पर्व.अध्याय 2.34

शिशुपाल उवाच · śiśupāla uvāca

नायमर्हति वार्ष्णेयस्तिष्ठत्स्विह महात्मसुमहीपतिषु कौरव्य राजवत्पार्थिवार्हणम्

nāyamarhati vārṣṇeyastiṣṭhatsviha mahātmasumahīpatiṣu kauravya rājavatpārthivārhaṇam

नायं युक्तः समाचारः पाण्डवेषु महात्मसुयत्कामात्पुण्डरीकाक्षं पाण्डवार्चितवानसि

nāyaṃ yuktaḥ samācāraḥ pāṇḍaveṣu mahātmasuyatkāmātpuṇḍarīkākṣaṃ pāṇḍavārcitavānasi

बाला यूयं न जानीध्वं धर्मः सूक्ष्मो हि पाण्डवाःअयं तत्राभ्यतिक्रान्त आपगेयोऽल्पदर्शनः

bālā yūyaṃ na jānīdhvaṃ dharmaḥ sūkṣmo hi pāṇḍavāḥayaṃ tatrābhyatikrānta āpageyo'lpadarśanaḥ

त्वादृशो धर्मयुक्तो हि कुर्वाणः प्रियकाम्ययाभवत्यभ्यधिकं भीष्मो लोकेष्ववमतः सताम्

tvādṛśo dharmayukto hi kurvāṇaḥ priyakāmyayābhavatyabhyadhikaṃ bhīṣmo lokeṣvavamataḥ satām

कथं ह्यराजा दाशार्हो मध्ये सर्वमहीक्षिताम्अर्हणामर्हति तथा यथा युष्माभिरर्चितः

kathaṃ hyarājā dāśārho madhye sarvamahīkṣitāmarhaṇāmarhati tathā yathā yuṣmābhirarcitaḥ

अथ वा मन्यसे कृष्णं स्थविरं भरतर्षभवसुदेवे स्थिते वृद्धे कथमर्हति तत्सुतः

atha vā manyase kṛṣṇaṃ sthaviraṃ bharatarṣabhavasudeve sthite vṛddhe kathamarhati tatsutaḥ

अथ वा वासुदेवोऽपि प्रियकामोऽनुवृत्तवान्द्रुपदे तिष्ठति कथं माधवोऽर्हति पूजनम्

atha vā vāsudevo'pi priyakāmo'nuvṛttavāndrupade tiṣṭhati kathaṃ mādhavo'rhati pūjanam

आचार्यं मन्यसे कृष्णमथ वा कुरुपुंगवद्रोणे तिष्ठति वार्ष्णेयं कस्मादर्चितवानसि

ācāryaṃ manyase kṛṣṇamatha vā kurupuṃgavadroṇe tiṣṭhati vārṣṇeyaṃ kasmādarcitavānasi

ऋत्विजं मन्यसे कृष्णमथ वा कुरुनन्दनद्वैपायने स्थिते विप्रे कथं कृष्णोऽर्चितस्त्वया

ṛtvijaṃ manyase kṛṣṇamatha vā kurunandanadvaipāyane sthite vipre kathaṃ kṛṣṇo'rcitastvayā

नैव ऋत्विङ्न चाचार्यो न राजा मधुसूदनःअर्चितश्च कुरुश्रेष्ठ किमन्यत्प्रियकाम्यया

naiva ṛtviṅna cācāryo na rājā madhusūdanaḥarcitaśca kuruśreṣṭha kimanyatpriyakāmyayā

अथ वाप्यर्चनीयोऽयं युष्माकं मधुसूदनःकिं राजभिरिहानीतैरवमानाय भारत

atha vāpyarcanīyo'yaṃ yuṣmākaṃ madhusūdanaḥkiṃ rājabhirihānītairavamānāya bhārata

वयं तु न भयादस्य कौन्तेयस्य महात्मनःप्रयच्छामः करान्सर्वे न लोभान्न च सान्त्वनात्

vayaṃ tu na bhayādasya kaunteyasya mahātmanaḥprayacchāmaḥ karānsarve na lobhānna ca sāntvanāt

अस्य धर्मप्रवृत्तस्य पार्थिवत्वं चिकीर्षतःकरानस्मै प्रयच्छामः सोऽयमस्मान्न मन्यते

asya dharmapravṛttasya pārthivatvaṃ cikīrṣataḥkarānasmai prayacchāmaḥ so'yamasmānna manyate

किमन्यदवमानाद्धि यदिमं राजसंसदिअप्राप्तलक्षणं कृष्णमर्घ्येणार्चितवानसि

kimanyadavamānāddhi yadimaṃ rājasaṃsadiaprāptalakṣaṇaṃ kṛṣṇamarghyeṇārcitavānasi

अकस्माद्धर्मपुत्रस्य धर्मात्मेति यशो गतम्को हि धर्मच्युते पूजामेवं युक्तां प्रयोजयेत्योऽयं वृष्णिकुले जातो राजानं हतवान्पुरा

akasmāddharmaputrasya dharmātmeti yaśo gatamko hi dharmacyute pūjāmevaṃ yuktāṃ prayojayetyo'yaṃ vṛṣṇikule jāto rājānaṃ hatavānpurā

अद्य धर्मात्मता चैव व्यपकृष्टा युधिष्ठिरात्कृपणत्वं निविष्टं च कृष्णेऽर्घ्यस्य निवेदनात्

adya dharmātmatā caiva vyapakṛṣṭā yudhiṣṭhirātkṛpaṇatvaṃ niviṣṭaṃ ca kṛṣṇe'rghyasya nivedanāt

यदि भीताश्च कौन्तेयाः कृपणाश्च तपस्विनःननु त्वयापि बोद्धव्यं यां पूजां माधवोऽर्हति

yadi bhītāśca kaunteyāḥ kṛpaṇāśca tapasvinaḥnanu tvayāpi boddhavyaṃ yāṃ pūjāṃ mādhavo'rhati

अथ वा कृपणैरेतामुपनीतां जनार्दनपूजामनर्हः कस्मात्त्वमभ्यनुज्ञातवानसि

atha vā kṛpaṇairetāmupanītāṃ janārdanapūjāmanarhaḥ kasmāttvamabhyanujñātavānasi

अयुक्तामात्मनः पूजां त्वं पुनर्बहु मन्यसेहविषः प्राप्य निष्यन्दं प्राशितुं श्वेव निर्जने

ayuktāmātmanaḥ pūjāṃ tvaṃ punarbahu manyasehaviṣaḥ prāpya niṣyandaṃ prāśituṃ śveva nirjane

न त्वयं पार्थिवेन्द्राणामवमानः प्रयुज्यतेत्वामेव कुरवो व्यक्तं प्रलम्भन्ते जनार्दन

na tvayaṃ pārthivendrāṇāmavamānaḥ prayujyatetvāmeva kuravo vyaktaṃ pralambhante janārdana

क्लीबे दारक्रिया यादृगन्धे वा रूपदर्शनम्अराज्ञो राजवत्पूजा तथा ते मधुसूदन

klībe dārakriyā yādṛgandhe vā rūpadarśanamarājño rājavatpūjā tathā te madhusūdana

दृष्टो युधिष्ठिरो राजा दृष्टो भीष्मश्च यादृशःवासुदेवोऽप्ययं दृष्टः सर्वमेतद्यथातथम्

dṛṣṭo yudhiṣṭhiro rājā dṛṣṭo bhīṣmaśca yādṛśaḥvāsudevo'pyayaṃ dṛṣṭaḥ sarvametadyathātatham

इत्युक्त्वा शिशुपालस्तानुत्थाय परमासनात्निर्ययौ सदसस्तस्मात्सहितो राजभिस्तदा

ityuktvā śiśupālastānutthāya paramāsanātniryayau sadasastasmātsahito rājabhistadā