पर्व.अध्याय 2.67

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

ततो व्यध्वगतं पार्थं प्रातिकामी युधिष्ठिरम्उवाच वचनाद्राज्ञो धृतराष्ट्रस्य धीमतः

tato vyadhvagataṃ pārthaṃ prātikāmī yudhiṣṭhiramuvāca vacanādrājño dhṛtarāṣṭrasya dhīmataḥ

उपस्तीर्णा सभा राजन्नक्षानुप्त्वा युधिष्ठिरएहि पाण्डव दीव्येति पिता त्वामाह भारत

upastīrṇā sabhā rājannakṣānuptvā yudhiṣṭhiraehi pāṇḍava dīvyeti pitā tvāmāha bhārata

युधिष्ठिर उवाच · yudhiṣṭhira uvāca

धातुर्नियोगाद्भूतानि प्राप्नुवन्ति शुभाशुभम्न निवृत्तिस्तयोरस्ति देवितव्यं पुनर्यदि

dhāturniyogādbhūtāni prāpnuvanti śubhāśubhamna nivṛttistayorasti devitavyaṃ punaryadi

अक्षद्यूते समाह्वानं नियोगात्स्थविरस्य चजानन्नपि क्षयकरं नातिक्रमितुमुत्सहे

akṣadyūte samāhvānaṃ niyogātsthavirasya cajānannapi kṣayakaraṃ nātikramitumutsahe

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

इति ब्रुवन्निववृते भ्रातृभिः सह पाण्डवःजानंश्च शकुनेर्मायां पार्थो द्यूतमियात्पुनः

iti bruvannivavṛte bhrātṛbhiḥ saha pāṇḍavaḥjānaṃśca śakunermāyāṃ pārtho dyūtamiyātpunaḥ

विविशुस्ते सभां तां तु पुनरेव महारथाःव्यथयन्ति स्म चेतांसि सुहृदां भरतर्षभाः

viviśuste sabhāṃ tāṃ tu punareva mahārathāḥvyathayanti sma cetāṃsi suhṛdāṃ bharatarṣabhāḥ

यथोपजोषमासीनाः पुनर्द्यूतप्रवृत्तयेसर्वलोकविनाशाय दैवेनोपनिपीडिताः

yathopajoṣamāsīnāḥ punardyūtapravṛttayesarvalokavināśāya daivenopanipīḍitāḥ

शकुनिरुवाचअमुञ्चत्स्थविरो यद्वो धनं पूजितमेव तत्महाधनं ग्लहं त्वेकं शृणु मे भरतर्षभ

śakuniruvācaamuñcatsthaviro yadvo dhanaṃ pūjitameva tatmahādhanaṃ glahaṃ tvekaṃ śṛṇu me bharatarṣabha

वयं द्वादश वर्षाणि युष्माभिर्द्यूतनिर्जिताःप्रविशेम महारण्यं रौरवाजिनवाससः

vayaṃ dvādaśa varṣāṇi yuṣmābhirdyūtanirjitāḥpraviśema mahāraṇyaṃ rauravājinavāsasaḥ

त्रयोदशं च सजने अज्ञाताः परिवत्सरम्ज्ञाताश्च पुनरन्यानि वने वर्षाणि द्वादश

trayodaśaṃ ca sajane ajñātāḥ parivatsaramjñātāśca punaranyāni vane varṣāṇi dvādaśa

अस्माभिर्वा जिता यूयं वने वर्षाणि द्वादशवसध्वं कृष्णया सार्धमजिनैः प्रतिवासिताः

asmābhirvā jitā yūyaṃ vane varṣāṇi dvādaśavasadhvaṃ kṛṣṇayā sārdhamajinaiḥ prativāsitāḥ

त्रयोदशे च निर्वृत्ते पुनरेव यथोचितम्स्वराज्यं प्रतिपत्तव्यमितरैरथ वेतरैः

trayodaśe ca nirvṛtte punareva yathocitamsvarājyaṃ pratipattavyamitarairatha vetaraiḥ

अनेन व्यवसायेन सहास्माभिर्युधिष्ठिरअक्षानुप्त्वा पुनर्द्यूतमेहि दीव्यस्व भारत

anena vyavasāyena sahāsmābhiryudhiṣṭhiraakṣānuptvā punardyūtamehi dīvyasva bhārata

सभासद ऊचुःअहो धिग्बान्धवा नैनं बोधयन्ति महद्भयम्बुद्ध्या बोध्यं न बुध्यन्ते स्वयं च भरतर्षभाः

sabhāsada ūcuḥaho dhigbāndhavā nainaṃ bodhayanti mahadbhayambuddhyā bodhyaṃ na budhyante svayaṃ ca bharatarṣabhāḥ

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

जनप्रवादान्सुबहूनिति शृण्वन्नराधिपःह्रिया च धर्मसङ्गाच्च पार्थो द्यूतमियात्पुनः

janapravādānsubahūniti śṛṇvannarādhipaḥhriyā ca dharmasaṅgācca pārtho dyūtamiyātpunaḥ

जानन्नपि महाबुद्धिः पुनर्द्यूतमवर्तयत्अप्ययं न विनाशः स्यात्कुरूणामिति चिन्तयन्

jānannapi mahābuddhiḥ punardyūtamavartayatapyayaṃ na vināśaḥ syātkurūṇāmiti cintayan

युधिष्ठिर उवाच · yudhiṣṭhira uvāca

कथं वै मद्विधो राजा स्वधर्ममनुपालयन्आहूतो विनिवर्तेत दीव्यामि शकुने त्वया

kathaṃ vai madvidho rājā svadharmamanupālayanāhūto vinivarteta dīvyāmi śakune tvayā

शकुनिरुवाचगवाश्वं बहुधेनूकमपर्यन्तमजाविकम्गजाः कोशो हिरण्यं च दासीदासं च सर्वशः

śakuniruvācagavāśvaṃ bahudhenūkamaparyantamajāvikamgajāḥ kośo hiraṇyaṃ ca dāsīdāsaṃ ca sarvaśaḥ

एष नो ग्लह एवैको वनवासाय पाण्डवाःयूयं वयं वा विजिता वसेम वनमाश्रिताः

eṣa no glaha evaiko vanavāsāya pāṇḍavāḥyūyaṃ vayaṃ vā vijitā vasema vanamāśritāḥ

अनेन व्यवसायेन दीव्याम भरतर्षभसमुत्क्षेपेण चैकेन वनवासाय भारत

anena vyavasāyena dīvyāma bharatarṣabhasamutkṣepeṇa caikena vanavāsāya bhārata

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

प्रतिजग्राह तं पार्थो ग्लहं जग्राह सौबलःजितमित्येव शकुनिर्युधिष्ठिरमभाषत

pratijagrāha taṃ pārtho glahaṃ jagrāha saubalaḥjitamityeva śakuniryudhiṣṭhiramabhāṣata