Mandala.Sukta 1.64
Rigveda · 15 verses
- 1.64.1
नेधा गौतमः। मरुतः। जगती, १५ त्रिष्टुप्। · nedhā gautamaḥ | marutaḥ | jagatī, 15 triṣṭup |
वृष्णे॒ शर्धा॑य॒ सुम॑खाय वे॒धसे॒ नोध॑: सुवृ॒क्तिं प्र भ॑रा म॒रुद्भ्य॑: ।अ॒पो न धीरो॒ मन॑सा सु॒हस्त्यो॒ गिर॒: सम॑ञ्जे वि॒दथे॑ष्वा॒भुव॑:॥
vṛṣṇe śardhāya sumakhāya vedhase nodha: suvṛktiṃ pra bharā marudbhya: |apo na dhīro manasā suhastyo gira: samañje vidatheṣvābhuva: ||
- 1.64.2
ते ज॑ज्ञिरे दि॒व ऋ॒ष्वास॑ उ॒क्षणो॑ रु॒द्रस्य॒ मर्या॒ असु॑रा अरे॒पस॑: ।पा॒व॒कास॒: शुच॑य॒: सूर्या॑ इव॒ सत्वा॑नो॒ न द्र॒प्सिनो॑ घो॒रव॑र्पसः॥
te jajñire diva ṛṣvāsa ukṣaṇo rudrasya maryā asurā arepasa: |pāvakāsa: śucaya: sūryā iva satvāno na drapsino ghoravarpasaḥ ||
- 1.64.3
युवा॑नो रु॒द्रा अ॒जरा॑ अभो॒ग्घनो॑ वव॒क्षुरध्रि॑गाव॒: पर्व॑ता इव ।दृ॒ह्ला चि॒द् विश्वा॒ भुव॑नानि॒ पार्थि॑वा॒ प्र च्या॑वयन्ति दि॒व्यानि॑ म॒ज्मना॑॥
yuvāno rudrā ajarā abhogghano vavakṣuradhrigāva: parvatā iva |dṛhlā cid viśvā bhuvanāni pārthivā pra cyāvayanti divyāni majmanā ||
- 1.64.4
चि॒त्रैर॒ञ्जिभि॒र्वपु॑षे॒ व्य॑ञ्जते॒ वक्षः॑सु रु॒क्माँ अधि॑ येतिरे शु॒भे ।अंसे॑ष्वेषां॒ नि मि॑मृक्षृर्ऋ॒ष्टय॑: सा॒कं ज॑ज्ञिरे स्व॒धया॑ दि॒वो नर॑:॥
citrairañjibhirvapuṣe vyañjate vakṣaḥsu rukmām̐ adhi yetire śubhe |aṃseṣveṣāṃ ni mimṛkṣṛrṛṣṭaya: sākaṃ jajñire svadhayā divo nara: ||
- 1.64.5
ई॒शा॒न॒कृतो॒ धुन॑यो रि॒शाद॑सो॒ वाता॑न् वि॒द्युत॒स्तवि॑षीभिरक्रत ।दु॒हन्त्यूध॑र्दि॒व्यानि॒ धूत॑यो॒ भूमिं॑ पिन्वन्ति॒ पय॑सा॒ परि॑ज्रयः॥
īśānakṛto dhunayo riśādaso vātān vidyutastaviṣībhirakrata |duhantyūdhardivyāni dhūtayo bhūmiṃ pinvanti payasā parijrayaḥ ||
- 1.64.6
पिन्व॑न्त्य॒पो म॒रुत॑: सु॒दान॑व॒: पयो॑ घृ॒तव॑द् विदथे॑ष्वा॒भुव॑: ।अत्यं॒ न मि॒हे वि न॑यन्ति वा॒जिन॒मुत्सं॑ दुहन्ति स्त॒नय॑न्त॒मक्षि॑तम्॥
pinvantyapo maruta: sudānava: payo ghṛtavad vidatheṣvābhuva: |atyaṃ na mihe vi nayanti vājinamutsaṃ duhanti stanayantamakṣitam ||
- 1.64.7
म॒हि॒षासो॑ मा॒यिन॑श्चि॒त्रभा॑नवो गि॒रयो॒ न स्वत॑वसो रघु॒ष्यद॑: ।मृ॒गा इ॑व ह॒स्तिन॑: खादथा॒ वना॒ यदारु॑णीषु॒ तवि॑षी॒रयु॑ग्ध्वम्॥
mahiṣāso māyinaścitrabhānavo girayo na svatavaso raghuṣyada: |mṛgā iva hastina: khādathā vanā yadāruṇīṣu taviṣīrayugdhvam ||
- 1.64.8
सिं॒हा इ॑व नानदति॒ प्रचे॑तसः पि॒शा इ॑व सु॒पिशो॑ वि॒श्ववे॑दसः ।क्षपो॒ जिन्व॑न्त॒: पृष॑तीभिर्ऋ॒ष्टिभि॒: समित्स॒बाध॒: शव॒साहि॑मन्यवः॥
siṃhā iva nānadati pracetasaḥ piśā iva supiśo viśvavedasaḥ |kṣapo jinvanta: pṛṣatībhirṛṣṭibhi: samitsabādha: śavasāhimanyavaḥ ||
- 1.64.9
रोद॑सी॒ आ व॑दता गणश्रियो॒ नृषा॑चः शूरा॒: शव॒साहि॑मन्यवः ।आ व॒न्धुरे॑ष्व॒मति॒र्न द॑र्श॒ता वि॒द्युन्न त॑स्थौ मरुतो॒ रथे॑षु वः॥
rodasī ā vadatā gaṇaśriyo nṛṣācaḥ śūrā: śavasāhimanyavaḥ |ā vandhureṣvamatirna darśatā vidyunna tasthau maruto ratheṣu vaḥ ||
- 1.64.10
वि॒श्ववे॑दसो र॒यिभि॒: समो॑कस॒: संमि॑श्लास॒स्तवि॑षीभिर्विर॒प्शिन॑: ।अस्ता॑र॒ इषं॑ दधिरे॒ गभ॑स्त्योरन॒न्तशु॑ष्मा॒ वृष॑खादयो॒ नर॑:॥
viśvavedaso rayibhi: samokasa: saṃmiślāsastaviṣībhirvirapśina: |astāra iṣaṃ dadhire gabhastyoranantaśuṣmā vṛṣakhādayo nara: ||
- 1.64.11
हि॒र॒ण्यये॑भिः प॒विभि॑: पयो॒वृध॒ उज्जि॑घ्नन्त आप॒थ्यो॒ ३ न पर्व॑तान् ।म॒खा अ॒यास॑: स्व॒सृतो॑ ध्रुव॒च्युतो॑ दुध्र॒कृतो॑ म॒रुतो॒ भ्राज॑दृष्टयः॥
hiraṇyayebhiḥ pavibhi: payovṛdha ujjighnanta āpathyo 3 na parvatān |makhā ayāsa: svasṛto dhruvacyuto dudhrakṛto maruto bhrājadṛṣṭayaḥ ||
- 1.64.12
घृषुं॑ पाव॒कं व॒निनं॒ विच॑र्षणिं रु॒द्रस्य॑ सू॒नुं ह॒वसा॑ गृणीमसि ।र॒ज॒स्तुरं॑ त॒वसं॒ मारु॑तं ग॒णमृ॑जी॒षिणं॒ वृष॑णं सश्चत श्रि॒ये॥
ghṛṣuṃ pāvakaṃ vaninaṃ vicarṣaṇiṃ rudrasya sūnuṃ havasā gṛṇīmasi |rajasturaṃ tavasaṃ mārutaṃ gaṇamṛjīṣiṇaṃ vṛṣaṇaṃ saścata śriye ||
- 1.64.13
प्र नू स मर्त॒: शव॑सा॒ जनाँ॒ अति॑ त॒स्थौ व॑ ऊ॒ती म॑रुतो॒ यमाव॑त ।अर्व॑द्भि॒र्वाजं॑ भरते॒ धना॒ नृभि॑रा॒पृच्छ्यं॒ क्रतु॒मा क्षे॑ति॒ पुष्य॑ति॥
pra nū sa marta: śavasā janām̐ ati tasthau va ūtī maruto yamāvata |arvadbhirvājaṃ bharate dhanā nṛbhirāpṛcchyaṃ kratumā kṣeti puṣyati ||
- 1.64.14
च॒र्कृत्यं॑ मरुतः पृ॒त्सु दु॒ष्टरं॑ द्यु॒मन्तं॒ शुष्मं॑ म॒घव॑त्सु धत्तन ।ध॒न॒स्पृत॑मु॒क्थ्यं॑ वि॒श्वच॑र्षणिं तो॒कं पु॑ष्येम॒ तन॑यं श॒तं हिमा॑:॥
carkṛtyaṃ marutaḥ pṛtsu duṣṭaraṃ dyumantaṃ śuṣmaṃ maghavatsu dhattana |dhanaspṛtamukthyaṃ viśvacarṣaṇiṃ tokaṃ puṣyema tanayaṃ śataṃ himā: ||
- 1.64.15
नू ष्ठि॒रं म॑रुतो वी॒रव॑न्तमृती॒षाहं॑ र॒यिम॒स्मासु॑ धत्त ।स॒ह॒स्रिणं॑ श॒तिनं॑ शूशु॒वांसं॑ प्रा॒तर्म॒क्षू धि॒याव॑सुर्जगम्यात्॥
nū ṣṭhiraṃ maruto vīravantamṛtīṣāhaṃ rayimasmāsu dhatta |sahasriṇaṃ śatinaṃ śūśuvāṃsaṃ prātarmakṣū dhiyāvasurjagamyāt ||