Kanda.Sarga 6.104

तस्य क्रुद्धस्य वदनं दृष्ट्वा रामस्य धीमतः ।सर्वभूतानि वित्रेसुः प्राकम्पत च मेदिनी॥

tasya kruddhasya vadanaṃ dṛṣṭvā rāmasya dhīmataḥ |sarvabhūtāni vitresuḥ prākampata ca medinī ||

सिंहशार्दूलवान् शैलः सञ्चचाल चलद्रुमः ।बभूव चातिक्षुभितः समुद्रः सरितां पतिः॥

siṃhaśārdūlavān śailaḥ sañcacāla caladrumaḥ |babhūva cātikṣubhitaḥ samudraḥ saritāṃ patiḥ ||

खगाश्च खरनिर्घोषा गगने परुषा घनाः ।औत्पातिकानि नर्दन्तः समन्तात् परिचक्रमुः॥

khagāśca kharanirghoṣā gagane paruṣā ghanāḥ |autpātikāni nardantaḥ samantāt paricakramuḥ ||

रामं दृष्ट्वा सुसङ्क्रुद्धमुत्पातांश्च सुदारुणान् ।वित्रेसुः सर्वभूतानि रावणस्याभवद्भयेम्॥

rāmaṃ dṛṣṭvā susaṅkruddhamutpātāṃśca sudāruṇān |vitresuḥ sarvabhūtāni rāvaṇasyābhavadbhayem ||

विमानस्थास्तदा देवा गन्धर्वाश्च महोरगाः ।ऋषिदानवदैत्याश्च गरुत्मन्तश्च खेचराः॥

vimānasthāstadā devā gandharvāśca mahoragāḥ |ṛṣidānavadaityāśca garutmantaśca khecarāḥ ||

ददृशुस्ते महायुद्धं लोकसंवर्तसंस्थितम् ।नानाप्रहरणैर्भीमैः शूरयोः सम्प्रयुद्ध्यतोः॥

dadṛśuste mahāyuddhaṃ lokasaṃvartasaṃsthitam |nānāpraharaṇairbhīmaiḥ śūrayoḥ samprayuddhyatoḥ ||

ऊचुः सुरासुराः सर्वे तदा विग्रहमागताः ।प्रेक्षमाणा महद्युद्धं वाक्यं भक्त्या प्रहृष्टवत्॥

ūcuḥ surāsurāḥ sarve tadā vigrahamāgatāḥ |prekṣamāṇā mahadyuddhaṃ vākyaṃ bhaktyā prahṛṣṭavat ||

दशग्रीवं जयेत्याहुरसुराः समवस्थिताः ।देवा राममथोचुस्ते त्वं जयेति पुनःपुनः॥

daśagrīvaṃ jayetyāhurasurāḥ samavasthitāḥ |devā rāmamathocuste tvaṃ jayeti punaḥpunaḥ ||

एतस्मिन्नन्तरे क्रोधाद्राघवस्य स रावणः ।प्रहर्तुकामो दुष्टात्मा स्पृशन् प्रहरणं महत्॥

etasminnantare krodhādrāghavasya sa rāvaṇaḥ |prahartukāmo duṣṭātmā spṛśan praharaṇaṃ mahat ||

वज्रसारं महानादं सर्वशत्रुनिबर्हणम् ।शैलशृङ्गनिभैः कूटैश्चितं दृष्टिभयावहम्॥

vajrasāraṃ mahānādaṃ sarvaśatrunibarhaṇam |śailaśṛṅganibhaiḥ kūṭaiścitaṃ dṛṣṭibhayāvaham ||

सधूममिव तीक्ष्णाग्रं युगान्ताग्निचयोपमम् ।अतिरौद्रमनासाद्यं कालेनापि दुरासदम्॥

sadhūmamiva tīkṣṇāgraṃ yugāntāgnicayopamam |atiraudramanāsādyaṃ kālenāpi durāsadam ||

त्रासनं सर्वभूतानां दारणं भेदनं तदा ।प्रदीप्तमिव रोषेण शूलं जग्राह रावणः॥

trāsanaṃ sarvabhūtānāṃ dāraṇaṃ bhedanaṃ tadā |pradīptamiva roṣeṇa śūlaṃ jagrāha rāvaṇaḥ ||

तच्छूलं परमक्रुद्धो मध्ये जग्राह वीर्यवान् ।अनेकैः समरे शूरै राक्षसैः परिवारितः॥

tacchūlaṃ paramakruddho madhye jagrāha vīryavān |anekaiḥ samare śūrai rākṣasaiḥ parivāritaḥ ||

समुद्यम्य महाकायो ननाद युधि भैरवम् ।संरक्तनयनो रोषात् स्वसैन्यमभिहर्षयन्॥

samudyamya mahākāyo nanāda yudhi bhairavam |saṃraktanayano roṣāt svasainyamabhiharṣayan ||

पृथिवीं चान्तरिक्षं च दिशश्च प्रदिशस्तथा ।प्राकम्पयत्तदा शब्दो राक्षसेन्द्रस्य दारुणः॥

pṛthivīṃ cāntarikṣaṃ ca diśaśca pradiśastathā |prākampayattadā śabdo rākṣasendrasya dāruṇaḥ ||

अतिनादस्य नादेन तेन तस्य दुरात्मनः ।सर्वभूतानि वित्रेसुः सागरश्च प्रचुक्षुभे॥

atinādasya nādena tena tasya durātmanaḥ |sarvabhūtāni vitresuḥ sāgaraśca pracukṣubhe ||

स गृहीत्वा महावीर्यः शूलं तद्रावणो महत् ।विनद्य सुमहानादं रामं परुषमब्रवीत्॥

sa gṛhītvā mahāvīryaḥ śūlaṃ tadrāvaṇo mahat |vinadya sumahānādaṃ rāmaṃ paruṣamabravīt ||

शूलो ऽयं वज्रसारस्ते राम रोषान्मयोद्यतः ।तव भ्रातृसहायस्य सद्यः प्राणान् हरिष्यति॥

śūlo 'yaṃ vajrasāraste rāma roṣānmayodyataḥ |tava bhrātṛsahāyasya sadyaḥ prāṇān hariṣyati ||

रक्षसामद्य शूराणां निहतानां चमूमुखे ।त्वां निहत्य रणश्लाघिन् करोमि तरसा समम् ।तिष्ठेदानीं निहन्मि त्वामेष शूलेन राघव॥

rakṣasāmadya śūrāṇāṃ nihatānāṃ camūmukhe |tvāṃ nihatya raṇaślāghin karomi tarasā samam |tiṣṭhedānīṃ nihanmi tvāmeṣa śūlena rāghava ||

एवमुक्त्वा स चिक्षेप तच्छूलं राक्षसाधिपः॥

evamuktvā sa cikṣepa tacchūlaṃ rākṣasādhipaḥ ||

तद्रावणकरान्मुक्तं विद्युज्ज्वालासमाकुलम् ।अष्टघण्टं महानादं वियद्गतमशोभत॥

tadrāvaṇakarānmuktaṃ vidyujjvālāsamākulam |aṣṭaghaṇṭaṃ mahānādaṃ viyadgatamaśobhata ||

तच्छूलं राघवो दृष्ट्वा ज्वलन्तं घोरदर्शनम् ।ससर्ज विशिखान् रामश्चापमायम्य वीर्यवान्॥

tacchūlaṃ rāghavo dṛṣṭvā jvalantaṃ ghoradarśanam |sasarja viśikhān rāmaścāpamāyamya vīryavān ||

आपतन्तं शरौघेण वारयामास राघवः ।उत्पतन्तं युगान्ताग्निं जलौघैरिव वासवः॥

āpatantaṃ śaraugheṇa vārayāmāsa rāghavaḥ |utpatantaṃ yugāntāgniṃ jalaughairiva vāsavaḥ ||

निर्ददाह स तान् बाणान् रामकार्मुकनिस्सृतान् ।रावणस्य महाशूलः पतङ्गानिव पावकः॥

nirdadāha sa tān bāṇān rāmakārmukanissṛtān |rāvaṇasya mahāśūlaḥ pataṅgāniva pāvakaḥ ||

तान् दृष्ट्वा भस्मसाद्भूतान् शूल संस्पर्शचूर्णितान् ।सायकानन्तरिक्षस्थान् राघवः क्रोधमाहरत्॥

tān dṛṣṭvā bhasmasādbhūtān śūla saṃsparśacūrṇitān |sāyakānantarikṣasthān rāghavaḥ krodhamāharat ||

स तां मातलिना ऽ ऽनीतां शक्तिं वासवनिर्मिताम् ।जग्राह परमक्रुद्धो राघवो रघुनन्दनः॥

sa tāṃ mātalinā ' 'nītāṃ śaktiṃ vāsavanirmitām |jagrāha paramakruddho rāghavo raghunandanaḥ ||

सा तोलिता बलवता शक्तिर्घण्टाकृतस्वना ।नभः प्रज्वालयामास युगान्तोल्केव सप्रभा॥

sā tolitā balavatā śaktirghaṇṭākṛtasvanā |nabhaḥ prajvālayāmāsa yugāntolkeva saprabhā ||

सा क्षिप्ता राक्षसेन्द्रस्य तस्मिन् शूले पपात ह ।भिन्नः शक्त्या महान् शूलो निपपात हतद्युतिः॥

sā kṣiptā rākṣasendrasya tasmin śūle papāta ha |bhinnaḥ śaktyā mahān śūlo nipapāta hatadyutiḥ ||

निर्बिभेद ततो बाणैर्हयानस्य महाजवान् ।रामस्तीक्ष्णैर्महावेगैर्वज्रकल्पैः शितैः शरैः॥

nirbibheda tato bāṇairhayānasya mahājavān |rāmastīkṣṇairmahāvegairvajrakalpaiḥ śitaiḥ śaraiḥ ||

निर्बिभेदोरसि ततो रावणं निशितैः शरैः ।राघवः परमायत्तो ललाटे पत्रिभिस्त्रिभिः॥

nirbibhedorasi tato rāvaṇaṃ niśitaiḥ śaraiḥ |rāghavaḥ paramāyatto lalāṭe patribhistribhiḥ ||

स शरैर्भिन्नसर्वाङ्गो गात्रप्रस्रुतशोणितः ।राक्षसेन्द्रः समूहस्थः फुल्लाशोक इवाबभौ॥

sa śarairbhinnasarvāṅgo gātraprasrutaśoṇitaḥ |rākṣasendraḥ samūhasthaḥ phullāśoka ivābabhau ||

स रामबाणैरभिविद्धगात्रो निशाचरेन्द्रः क्षतजार्द्रगात्रः ।जगाम खेदं च समाजमध्ये क्रोधं च चक्रे सुभृशं तदानीम्॥

sa rāmabāṇairabhividdhagātro niśācarendraḥ kṣatajārdragātraḥ |jagāma khedaṃ ca samājamadhye krodhaṃ ca cakre subhṛśaṃ tadānīm ||

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमद्युद्धकाण्डे चतुरुत्तरशततमः सर्गः॥

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmadyuddhakāṇḍe caturuttaraśatatamaḥ sargaḥ ||