Parva.Adhyaya 10.15

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

दृष्ट्वैव नरशार्दूलस्तावग्निसमतेजसौसंजहार शरं दिव्यं त्वरमाणो धनंजयः

dṛṣṭvaiva naraśārdūlastāvagnisamatejasausaṃjahāra śaraṃ divyaṃ tvaramāṇo dhanaṃjayaḥ

उवाच वदतां श्रेष्ठस्तावृषी प्राञ्जलिस्तदाप्रयुक्तमस्त्रमस्त्रेण शाम्यतामिति वै मया

uvāca vadatāṃ śreṣṭhastāvṛṣī prāñjalistadāprayuktamastramastreṇa śāmyatāmiti vai mayā

संहृते परमास्त्रेऽस्मिन्सर्वानस्मानशेषतःपापकर्मा ध्रुवं द्रौणिः प्रधक्ष्यत्यस्त्रतेजसा

saṃhṛte paramāstre'sminsarvānasmānaśeṣataḥpāpakarmā dhruvaṃ drauṇiḥ pradhakṣyatyastratejasā

अत्र यद्धितमस्माकं लोकानां चैव सर्वथाभवन्तौ देवसंकाशौ तथा संहर्तुमर्हतः

atra yaddhitamasmākaṃ lokānāṃ caiva sarvathābhavantau devasaṃkāśau tathā saṃhartumarhataḥ

इत्युक्त्वा संजहारास्त्रं पुनरेव धनंजयःसंहारो दुष्करस्तस्य देवैरपि हि संयुगे

ityuktvā saṃjahārāstraṃ punareva dhanaṃjayaḥsaṃhāro duṣkarastasya devairapi hi saṃyuge

विसृष्टस्य रणे तस्य परमास्त्रस्य संग्रहेन शक्तः पाण्डवादन्यः साक्षादपि शतक्रतुः

visṛṣṭasya raṇe tasya paramāstrasya saṃgrahena śaktaḥ pāṇḍavādanyaḥ sākṣādapi śatakratuḥ

ब्रह्मतेजोभवं तद्धि विसृष्टमकृतात्मनान शक्यमावर्तयितुं ब्रह्मचारिव्रतादृते

brahmatejobhavaṃ taddhi visṛṣṭamakṛtātmanāna śakyamāvartayituṃ brahmacārivratādṛte

अचीर्णब्रह्मचर्यो यः सृष्ट्वावर्तयते पुनःतदस्त्रं सानुबन्धस्य मूर्धानं तस्य कृन्तति

acīrṇabrahmacaryo yaḥ sṛṣṭvāvartayate punaḥtadastraṃ sānubandhasya mūrdhānaṃ tasya kṛntati

ब्रह्मचारी व्रती चापि दुरवापमवाप्य तत्परमव्यसनार्तोऽपि नार्जुनोऽस्त्रं व्यमुञ्चत

brahmacārī vratī cāpi duravāpamavāpya tatparamavyasanārto'pi nārjuno'straṃ vyamuñcata

सत्यव्रतधरः शूरो ब्रह्मचारी च पाण्डवःगुरुवर्ती च तेनास्त्रं संजहारार्जुनः पुनः

satyavratadharaḥ śūro brahmacārī ca pāṇḍavaḥguruvartī ca tenāstraṃ saṃjahārārjunaḥ punaḥ

द्रौणिरप्यथ संप्रेक्ष्य तावृषी पुरतः स्थितौन शशाक पुनर्घोरमस्त्रं संहर्तुमाहवे

drauṇirapyatha saṃprekṣya tāvṛṣī purataḥ sthitauna śaśāka punarghoramastraṃ saṃhartumāhave

अशक्तः प्रतिसंहारे परमास्त्रस्य संयुगेद्रौणिर्दीनमना राजन्द्वैपायनमभाषत

aśaktaḥ pratisaṃhāre paramāstrasya saṃyugedrauṇirdīnamanā rājandvaipāyanamabhāṣata

उत्तमव्यसनार्तेन प्राणत्राणमभीप्सुनामयैतदस्त्रमुत्सृष्टं भीमसेनभयान्मुने

uttamavyasanārtena prāṇatrāṇamabhīpsunāmayaitadastramutsṛṣṭaṃ bhīmasenabhayānmune

अधर्मश्च कृतोऽनेन धार्तराष्ट्रं जिघांसतामिथ्याचारेण भगवन्भीमसेनेन संयुगे

adharmaśca kṛto'nena dhārtarāṣṭraṃ jighāṃsatāmithyācāreṇa bhagavanbhīmasenena saṃyuge

अतः सृष्टमिदं ब्रह्मन्मयास्त्रमकृतात्मनातस्य भूयोऽद्य संहारं कर्तुं नाहमिहोत्सहे

ataḥ sṛṣṭamidaṃ brahmanmayāstramakṛtātmanātasya bhūyo'dya saṃhāraṃ kartuṃ nāhamihotsahe

विसृष्टं हि मया दिव्यमेतदस्त्रं दुरासदम्अपाण्डवायेति मुने वह्नितेजोऽनुमन्त्र्य वै

visṛṣṭaṃ hi mayā divyametadastraṃ durāsadamapāṇḍavāyeti mune vahnitejo'numantrya vai

तदिदं पाण्डवेयानामन्तकायाभिसंहितम्अद्य पाण्डुसुतान्सर्वाञ्जीविताद्भ्रंशयिष्यति

tadidaṃ pāṇḍaveyānāmantakāyābhisaṃhitamadya pāṇḍusutānsarvāñjīvitādbhraṃśayiṣyati

कृतं पापमिदं ब्रह्मन्रोषाविष्टेन चेतसावधमाशास्य पार्थानां मयास्त्रं सृजता रणे

kṛtaṃ pāpamidaṃ brahmanroṣāviṣṭena cetasāvadhamāśāsya pārthānāṃ mayāstraṃ sṛjatā raṇe

व्यास उवाच · vyāsa uvāca

अस्त्रं ब्रह्मशिरस्तात विद्वान्पार्थो धनंजयःउत्सृष्टवान्न रोषेण न वधाय तवाहवे

astraṃ brahmaśirastāta vidvānpārtho dhanaṃjayaḥutsṛṣṭavānna roṣeṇa na vadhāya tavāhave

अस्त्रमस्त्रेण तु रणे तव संशमयिष्यताविसृष्टमर्जुनेनेदं पुनश्च प्रतिसंहृतम्

astramastreṇa tu raṇe tava saṃśamayiṣyatāvisṛṣṭamarjunenedaṃ punaśca pratisaṃhṛtam

ब्रह्मास्त्रमप्यवाप्यैतदुपदेशात्पितुस्तवक्षत्रधर्मान्महाबाहुर्नाकम्पत धनंजयः

brahmāstramapyavāpyaitadupadeśātpitustavakṣatradharmānmahābāhurnākampata dhanaṃjayaḥ

एवं धृतिमतः साधोः सर्वास्त्रविदुषः सतःसभ्रातृबन्धोः कस्मात्त्वं वधमस्य चिकीर्षसि

evaṃ dhṛtimataḥ sādhoḥ sarvāstraviduṣaḥ sataḥsabhrātṛbandhoḥ kasmāttvaṃ vadhamasya cikīrṣasi

अस्त्रं ब्रह्मशिरो यत्र परमास्त्रेण वध्यतेसमा द्वादश पर्जन्यस्तद्राष्ट्रं नाभिवर्षति

astraṃ brahmaśiro yatra paramāstreṇa vadhyatesamā dvādaśa parjanyastadrāṣṭraṃ nābhivarṣati

एतदर्थं महाबाहुः शक्तिमानपि पाण्डवःन विहन्त्येतदस्त्रं ते प्रजाहितचिकीर्षया

etadarthaṃ mahābāhuḥ śaktimānapi pāṇḍavaḥna vihantyetadastraṃ te prajāhitacikīrṣayā

पाण्डवास्त्वं च राष्ट्रं च सदा संरक्ष्यमेव नःतस्मात्संहर दिव्यं त्वमस्त्रमेतन्महाभुज

pāṇḍavāstvaṃ ca rāṣṭraṃ ca sadā saṃrakṣyameva naḥtasmātsaṃhara divyaṃ tvamastrametanmahābhuja

अरोषस्तव चैवास्तु पार्थाः सन्तु निरामयाःन ह्यधर्मेण राजर्षिः पाण्डवो जेतुमिच्छति

aroṣastava caivāstu pārthāḥ santu nirāmayāḥna hyadharmeṇa rājarṣiḥ pāṇḍavo jetumicchati

मणिं चैतं प्रयच्छैभ्यो यस्ते शिरसि तिष्ठतिएतदादाय ते प्राणान्प्रतिदास्यन्ति पाण्डवाः

maṇiṃ caitaṃ prayacchaibhyo yaste śirasi tiṣṭhatietadādāya te prāṇānpratidāsyanti pāṇḍavāḥ

द्रौणिरुवाचपाण्डवैर्यानि रत्नानि यच्चान्यत्कौरवैर्धनम्अवाप्तानीह तेभ्योऽयं मणिर्मम विशिष्यते

drauṇiruvācapāṇḍavairyāni ratnāni yaccānyatkauravairdhanamavāptānīha tebhyo'yaṃ maṇirmama viśiṣyate

यमाबध्य भयं नास्ति शस्त्रव्याधिक्षुधाश्रयम्देवेभ्यो दानवेभ्यो वा नागेभ्यो वा कथंचन

yamābadhya bhayaṃ nāsti śastravyādhikṣudhāśrayamdevebhyo dānavebhyo vā nāgebhyo vā kathaṃcana

न च रक्षोगणभयं न तस्करभयं तथाएवंवीर्यो मणिरयं न मे त्याज्यः कथंचन

na ca rakṣogaṇabhayaṃ na taskarabhayaṃ tathāevaṃvīryo maṇirayaṃ na me tyājyaḥ kathaṃcana

यत्तु मे भगवानाह तन्मे कार्यमनन्तरम्अयं मणिरयं चाहमिषीका निपतिष्यतिगर्भेषु पाण्डवेयानाममोघं चैतदुद्यतम्

yattu me bhagavānāha tanme kāryamanantaramayaṃ maṇirayaṃ cāhamiṣīkā nipatiṣyatigarbheṣu pāṇḍaveyānāmamoghaṃ caitadudyatam

व्यास उवाच · vyāsa uvāca

एवं कुरु न चान्या ते बुद्धिः कार्या कदाचनगर्भेषु पाण्डवेयानां विसृज्यैतदुपारम

evaṃ kuru na cānyā te buddhiḥ kāryā kadācanagarbheṣu pāṇḍaveyānāṃ visṛjyaitadupārama

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

ततः परममस्त्रं तदश्वत्थामा भृशातुरःद्वैपायनवचः श्रुत्वा गर्भेषु प्रमुमोच ह

tataḥ paramamastraṃ tadaśvatthāmā bhṛśāturaḥdvaipāyanavacaḥ śrutvā garbheṣu pramumoca ha