Parva.Adhyaya 1.74

शुक्र उवाच · śukra uvāca

यः परेषां नरो नित्यमतिवादांस्तितिक्षतिदेवयानि विजानीहि तेन सर्वमिदं जितम्

yaḥ pareṣāṃ naro nityamativādāṃstitikṣatidevayāni vijānīhi tena sarvamidaṃ jitam

यः समुत्पतितं क्रोधं निगृह्णाति हयं यथास यन्तेत्युच्यते सद्भिर्न यो रश्मिषु लम्बते

yaḥ samutpatitaṃ krodhaṃ nigṛhṇāti hayaṃ yathāsa yantetyucyate sadbhirna yo raśmiṣu lambate

यः समुत्पतितं क्रोधमक्रोधेन निरस्यतिदेवयानि विजानीहि तेन सर्वमिदं जितम्

yaḥ samutpatitaṃ krodhamakrodhena nirasyatidevayāni vijānīhi tena sarvamidaṃ jitam

यः समुत्पतितं क्रोधं क्षमयेह निरस्यतियथोरगस्त्वचं जीर्णां स वै पुरुष उच्यते

yaḥ samutpatitaṃ krodhaṃ kṣamayeha nirasyatiyathoragastvacaṃ jīrṇāṃ sa vai puruṣa ucyate

यः संधारयते मन्युं योऽतिवादांस्तितिक्षतियश्च तप्तो न तपति दृढं सोऽर्थस्य भाजनम्

yaḥ saṃdhārayate manyuṃ yo'tivādāṃstitikṣatiyaśca tapto na tapati dṛḍhaṃ so'rthasya bhājanam

यो यजेदपरिश्रान्तो मासि मासि शतं समाःन क्रुध्येद्यश्च सर्वस्य तयोरक्रोधनोऽधिकः

yo yajedapariśrānto māsi māsi śataṃ samāḥna krudhyedyaśca sarvasya tayorakrodhano'dhikaḥ

यत्कुमाराः कुमार्यश्च वैरं कुर्युरचेतसःन तत्प्राज्ञोऽनुकुर्वीत विदुस्ते न बलाबलम्

yatkumārāḥ kumāryaśca vairaṃ kuryuracetasaḥna tatprājño'nukurvīta viduste na balābalam

देवयान्युवाचवेदाहं तात बालापि धर्माणां यदिहान्तरम्अक्रोधे चातिवादे च वेद चापि बलाबलम्

devayānyuvācavedāhaṃ tāta bālāpi dharmāṇāṃ yadihāntaramakrodhe cātivāde ca veda cāpi balābalam

शिष्यस्याशिष्यवृत्तेर्हि न क्षन्तव्यं बुभूषतातस्मात्संकीर्णवृत्तेषु वासो मम न रोचते

śiṣyasyāśiṣyavṛtterhi na kṣantavyaṃ bubhūṣatātasmātsaṃkīrṇavṛtteṣu vāso mama na rocate

पुमांसो ये हि निन्दन्ति वृत्तेनाभिजनेन चन तेषु निवसेत्प्राज्ञः श्रेयोर्थी पापबुद्धिषु

pumāṃso ye hi nindanti vṛttenābhijanena cana teṣu nivasetprājñaḥ śreyorthī pāpabuddhiṣu

ये त्वेनमभिजानन्ति वृत्तेनाभिजनेन चतेषु साधुषु वस्तव्यं स वासः श्रेष्ठ उच्यते

ye tvenamabhijānanti vṛttenābhijanena cateṣu sādhuṣu vastavyaṃ sa vāsaḥ śreṣṭha ucyate

वाग्दुरुक्तं महाघोरं दुहितुर्वृषपर्वणःन ह्यतो दुष्करतरं मन्ये लोकेष्वपि त्रिषुयः सपत्नश्रियं दीप्तां हीनश्रीः पर्युपासते

vāgduruktaṃ mahāghoraṃ duhiturvṛṣaparvaṇaḥna hyato duṣkarataraṃ manye lokeṣvapi triṣuyaḥ sapatnaśriyaṃ dīptāṃ hīnaśrīḥ paryupāsate