Parva.Adhyaya 1.11
Mahabharata · 17 verses
- 1.11.1
डुण्डुभ उवाच · ḍuṇḍubha uvāca
सखा बभूव मे पूर्वं खगमो नाम वै द्विजःभृशं संशितवाक्तात तपोबलसमन्वितः
sakhā babhūva me pūrvaṃ khagamo nāma vai dvijaḥbhṛśaṃ saṃśitavāktāta tapobalasamanvitaḥ
- 1.11.2
स मया क्रीडता बाल्ये कृत्वा तार्णमथोरगम्अग्निहोत्रे प्रसक्तः सन्भीषितः प्रमुमोह वै
sa mayā krīḍatā bālye kṛtvā tārṇamathoragamagnihotre prasaktaḥ sanbhīṣitaḥ pramumoha vai
- 1.11.3
लब्ध्वा च स पुनः संज्ञां मामुवाच तपोधनःनिर्दहन्निव कोपेन सत्यवाक्संशितव्रतः
labdhvā ca sa punaḥ saṃjñāṃ māmuvāca tapodhanaḥnirdahanniva kopena satyavāksaṃśitavrataḥ
- 1.11.4
यथावीर्यस्त्वया सर्पः कृतोऽयं मद्बिभीषयातथावीर्यो भुजंगस्त्वं मम कोपाद्भविष्यसि
yathāvīryastvayā sarpaḥ kṛto'yaṃ madbibhīṣayātathāvīryo bhujaṃgastvaṃ mama kopādbhaviṣyasi
- 1.11.5
तस्याहं तपसो वीर्यं जानमानस्तपोधनभृशमुद्विग्नहृदयस्तमवोचं वनौकसम्
tasyāhaṃ tapaso vīryaṃ jānamānastapodhanabhṛśamudvignahṛdayastamavocaṃ vanaukasam
- 1.11.6
प्रयतः संभ्रमाच्चैव प्राञ्जलिः प्रणतः स्थितःसखेति हसतेदं ते नर्मार्थं वै कृतं मया
prayataḥ saṃbhramāccaiva prāñjaliḥ praṇataḥ sthitaḥsakheti hasatedaṃ te narmārthaṃ vai kṛtaṃ mayā
- 1.11.7
क्षन्तुमर्हसि मे ब्रह्मञ्शापोऽयं विनिवर्त्यताम्सोऽथ मामब्रवीद्दृष्ट्वा भृशमुद्विग्नचेतसम्
kṣantumarhasi me brahmañśāpo'yaṃ vinivartyatāmso'tha māmabravīddṛṣṭvā bhṛśamudvignacetasam
- 1.11.8
मुहुरुष्णं विनिःश्वस्य सुसंभ्रान्तस्तपोधनःनानृतं वै मया प्रोक्तं भवितेदं कथंचन
muhuruṣṇaṃ viniḥśvasya susaṃbhrāntastapodhanaḥnānṛtaṃ vai mayā proktaṃ bhavitedaṃ kathaṃcana
- 1.11.9
यत्तु वक्ष्यामि ते वाक्यं शृणु तन्मे धृतव्रतश्रुत्वा च हृदि ते वाक्यमिदमस्तु तपोधन
yattu vakṣyāmi te vākyaṃ śṛṇu tanme dhṛtavrataśrutvā ca hṛdi te vākyamidamastu tapodhana
- 1.11.10
उत्पत्स्यति रुरुर्नाम प्रमतेरात्मजः शुचिःतं दृष्ट्वा शापमोक्षस्ते भविता नचिरादिव
utpatsyati rururnāma pramaterātmajaḥ śuciḥtaṃ dṛṣṭvā śāpamokṣaste bhavitā nacirādiva
- 1.11.11
स त्वं रुरुरिति ख्यातः प्रमतेरात्मजः शुचिःस्वरूपं प्रतिलभ्याहमद्य वक्ष्यामि ते हितम्
sa tvaṃ rururiti khyātaḥ pramaterātmajaḥ śuciḥsvarūpaṃ pratilabhyāhamadya vakṣyāmi te hitam
- 1.11.12
अहिंसा परमो धर्मः सर्वप्राणभृतां स्मृतःतस्मात्प्राणभृतः सर्वान्न हिंस्याद्ब्राह्मणः क्वचित्
ahiṃsā paramo dharmaḥ sarvaprāṇabhṛtāṃ smṛtaḥtasmātprāṇabhṛtaḥ sarvānna hiṃsyādbrāhmaṇaḥ kvacit
- 1.11.13
ब्राह्मणः सौम्य एवेह जायतेति परा श्रुतिःवेदवेदाङ्गवित्तात सर्वभूताभयप्रदः
brāhmaṇaḥ saumya eveha jāyateti parā śrutiḥvedavedāṅgavittāta sarvabhūtābhayapradaḥ
- 1.11.14
अहिंसा सत्यवचनं क्षमा चेति विनिश्चितम्ब्राह्मणस्य परो धर्मो वेदानां धरणादपि
ahiṃsā satyavacanaṃ kṣamā ceti viniścitambrāhmaṇasya paro dharmo vedānāṃ dharaṇādapi
- 1.11.15
क्षत्रियस्य तु यो धर्मः स नेहेष्यति वै तवदण्डधारणमुग्रत्वं प्रजानां परिपालनम्
kṣatriyasya tu yo dharmaḥ sa neheṣyati vai tavadaṇḍadhāraṇamugratvaṃ prajānāṃ paripālanam
- 1.11.16
तदिदं क्षत्रियस्यासीत्कर्म वै शृणु मे रुरोजनमेजयस्य धर्मात्मन्सर्पाणां हिंसनं पुरा
tadidaṃ kṣatriyasyāsītkarma vai śṛṇu me rurojanamejayasya dharmātmansarpāṇāṃ hiṃsanaṃ purā
- 1.11.17
परित्राणं च भीतानां सर्पाणां ब्राह्मणादपितपोवीर्यबलोपेताद्वेदवेदाङ्गपारगात्आस्तीकाद्द्विजमुख्याद्वै सर्पसत्रे द्विजोत्तम
paritrāṇaṃ ca bhītānāṃ sarpāṇāṃ brāhmaṇādapitapovīryabalopetādvedavedāṅgapāragātāstīkāddvijamukhyādvai sarpasatre dvijottama