Parva.Adhyaya 5.98

नारद उवाच · nārada uvāca

हिरण्यपुरमित्येतत्ख्यातं पुरवरं महत्दैत्यानां दानवानां च मायाशतविचारिणाम्

hiraṇyapuramityetatkhyātaṃ puravaraṃ mahatdaityānāṃ dānavānāṃ ca māyāśatavicāriṇām

अनल्पेन प्रयत्नेन निर्मितं विश्वकर्मणामयेन मनसा सृष्टं पातालतलमाश्रितम्

analpena prayatnena nirmitaṃ viśvakarmaṇāmayena manasā sṛṣṭaṃ pātālatalamāśritam

अत्र मायासहस्राणि विकुर्वाणा महौजसःदानवा निवसन्ति स्म शूरा दत्तवराः पुरा

atra māyāsahasrāṇi vikurvāṇā mahaujasaḥdānavā nivasanti sma śūrā dattavarāḥ purā

नैते शक्रेण नान्येन वरुणेन यमेन वाशक्यन्ते वशमानेतुं तथैव धनदेन च

naite śakreṇa nānyena varuṇena yamena vāśakyante vaśamānetuṃ tathaiva dhanadena ca

असुराः कालखञ्जाश्च तथा विष्णुपदोद्भवाःनैरृता यातुधानाश्च ब्रह्मवेदोद्भवाश्च ये

asurāḥ kālakhañjāśca tathā viṣṇupadodbhavāḥnairṛtā yātudhānāśca brahmavedodbhavāśca ye

दंष्ट्रिणो भीमरूपाश्च निवसन्त्यात्मरक्षिणःमायावीर्योपसंपन्ना निवसन्त्यात्मरक्षिणः

daṃṣṭriṇo bhīmarūpāśca nivasantyātmarakṣiṇaḥmāyāvīryopasaṃpannā nivasantyātmarakṣiṇaḥ

निवातकवचा नाम दानवा युद्धदुर्मदाःजानासि च यथा शक्रो नैताञ्शक्नोति बाधितुम्

nivātakavacā nāma dānavā yuddhadurmadāḥjānāsi ca yathā śakro naitāñśaknoti bādhitum

बहुशो मातले त्वं च तव पुत्रश्च गोमुखःनिर्भग्नो देवराजश्च सहपुत्रः शचीपतिः

bahuśo mātale tvaṃ ca tava putraśca gomukhaḥnirbhagno devarājaśca sahaputraḥ śacīpatiḥ

पश्य वेश्मानि रौक्माणि मातले राजतानि चकर्मणा विधियुक्तेन युक्तान्युपगतानि च

paśya veśmāni raukmāṇi mātale rājatāni cakarmaṇā vidhiyuktena yuktānyupagatāni ca

वैडूर्यहरितानीव प्रवालरुचिराणि चअर्कस्फटिकशुभ्राणि वज्रसारोज्ज्वलानि च

vaiḍūryaharitānīva pravālarucirāṇi caarkasphaṭikaśubhrāṇi vajrasārojjvalāni ca

पार्थिवानीव चाभान्ति पुनर्नगमयानि चशैलानीव च दृश्यन्ते तारकाणीव चाप्युत

pārthivānīva cābhānti punarnagamayāni caśailānīva ca dṛśyante tārakāṇīva cāpyuta

सूर्यरूपाणि चाभान्ति दीप्ताग्निसदृशानि चमणिजालविचित्राणि प्रांशूनि निबिडानि च

sūryarūpāṇi cābhānti dīptāgnisadṛśāni camaṇijālavicitrāṇi prāṃśūni nibiḍāni ca

नैतानि शक्यं निर्देष्टुं रूपतो द्रव्यतस्तथागुणतश्चैव सिद्धानि प्रमाणगुणवन्ति च

naitāni śakyaṃ nirdeṣṭuṃ rūpato dravyatastathāguṇataścaiva siddhāni pramāṇaguṇavanti ca

आक्रीडान्पश्य दैत्यानां तथैव शयनान्युतरत्नवन्ति महार्हाणि भाजनान्यासनानि च

ākrīḍānpaśya daityānāṃ tathaiva śayanānyutaratnavanti mahārhāṇi bhājanānyāsanāni ca

जलदाभांस्तथा शैलांस्तोयप्रस्रवणान्वितान्कामपुष्पफलांश्चैव पादपान्कामचारिणः

jaladābhāṃstathā śailāṃstoyaprasravaṇānvitānkāmapuṣpaphalāṃścaiva pādapānkāmacāriṇaḥ

मातले कश्चिदत्रापि रुचितस्ते वरो भवेत्अथ वान्यां दिशं भूमेर्गच्छाव यदि मन्यसे

mātale kaścidatrāpi rucitaste varo bhavetatha vānyāṃ diśaṃ bhūmergacchāva yadi manyase

कण्व उवाच · kaṇva uvāca

मातलिस्त्वब्रवीदेनं भाषमाणं तथाविधम्देवर्षे नैव मे कार्यं विप्रियं त्रिदिवौकसाम्

mātalistvabravīdenaṃ bhāṣamāṇaṃ tathāvidhamdevarṣe naiva me kāryaṃ vipriyaṃ tridivaukasām

नित्यानुषक्तवैरा हि भ्रातरो देवदानवाःअरिपक्षेण संबन्धं रोचयिष्याम्यहं कथम्

nityānuṣaktavairā hi bhrātaro devadānavāḥaripakṣeṇa saṃbandhaṃ rocayiṣyāmyahaṃ katham

अन्यत्र साधु गच्छावो द्रष्टुं नार्हामि दानवान्जानामि तु तथात्मानं दित्सात्मकमलं यथा

anyatra sādhu gacchāvo draṣṭuṃ nārhāmi dānavānjānāmi tu tathātmānaṃ ditsātmakamalaṃ yathā