूर्य॒श्वित॑:॥

suparṇā vācamakratopa dyavyākhare kṛṣṇā iṣirā anartiṣuḥ |nya1ṅni yantyuparasya niṣkṛtaṃ purū reto dadhire sūryaśvita: ||

उ॒ग्रा इ॑व प्र॒वह॑न्तः स॒माय॑मुः सा॒कं यु॒क्ता वृष॑णो॒ बिभ्र॑तो॒ धुर॑: ।यच्छ्व॒सन्तो॑ जग्रसा॒ना अरा॑विषुः शृ॒ण्व ए॑षां प्रो॒थथो॒ अर्व॑तामिव॥

ugrā iva pravahantaḥ samāyamuḥ sākaṃ yuktā vṛṣaṇo bibhrato dhura: |yacchvasanto jagrasānā arāviṣuḥ śṛṇva eṣāṃ prothatho arvatāmiva ||

दशा॑वनिभ्यो॒ दश॑कक्ष्येभ्यो॒ दश॑योक्त्रेभ्यो॒ दश॑योजनेभ्यः ।दशा॑भीशुभ्यो अर्चता॒जरे॑भ्यो॒ दश॒ धुरो॒ दश॑ यु॒क्ता वह॑द्भ्यः॥

daśāvanibhyo daśakakṣyebhyo daśayoktrebhyo daśayojanebhyaḥ |daśābhīśubhyo arcatājarebhyo daśa dhuro daśa yuktā vahadbhyaḥ ||

ते अद्र॑यो॒ दश॑यन्त्रास आ॒शव॒स्तेषा॑मा॒धानं॒ पर्ये॑ति हर्य॒तम् ।त ऊ॑ सु॒तस्य॑ सो॒म्यस्यान्ध॑सों॒ऽशोः पी॒यूषं॑ प्रथ॒मस्य॑ भेजिरे॥

te adrayo daśayantrāsa āśavasteṣāmādhānaṃ paryeti haryatam |ta ū sutasya somyasyāndhasoṃ'śoḥ pīyūṣaṃ prathamasya bhejire ||

ते सो॒मादो॒ हरी॒ इन्द्र॑स्य निंसतें॒ऽशुं दु॒हन्तो॒ अध्या॑सते॒ गवि॑ ।तेभि॑र्दु॒ग्धं प॑पि॒वान्त्सो॒म्यं मध्विन्द्रो॑ वर्धते॒ प्रथ॑ते वृषा॒यते॑॥

te somādo harī indrasya niṃsateṃ'śuṃ duhanto adhyāsate gavi |tebhirdugdhaṃ papivāntsomyaṃ madhvindro vardhate prathate vṛṣāyate ||

वृषा॑ वो अं॒शुर्न किला॑ रिषाथ॒नेळा॑वन्त॒: सद॒मित्स्थ॒नाशि॑ताः ।रै॒व॒त्येव॒ मह॑सा॒ चार॑वः स्थन॒ यस्य॑ ग्रावाणो॒ अजु॑षध्वमध्व॒रम्॥

vṛṣā vo aṃśurna kilā riṣāthaneḷāvanta: sadamitsthanāśitāḥ |raivatyeva mahasā cāravaḥ sthana yasya grāvāṇo ajuṣadhvamadhvaram ||

तृ॒दि॒ला अतृ॑दिलासो॒ अद्र॑योऽश्रम॒णा अशृ॑थिता॒ अमृ॑त्यवः ।अ॒ना॒तु॒रा अ॒जरा॒: स्थाम॑विष्णवः सुपी॒वसो॒ अतृ॑षिता॒ अतृ॑ष्णजः॥

tṛdilā atṛdilāso adrayo'śramaṇā aśṛthitā amṛtyavaḥ |anāturā ajarā: sthāmaviṣṇavaḥ supīvaso atṛṣitā atṛṣṇajaḥ ||

ध्रु॒वा ए॒व व॑: पि॒तरो॑ यु॒गेयु॑गे॒ क्षेम॑कामास॒: सद॑सो॒ न यु॑ञ्जते ।अ॒जु॒र्यासो॑ हरि॒षाचो॑ ह॒रिद्र॑व॒ आ द्यां रवे॑ण पृथि॒वीम॑शुश्रवुः॥

dhruvā eva va: pitaro yugeyuge kṣemakāmāsa: sadaso na yuñjate |ajuryāso hariṣāco haridrava ā dyāṃ raveṇa pṛthivīmaśuśravuḥ ||

तदिद्व॑द॒न्त्यद्र॑यो वि॒मोच॑ने॒ याम॑न्नञ्ज॒स्पा इ॑व॒ घेदु॑प॒ब्दिभि॑: ।वप॑न्तो॒ बीज॑मिव धान्या॒कृत॑: पृ॒ञ्चन्ति॒ सोमं॒ न मि॑नन्ति॒ बप्स॑तः॥

tadidvadantyadrayo vimocane yāmannañjaspā iva ghedupabdibhi: |vapanto bījamiva dhānyākṛta: pṛñcanti somaṃ na minanti bapsataḥ ||

सु॒ते अ॑ध्व॒रे अधि॒ वाच॑मक्र॒ता ऽऽक्री॒ळयो॒ न मा॒तरं॑ तु॒दन्त॑: ।वि षू मु॑ञ्चा सुषु॒वुषो॑ मनी॒षां वि व॑र्तन्ता॒मद्र॑य॒श्चाय॑मानाः॥

sute adhvare adhi vācamakratā ''krīḷayo na mātaraṃ tudanta: |vi ṣū muñcā suṣuvuṣo manīṣāṃ vi vartantāmadrayaścāyamānāḥ ||