Parva.Adhyaya 13.17

वासुदेव उवाच · vāsudeva uvāca

ततः स प्रयतो भूत्वा मम तात युधिष्ठिरप्राञ्जलिः प्राह विप्रर्षिर्नामसंहारमादितः

tataḥ sa prayato bhūtvā mama tāta yudhiṣṭhiraprāñjaliḥ prāha viprarṣirnāmasaṃhāramāditaḥ

उपमन्युरुवाचब्रह्मप्रोक्तैरृषिप्रोक्तैर्वेदवेदाङ्गसंभवैःसर्वलोकेषु विख्यातैः स्थाणुं स्तोष्यामि नामभिः

upamanyuruvācabrahmaproktairṛṣiproktairvedavedāṅgasaṃbhavaiḥsarvalokeṣu vikhyātaiḥ sthāṇuṃ stoṣyāmi nāmabhiḥ

महद्भिर्विहितैः सत्यैः सिद्धैः सर्वार्थसाधकैःऋषिणा तण्डिना भक्त्या कृतैर्देवकृतात्मना

mahadbhirvihitaiḥ satyaiḥ siddhaiḥ sarvārthasādhakaiḥṛṣiṇā taṇḍinā bhaktyā kṛtairdevakṛtātmanā

यथोक्तैर्लोकविख्यातैर्मुनिभिस्तत्त्वदर्शिभिःप्रवरं प्रथमं स्वर्ग्यं सर्वभूतहितं शुभम्श्रुतैः सर्वत्र जगति ब्रह्मलोकावतारितैः

yathoktairlokavikhyātairmunibhistattvadarśibhiḥpravaraṃ prathamaṃ svargyaṃ sarvabhūtahitaṃ śubhamśrutaiḥ sarvatra jagati brahmalokāvatāritaiḥ

यत्तद्रहस्यं परमं ब्रह्मप्रोक्तं सनातनम्वक्ष्ये यदुकुलश्रेष्ठ शृणुष्वावहितो मम

yattadrahasyaṃ paramaṃ brahmaproktaṃ sanātanamvakṣye yadukulaśreṣṭha śṛṇuṣvāvahito mama

परत्वेन भवं देवं भक्तस्त्वं परमेश्वरम्तेन ते श्रावयिष्यामि यत्तद्ब्रह्म सनातनम्

paratvena bhavaṃ devaṃ bhaktastvaṃ parameśvaramtena te śrāvayiṣyāmi yattadbrahma sanātanam

न शक्यं विस्तरात्कृत्स्नं वक्तुं शर्वस्य केनचित्युक्तेनापि विभूतीनामपि वर्षशतैरपि

na śakyaṃ vistarātkṛtsnaṃ vaktuṃ śarvasya kenacityuktenāpi vibhūtīnāmapi varṣaśatairapi

यस्यादिर्मध्यमन्तश्च सुरैरपि न गम्यतेकस्तस्य शक्नुयाद्वक्तुं गुणान्कार्त्स्न्येन माधव

yasyādirmadhyamantaśca surairapi na gamyatekastasya śaknuyādvaktuṃ guṇānkārtsnyena mādhava

किं तु देवस्य महतः संक्षिप्तार्थपदाक्षरम्शक्तितश्चरितं वक्ष्ये प्रसादात्तस्य चैव हि

kiṃ tu devasya mahataḥ saṃkṣiptārthapadākṣaramśaktitaścaritaṃ vakṣye prasādāttasya caiva hi

अप्राप्येह ततोऽनुज्ञां न शक्यः स्तोतुमीश्वरःयदा तेनाभ्यनुज्ञातः स्तुवत्येव सदा भवम्

aprāpyeha tato'nujñāṃ na śakyaḥ stotumīśvaraḥyadā tenābhyanujñātaḥ stuvatyeva sadā bhavam

अनादिनिधनस्याहं सर्वयोनेर्महात्मनःनाम्नां कंचित्समुद्देशं वक्ष्ये ह्यव्यक्तयोनिनः

anādinidhanasyāhaṃ sarvayonermahātmanaḥnāmnāṃ kaṃcitsamuddeśaṃ vakṣye hyavyaktayoninaḥ

वरदस्य वरेण्यस्य विश्वरूपस्य धीमतःशृणु नामसमुद्देशं यदुक्तं पद्मयोनिना

varadasya vareṇyasya viśvarūpasya dhīmataḥśṛṇu nāmasamuddeśaṃ yaduktaṃ padmayoninā

दश नामसहस्राणि यान्याह प्रपितामहःतानि निर्मथ्य मनसा दध्नो घृतमिवोद्धृतम्

daśa nāmasahasrāṇi yānyāha prapitāmahaḥtāni nirmathya manasā dadhno ghṛtamivoddhṛtam

गिरेः सारं यथा हेम पुष्पात्सारं यथा मधुघृतात्सारं यथा मण्डस्तथैतत्सारमुद्धृतम्

gireḥ sāraṃ yathā hema puṣpātsāraṃ yathā madhughṛtātsāraṃ yathā maṇḍastathaitatsāramuddhṛtam

सर्वपाप्मापहमिदं चतुर्वेदसमन्वितम्प्रयत्नेनाधिगन्तव्यं धार्यं च प्रयतात्मनाशान्तिकं पौष्टिकं चैव रक्षोघ्नं पावनं महत्

sarvapāpmāpahamidaṃ caturvedasamanvitamprayatnenādhigantavyaṃ dhāryaṃ ca prayatātmanāśāntikaṃ pauṣṭikaṃ caiva rakṣoghnaṃ pāvanaṃ mahat

इदं भक्ताय दातव्यं श्रद्दधानास्तिकाय चनाश्रद्दधानरूपाय नास्तिकायाजितात्मने

idaṃ bhaktāya dātavyaṃ śraddadhānāstikāya canāśraddadhānarūpāya nāstikāyājitātmane

यश्चाभ्यसूयते देवं भूतात्मानं पिनाकिनम्स कृष्ण नरकं याति सह पूर्वैः सहानुगैः

yaścābhyasūyate devaṃ bhūtātmānaṃ pinākinamsa kṛṣṇa narakaṃ yāti saha pūrvaiḥ sahānugaiḥ

इदं ध्यानमिदं योगमिदं ध्येयमनुत्तमम्इदं जप्यमिदं ज्ञानं रहस्यमिदमुत्तमम्इदं ज्ञात्वान्तकालेऽपि गच्छेद्धि परमां गतिम्

idaṃ dhyānamidaṃ yogamidaṃ dhyeyamanuttamamidaṃ japyamidaṃ jñānaṃ rahasyamidamuttamamidaṃ jñātvāntakāle'pi gaccheddhi paramāṃ gatim

पवित्रं मङ्गलं पुण्यं कल्याणमिदमुत्तमम्निगदिष्ये महाबाहो स्तवानामुत्तमं स्तवम्

pavitraṃ maṅgalaṃ puṇyaṃ kalyāṇamidamuttamamnigadiṣye mahābāho stavānāmuttamaṃ stavam

इदं ब्रह्मा पुरा कृत्वा सर्वलोकपितामहःसर्वस्तवानां दिव्यानां राजत्वे समकल्पयत्

idaṃ brahmā purā kṛtvā sarvalokapitāmahaḥsarvastavānāṃ divyānāṃ rājatve samakalpayat

तदाप्रभृति चैवायमीश्वरस्य महात्मनःस्तवराजेति विख्यातो जगत्यमरपूजितःब्रह्मलोकादयं चैव स्तवराजोऽवतारितः

tadāprabhṛti caivāyamīśvarasya mahātmanaḥstavarājeti vikhyāto jagatyamarapūjitaḥbrahmalokādayaṃ caiva stavarājo'vatāritaḥ

यस्मात्तण्डिः पुरा प्राह तेन तण्डिकृतोऽभवत्स्वर्गाच्चैवात्र भूलोकं तण्डिना ह्यवतारितः

yasmāttaṇḍiḥ purā prāha tena taṇḍikṛto'bhavatsvargāccaivātra bhūlokaṃ taṇḍinā hyavatāritaḥ

सर्वमङ्गलमङ्गल्यं सर्वपापप्रणाशनम्निगदिष्ये महाबाहो स्तवानामुत्तमं स्तवम्

sarvamaṅgalamaṅgalyaṃ sarvapāpapraṇāśanamnigadiṣye mahābāho stavānāmuttamaṃ stavam

ब्रह्मणामपि यद्ब्रह्म पराणामपि यत्परम्तेजसामपि यत्तेजस्तपसामपि यत्तपः

brahmaṇāmapi yadbrahma parāṇāmapi yatparamtejasāmapi yattejastapasāmapi yattapaḥ

शान्तीनामपि या शान्तिर्द्युतीनामपि या द्युतिःदान्तानामपि यो दान्तो धीमतामपि या च धीः

śāntīnāmapi yā śāntirdyutīnāmapi yā dyutiḥdāntānāmapi yo dānto dhīmatāmapi yā ca dhīḥ

देवानामपि यो देवो मुनीनामपि यो मुनिःयज्ञानामपि यो यज्ञः शिवानामपि यः शिवः

devānāmapi yo devo munīnāmapi yo muniḥyajñānāmapi yo yajñaḥ śivānāmapi yaḥ śivaḥ

रुद्राणामपि यो रुद्रः प्रभुः प्रभवतामपियोगिनामपि यो योगी कारणानां च कारणम्

rudrāṇāmapi yo rudraḥ prabhuḥ prabhavatāmapiyogināmapi yo yogī kāraṇānāṃ ca kāraṇam

यतो लोकाः संभवन्ति न भवन्ति यतः पुनःसर्वभूतात्मभूतस्य हरस्यामिततेजसः

yato lokāḥ saṃbhavanti na bhavanti yataḥ punaḥsarvabhūtātmabhūtasya harasyāmitatejasaḥ

अष्टोत्तरसहस्रं तु नाम्नां शर्वस्य मे शृणुयच्छ्रुत्वा मनुजश्रेष्ठ सर्वान्कामानवाप्स्यसि

aṣṭottarasahasraṃ tu nāmnāṃ śarvasya me śṛṇuyacchrutvā manujaśreṣṭha sarvānkāmānavāpsyasi

स्थिरः स्थाणुः प्रभुर्भानुः प्रवरो वरदो वरःसर्वात्मा सर्वविख्यातः सर्वः सर्वकरो भवः

sthiraḥ sthāṇuḥ prabhurbhānuḥ pravaro varado varaḥsarvātmā sarvavikhyātaḥ sarvaḥ sarvakaro bhavaḥ

जटी चर्मी शिखण्डी च सर्वाङ्गः सर्वभावनःहरिश्च हरिणाक्षश्च सर्वभूतहरः प्रभुः

jaṭī carmī śikhaṇḍī ca sarvāṅgaḥ sarvabhāvanaḥhariśca hariṇākṣaśca sarvabhūtaharaḥ prabhuḥ

प्रवृत्तिश्च निवृत्तिश्च नियतः शाश्वतो ध्रुवःश्मशानचारी भगवान्खचरो गोचरोऽर्दनः

pravṛttiśca nivṛttiśca niyataḥ śāśvato dhruvaḥśmaśānacārī bhagavānkhacaro gocaro'rdanaḥ

अभिवाद्यो महाकर्मा तपस्वी भूतभावनःउन्मत्तवेशप्रच्छन्नः सर्वलोकप्रजापतिः

abhivādyo mahākarmā tapasvī bhūtabhāvanaḥunmattaveśapracchannaḥ sarvalokaprajāpatiḥ

महारूपो महाकायः सर्वरूपो महायशाःमहात्मा सर्वभूतश्च विरूपो वामनो मनुः

mahārūpo mahākāyaḥ sarvarūpo mahāyaśāḥmahātmā sarvabhūtaśca virūpo vāmano manuḥ

लोकपालोऽन्तर्हितात्मा प्रसादो हयगर्दभिःपवित्रश्च महांश्चैव नियमो नियमाश्रयः

lokapālo'ntarhitātmā prasādo hayagardabhiḥpavitraśca mahāṃścaiva niyamo niyamāśrayaḥ

सर्वकर्मा स्वयंभूश्च आदिरादिकरो निधिःसहस्राक्षो विरूपाक्षः सोमो नक्षत्रसाधकः

sarvakarmā svayaṃbhūśca ādirādikaro nidhiḥsahasrākṣo virūpākṣaḥ somo nakṣatrasādhakaḥ

चन्द्रसूर्यगतिः केतुर्ग्रहो ग्रहपतिर्वरःअद्रिरद्र्यालयः कर्ता मृगबाणार्पणोऽनघः

candrasūryagatiḥ keturgraho grahapatirvaraḥadriradryālayaḥ kartā mṛgabāṇārpaṇo'naghaḥ

महातपा घोरतपा अदीनो दीनसाधकःसंवत्सरकरो मन्त्रः प्रमाणं परमं तपः

mahātapā ghoratapā adīno dīnasādhakaḥsaṃvatsarakaro mantraḥ pramāṇaṃ paramaṃ tapaḥ

योगी योज्यो महाबीजो महारेता महातपाःसुवर्णरेताः सर्वज्ञः सुबीजो वृषवाहनः

yogī yojyo mahābījo mahāretā mahātapāḥsuvarṇaretāḥ sarvajñaḥ subījo vṛṣavāhanaḥ

दशबाहुस्त्वनिमिषो नीलकण्ठ उमापतिःविश्वरूपः स्वयंश्रेष्ठो बलवीरो बलो गणः

daśabāhustvanimiṣo nīlakaṇṭha umāpatiḥviśvarūpaḥ svayaṃśreṣṭho balavīro balo gaṇaḥ

गणकर्ता गणपतिर्दिग्वासाः काम्य एव चपवित्रं परमं मन्त्रः सर्वभावकरो हरः

gaṇakartā gaṇapatirdigvāsāḥ kāmya eva capavitraṃ paramaṃ mantraḥ sarvabhāvakaro haraḥ

कमण्डलुधरो धन्वी बाणहस्तः कपालवान्अशनी शतघ्नी खड्गी पट्टिशी चायुधी महान्

kamaṇḍaludharo dhanvī bāṇahastaḥ kapālavānaśanī śataghnī khaḍgī paṭṭiśī cāyudhī mahān

स्रुवहस्तः सुरूपश्च तेजस्तेजस्करो निधिःउष्णीषी च सुवक्त्रश्च उदग्रो विनतस्तथा

sruvahastaḥ surūpaśca tejastejaskaro nidhiḥuṣṇīṣī ca suvaktraśca udagro vinatastathā

दीर्घश्च हरिकेशश्च सुतीर्थः कृष्ण एव चसृगालरूपः सर्वार्थो मुण्डः कुण्डी कमण्डलुः

dīrghaśca harikeśaśca sutīrthaḥ kṛṣṇa eva casṛgālarūpaḥ sarvārtho muṇḍaḥ kuṇḍī kamaṇḍaluḥ

अजश्च मृगरूपश्च गन्धधारी कपर्द्यपिऊर्ध्वरेता ऊर्ध्वलिङ्ग ऊर्ध्वशायी नभस्तलः

ajaśca mṛgarūpaśca gandhadhārī kapardyapiūrdhvaretā ūrdhvaliṅga ūrdhvaśāyī nabhastalaḥ

त्रिजटश्चीरवासाश्च रुद्रः सेनापतिर्विभुःअहश्चरोऽथ नक्तं च तिग्ममन्युः सुवर्चसः

trijaṭaścīravāsāśca rudraḥ senāpatirvibhuḥahaścaro'tha naktaṃ ca tigmamanyuḥ suvarcasaḥ

गजहा दैत्यहा लोको लोकधाता गुणाकरःसिंहशार्दूलरूपश्च आर्द्रचर्माम्बरावृतः

gajahā daityahā loko lokadhātā guṇākaraḥsiṃhaśārdūlarūpaśca ārdracarmāmbarāvṛtaḥ

कालयोगी महानादः सर्ववासश्चतुष्पथःनिशाचरः प्रेतचारी भूतचारी महेश्वरः

kālayogī mahānādaḥ sarvavāsaścatuṣpathaḥniśācaraḥ pretacārī bhūtacārī maheśvaraḥ

बहुभूतो बहुधनः सर्वाधारोऽमितो गतिःनृत्यप्रियो नित्यनर्तो नर्तकः सर्वलासकः

bahubhūto bahudhanaḥ sarvādhāro'mito gatiḥnṛtyapriyo nityanarto nartakaḥ sarvalāsakaḥ

घोरो महातपाः पाशो नित्यो गिरिचरो नभःसहस्रहस्तो विजयो व्यवसायो ह्यनिन्दितः

ghoro mahātapāḥ pāśo nityo giricaro nabhaḥsahasrahasto vijayo vyavasāyo hyaninditaḥ

अमर्षणो मर्षणात्मा यज्ञहा कामनाशनःदक्षयज्ञापहारी च सुसहो मध्यमस्तथा

amarṣaṇo marṣaṇātmā yajñahā kāmanāśanaḥdakṣayajñāpahārī ca susaho madhyamastathā

तेजोपहारी बलहा मुदितोऽर्थो जितो वरःगम्भीरघोषो गम्भीरो गम्भीरबलवाहनः

tejopahārī balahā mudito'rtho jito varaḥgambhīraghoṣo gambhīro gambhīrabalavāhanaḥ

न्यग्रोधरूपो न्यग्रोधो वृक्षकर्णस्थितिर्विभुःतीक्ष्णतापश्च हर्यश्वः सहायः कर्मकालवित्

nyagrodharūpo nyagrodho vṛkṣakarṇasthitirvibhuḥtīkṣṇatāpaśca haryaśvaḥ sahāyaḥ karmakālavit

विष्णुप्रसादितो यज्ञः समुद्रो वडवामुखःहुताशनसहायश्च प्रशान्तात्मा हुताशनः

viṣṇuprasādito yajñaḥ samudro vaḍavāmukhaḥhutāśanasahāyaśca praśāntātmā hutāśanaḥ

उग्रतेजा महातेजा जयो विजयकालवित्ज्योतिषामयनं सिद्धिः संधिर्विग्रह एव च

ugratejā mahātejā jayo vijayakālavitjyotiṣāmayanaṃ siddhiḥ saṃdhirvigraha eva ca

शिखी दण्डी जटी ज्वाली मूर्तिजो मूर्धगो बलीवैणवी पणवी ताली कालः कालकटंकटः

śikhī daṇḍī jaṭī jvālī mūrtijo mūrdhago balīvaiṇavī paṇavī tālī kālaḥ kālakaṭaṃkaṭaḥ

नक्षत्रविग्रहविधिर्गुणवृद्धिर्लयोऽगमःप्रजापतिर्दिशाबाहुर्विभागः सर्वतोमुखः

nakṣatravigrahavidhirguṇavṛddhirlayo'gamaḥprajāpatirdiśābāhurvibhāgaḥ sarvatomukhaḥ

विमोचनः सुरगणो हिरण्यकवचोद्भवःमेढ्रजो बलचारी च महाचारी स्तुतस्तथा

vimocanaḥ suragaṇo hiraṇyakavacodbhavaḥmeḍhrajo balacārī ca mahācārī stutastathā

सर्वतूर्यनिनादी च सर्ववाद्यपरिग्रहःव्यालरूपो बिलावासी हेममाली तरंगवित्

sarvatūryaninādī ca sarvavādyaparigrahaḥvyālarūpo bilāvāsī hemamālī taraṃgavit

त्रिदशस्त्रिकालधृक्कर्मसर्वबन्धविमोचनःबन्धनस्त्वसुरेन्द्राणां युधि शत्रुविनाशनः

tridaśastrikāladhṛkkarmasarvabandhavimocanaḥbandhanastvasurendrāṇāṃ yudhi śatruvināśanaḥ

सांख्यप्रसादो दुर्वासाः सर्वसाधुनिषेवितःप्रस्कन्दनो विभागश्च अतुल्यो यज्ञभागवित्

sāṃkhyaprasādo durvāsāḥ sarvasādhuniṣevitaḥpraskandano vibhāgaśca atulyo yajñabhāgavit

सर्वावासः सर्वचारी दुर्वासा वासवोऽमरःहेमो हेमकरो यज्ञः सर्वधारी धरोत्तमः

sarvāvāsaḥ sarvacārī durvāsā vāsavo'maraḥhemo hemakaro yajñaḥ sarvadhārī dharottamaḥ

लोहिताक्षो महाक्षश्च विजयाक्षो विशारदःसंग्रहो निग्रहः कर्ता सर्पचीरनिवासनः

lohitākṣo mahākṣaśca vijayākṣo viśāradaḥsaṃgraho nigrahaḥ kartā sarpacīranivāsanaḥ

मुख्योऽमुख्यश्च देहश्च देहर्द्धिः सर्वकामदःसर्वकालप्रसादश्च सुबलो बलरूपधृक्

mukhyo'mukhyaśca dehaśca deharddhiḥ sarvakāmadaḥsarvakālaprasādaśca subalo balarūpadhṛk

आकाशनिधिरूपश्च निपाती उरगः खगःरौद्ररूपोंऽशुरादित्यो वसुरश्मिः सुवर्चसी

ākāśanidhirūpaśca nipātī uragaḥ khagaḥraudrarūpoṃ'śurādityo vasuraśmiḥ suvarcasī

वसुवेगो महावेगो मनोवेगो निशाचरःसर्वावासी श्रियावासी उपदेशकरो हरः

vasuvego mahāvego manovego niśācaraḥsarvāvāsī śriyāvāsī upadeśakaro haraḥ

मुनिरात्मपतिर्लोके संभोज्यश्च सहस्रदःपक्षी च पक्षिरूपी च अतिदीप्तो विशां पतिः

munirātmapatirloke saṃbhojyaśca sahasradaḥpakṣī ca pakṣirūpī ca atidīpto viśāṃ patiḥ

उन्मादो मदनाकारो अर्थार्थकररोमशःवामदेवश्च वामश्च प्राग्दक्षिण्यश्च वामनः

unmādo madanākāro arthārthakararomaśaḥvāmadevaśca vāmaśca prāgdakṣiṇyaśca vāmanaḥ

सिद्धयोगापहारी च सिद्धः सर्वार्थसाधकःभिक्षुश्च भिक्षुरूपश्च विषाणी मृदुरव्ययः

siddhayogāpahārī ca siddhaḥ sarvārthasādhakaḥbhikṣuśca bhikṣurūpaśca viṣāṇī mṛduravyayaḥ

महासेनो विशाखश्च षष्टिभागो गवां पतिःवज्रहस्तश्च विष्कम्भी चमूस्तम्भन एव च

mahāseno viśākhaśca ṣaṣṭibhāgo gavāṃ patiḥvajrahastaśca viṣkambhī camūstambhana eva ca

ऋतुरृतुकरः कालो मधुर्मधुकरोऽचलःवानस्पत्यो वाजसेनो नित्यमाश्रमपूजितः

ṛturṛtukaraḥ kālo madhurmadhukaro'calaḥvānaspatyo vājaseno nityamāśramapūjitaḥ

ब्रह्मचारी लोकचारी सर्वचारी सुचारवित्ईशान ईश्वरः कालो निशाचारी पिनाकधृक्

brahmacārī lokacārī sarvacārī sucāravitīśāna īśvaraḥ kālo niśācārī pinākadhṛk

नन्दीश्वरश्च नन्दी च नन्दनो नन्दिवर्धनःभगस्याक्षिनिहन्ता च कालो ब्रह्मविदां वरः

nandīśvaraśca nandī ca nandano nandivardhanaḥbhagasyākṣinihantā ca kālo brahmavidāṃ varaḥ

चतुर्मुखो महालिङ्गश्चारुलिङ्गस्तथैव चलिङ्गाध्यक्षः सुराध्यक्षो लोकाध्यक्षो युगावहः

caturmukho mahāliṅgaścāruliṅgastathaiva caliṅgādhyakṣaḥ surādhyakṣo lokādhyakṣo yugāvahaḥ

बीजाध्यक्षो बीजकर्ता अध्यात्मानुगतो बलःइतिहासकरः कल्पो गौतमोऽथ जलेश्वरः

bījādhyakṣo bījakartā adhyātmānugato balaḥitihāsakaraḥ kalpo gautamo'tha jaleśvaraḥ

दम्भो ह्यदम्भो वैदम्भो वश्यो वश्यकरः कविःलोककर्ता पशुपतिर्महाकर्ता महौषधिः

dambho hyadambho vaidambho vaśyo vaśyakaraḥ kaviḥlokakartā paśupatirmahākartā mahauṣadhiḥ

अक्षरं परमं ब्रह्म बलवाञ्शक्र एव चनीतिर्ह्यनीतिः शुद्धात्मा शुद्धो मान्यो मनोगतिः

akṣaraṃ paramaṃ brahma balavāñśakra eva canītirhyanītiḥ śuddhātmā śuddho mānyo manogatiḥ

बहुप्रसादः स्वपनो दर्पणोऽथ त्वमित्रजित्वेदकारः सूत्रकारो विद्वान्समरमर्दनः

bahuprasādaḥ svapano darpaṇo'tha tvamitrajitvedakāraḥ sūtrakāro vidvānsamaramardanaḥ

महामेघनिवासी च महाघोरो वशीकरःअग्निज्वालो महाज्वालो अतिधूम्रो हुतो हविः

mahāmeghanivāsī ca mahāghoro vaśīkaraḥagnijvālo mahājvālo atidhūmro huto haviḥ

वृषणः शंकरो नित्यो वर्चस्वी धूमकेतनःनीलस्तथाङ्गलुब्धश्च शोभनो निरवग्रहः

vṛṣaṇaḥ śaṃkaro nityo varcasvī dhūmaketanaḥnīlastathāṅgalubdhaśca śobhano niravagrahaḥ

स्वस्तिदः स्वस्तिभावश्च भागी भागकरो लघुःउत्सङ्गश्च महाङ्गश्च महागर्भः परो युवा

svastidaḥ svastibhāvaśca bhāgī bhāgakaro laghuḥutsaṅgaśca mahāṅgaśca mahāgarbhaḥ paro yuvā

कृष्णवर्णः सुवर्णश्च इन्द्रियः सर्वदेहिनाम्महापादो महाहस्तो महाकायो महायशाः

kṛṣṇavarṇaḥ suvarṇaśca indriyaḥ sarvadehināmmahāpādo mahāhasto mahākāyo mahāyaśāḥ

महामूर्धा महामात्रो महानेत्रो दिगालयःमहादन्तो महाकर्णो महामेढ्रो महाहनुः

mahāmūrdhā mahāmātro mahānetro digālayaḥmahādanto mahākarṇo mahāmeḍhro mahāhanuḥ

महानासो महाकम्बुर्महाग्रीवः श्मशानधृक्महावक्षा महोरस्को अन्तरात्मा मृगालयः

mahānāso mahākamburmahāgrīvaḥ śmaśānadhṛkmahāvakṣā mahorasko antarātmā mṛgālayaḥ

लम्बनो लम्बितोष्ठश्च महामायः पयोनिधिःमहादन्तो महादंष्ट्रो महाजिह्वो महामुखः

lambano lambitoṣṭhaśca mahāmāyaḥ payonidhiḥmahādanto mahādaṃṣṭro mahājihvo mahāmukhaḥ

महानखो महारोमा महाकेशो महाजटःअसपत्नः प्रसादश्च प्रत्ययो गिरिसाधनः

mahānakho mahāromā mahākeśo mahājaṭaḥasapatnaḥ prasādaśca pratyayo girisādhanaḥ

स्नेहनोऽस्नेहनश्चैव अजितश्च महामुनिःवृक्षाकारो वृक्षकेतुरनलो वायुवाहनः

snehano'snehanaścaiva ajitaśca mahāmuniḥvṛkṣākāro vṛkṣaketuranalo vāyuvāhanaḥ

मण्डली मेरुधामा च देवदानवदर्पहाअथर्वशीर्षः सामास्य ऋक्सहस्रामितेक्षणः

maṇḍalī merudhāmā ca devadānavadarpahāatharvaśīrṣaḥ sāmāsya ṛksahasrāmitekṣaṇaḥ

यजुःपादभुजो गुह्यः प्रकाशो जङ्गमस्तथाअमोघार्थः प्रसादश्च अभिगम्यः सुदर्शनः

yajuḥpādabhujo guhyaḥ prakāśo jaṅgamastathāamoghārthaḥ prasādaśca abhigamyaḥ sudarśanaḥ

उपहारप्रियः शर्वः कनकः काञ्चनः स्थिरःनाभिर्नन्दिकरो भाव्यः पुष्करस्थपतिः स्थिरः

upahārapriyaḥ śarvaḥ kanakaḥ kāñcanaḥ sthiraḥnābhirnandikaro bhāvyaḥ puṣkarasthapatiḥ sthiraḥ

द्वादशस्त्रासनश्चाद्यो यज्ञो यज्ञसमाहितःनक्तं कलिश्च कालश्च मकरः कालपूजितः

dvādaśastrāsanaścādyo yajño yajñasamāhitaḥnaktaṃ kaliśca kālaśca makaraḥ kālapūjitaḥ

सगणो गणकारश्च भूतभावनसारथिःभस्मशायी भस्मगोप्ता भस्मभूतस्तरुर्गणः

sagaṇo gaṇakāraśca bhūtabhāvanasārathiḥbhasmaśāyī bhasmagoptā bhasmabhūtastarurgaṇaḥ

अगणश्चैव लोपश्च महात्मा सर्वपूजितःशङ्कुस्त्रिशङ्कुः संपन्नः शुचिर्भूतनिषेवितः

agaṇaścaiva lopaśca mahātmā sarvapūjitaḥśaṅkustriśaṅkuḥ saṃpannaḥ śucirbhūtaniṣevitaḥ

आश्रमस्थः कपोतस्थो विश्वकर्मा पतिर्वरःशाखो विशाखस्ताम्रोष्ठो ह्यम्बुजालः सुनिश्चयः

āśramasthaḥ kapotastho viśvakarmā patirvaraḥśākho viśākhastāmroṣṭho hyambujālaḥ suniścayaḥ

कपिलोऽकपिलः शूर आयुश्चैव परोऽपरःगन्धर्वो ह्यदितिस्तार्क्ष्यः सुविज्ञेयः सुसारथिः

kapilo'kapilaḥ śūra āyuścaiva paro'paraḥgandharvo hyaditistārkṣyaḥ suvijñeyaḥ susārathiḥ

परश्वधायुधो देव अर्थकारी सुबान्धवःतुम्बवीणी महाकोप ऊर्ध्वरेता जलेशयः

paraśvadhāyudho deva arthakārī subāndhavaḥtumbavīṇī mahākopa ūrdhvaretā jaleśayaḥ

उग्रो वंशकरो वंशो वंशनादो ह्यनिन्दितःसर्वाङ्गरूपो मायावी सुहृदो ह्यनिलोऽनलः

ugro vaṃśakaro vaṃśo vaṃśanādo hyaninditaḥsarvāṅgarūpo māyāvī suhṛdo hyanilo'nalaḥ

बन्धनो बन्धकर्ता च सुबन्धनविमोचनःस यज्ञारिः स कामारिर्महादंष्ट्रो महायुधः

bandhano bandhakartā ca subandhanavimocanaḥsa yajñāriḥ sa kāmārirmahādaṃṣṭro mahāyudhaḥ

बाहुस्त्वनिन्दितः शर्वः शंकरः शंकरोऽधनःअमरेशो महादेवो विश्वदेवः सुरारिहा

bāhustvaninditaḥ śarvaḥ śaṃkaraḥ śaṃkaro'dhanaḥamareśo mahādevo viśvadevaḥ surārihā

अहिर्बुध्नो निरृतिश्च चेकितानो हरिस्तथाअजैकपाच्च कापाली त्रिशङ्कुरजितः शिवः

ahirbudhno nirṛtiśca cekitāno haristathāajaikapācca kāpālī triśaṅkurajitaḥ śivaḥ

धन्वन्तरिर्धूमकेतुः स्कन्दो वैश्रवणस्तथाधाता शक्रश्च विष्णुश्च मित्रस्त्वष्टा ध्रुवो धरः

dhanvantarirdhūmaketuḥ skando vaiśravaṇastathādhātā śakraśca viṣṇuśca mitrastvaṣṭā dhruvo dharaḥ

प्रभावः सर्वगो वायुरर्यमा सविता रविःउदग्रश्च विधाता च मान्धाता भूतभावनः

prabhāvaḥ sarvago vāyuraryamā savitā raviḥudagraśca vidhātā ca māndhātā bhūtabhāvanaḥ

रतितीर्थश्च वाग्मी च सर्वकामगुणावहःपद्मगर्भो महागर्भश्चन्द्रवक्त्रो मनोरमः

ratitīrthaśca vāgmī ca sarvakāmaguṇāvahaḥpadmagarbho mahāgarbhaścandravaktro manoramaḥ

बलवांश्चोपशान्तश्च पुराणः पुण्यचञ्चुरीकुरुकर्ता कालरूपी कुरुभूतो महेश्वरः

balavāṃścopaśāntaśca purāṇaḥ puṇyacañcurīkurukartā kālarūpī kurubhūto maheśvaraḥ

सर्वाशयो दर्भशायी सर्वेषां प्राणिनां पतिःदेवदेवमुखोऽसक्तः सदसत्सर्वरत्नवित्

sarvāśayo darbhaśāyī sarveṣāṃ prāṇināṃ patiḥdevadevamukho'saktaḥ sadasatsarvaratnavit

कैलासशिखरावासी हिमवद्गिरिसंश्रयःकूलहारी कूलकर्ता बहुविद्यो बहुप्रदः

kailāsaśikharāvāsī himavadgirisaṃśrayaḥkūlahārī kūlakartā bahuvidyo bahupradaḥ

वणिजो वर्धनो वृक्षो नकुलश्चन्दनश्छदःसारग्रीवो महाजत्रुरलोलश्च महौषधः

vaṇijo vardhano vṛkṣo nakulaścandanaśchadaḥsāragrīvo mahājatruralolaśca mahauṣadhaḥ

सिद्धार्थकारी सिद्धार्थश्छन्दोव्याकरणोत्तरःसिंहनादः सिंहदंष्ट्रः सिंहगः सिंहवाहनः

siddhārthakārī siddhārthaśchandovyākaraṇottaraḥsiṃhanādaḥ siṃhadaṃṣṭraḥ siṃhagaḥ siṃhavāhanaḥ

प्रभावात्मा जगत्कालस्तालो लोकहितस्तरुःसारङ्गो नवचक्राङ्गः केतुमाली सभावनः

prabhāvātmā jagatkālastālo lokahitastaruḥsāraṅgo navacakrāṅgaḥ ketumālī sabhāvanaḥ

भूतालयो भूतपतिरहोरात्रमनिन्दितःवाहिता सर्वभूतानां निलयश्च विभुर्भवः

bhūtālayo bhūtapatirahorātramaninditaḥvāhitā sarvabhūtānāṃ nilayaśca vibhurbhavaḥ

अमोघः संयतो ह्यश्वो भोजनः प्राणधारणःधृतिमान्मतिमान्दक्षः सत्कृतश्च युगाधिपः

amoghaḥ saṃyato hyaśvo bhojanaḥ prāṇadhāraṇaḥdhṛtimānmatimāndakṣaḥ satkṛtaśca yugādhipaḥ

गोपालिर्गोपतिर्ग्रामो गोचर्मवसनो हरःहिरण्यबाहुश्च तथा गुहापालः प्रवेशिनाम्

gopālirgopatirgrāmo gocarmavasano haraḥhiraṇyabāhuśca tathā guhāpālaḥ praveśinām

प्रतिष्ठायी महाहर्षो जितकामो जितेन्द्रियःगन्धारश्च सुरालश्च तपःकर्मरतिर्धनुः

pratiṣṭhāyī mahāharṣo jitakāmo jitendriyaḥgandhāraśca surālaśca tapaḥkarmaratirdhanuḥ

महागीतो महानृत्तो ह्यप्सरोगणसेवितःमहाकेतुर्धनुर्धातुर्नैकसानुचरश्चलः

mahāgīto mahānṛtto hyapsarogaṇasevitaḥmahāketurdhanurdhāturnaikasānucaraścalaḥ

आवेदनीय आवेशः सर्वगन्धसुखावहःतोरणस्तारणो वायुः परिधावति चैकतः

āvedanīya āveśaḥ sarvagandhasukhāvahaḥtoraṇastāraṇo vāyuḥ paridhāvati caikataḥ

संयोगो वर्धनो वृद्धो महावृद्धो गणाधिपःनित्य आत्मसहायश्च देवासुरपतिः पतिः

saṃyogo vardhano vṛddho mahāvṛddho gaṇādhipaḥnitya ātmasahāyaśca devāsurapatiḥ patiḥ

युक्तश्च युक्तबाहुश्च द्विविधश्च सुपर्वणःआषाढश्च सुषाढश्च ध्रुवो हरिहणो हरः

yuktaśca yuktabāhuśca dvividhaśca suparvaṇaḥāṣāḍhaśca suṣāḍhaśca dhruvo harihaṇo haraḥ

वपुरावर्तमानेभ्यो वसुश्रेष्ठो महापथःशिरोहारी विमर्षश्च सर्वलक्षणभूषितः

vapurāvartamānebhyo vasuśreṣṭho mahāpathaḥśirohārī vimarṣaśca sarvalakṣaṇabhūṣitaḥ

अक्षश्च रथयोगी च सर्वयोगी महाबलःसमाम्नायोऽसमाम्नायस्तीर्थदेवो महारथः

akṣaśca rathayogī ca sarvayogī mahābalaḥsamāmnāyo'samāmnāyastīrthadevo mahārathaḥ

निर्जीवो जीवनो मन्त्रः शुभाक्षो बहुकर्कशःरत्नप्रभूतो रक्ताङ्गो महार्णवनिपानवित्

nirjīvo jīvano mantraḥ śubhākṣo bahukarkaśaḥratnaprabhūto raktāṅgo mahārṇavanipānavit

मूलो विशालो ह्यमृतो व्यक्ताव्यक्तस्तपोनिधिःआरोहणो निरोहश्च शैलहारी महातपाः

mūlo viśālo hyamṛto vyaktāvyaktastaponidhiḥārohaṇo nirohaśca śailahārī mahātapāḥ

सेनाकल्पो महाकल्पो युगायुगकरो हरिःयुगरूपो महारूपः पवनो गहनो नगः

senākalpo mahākalpo yugāyugakaro hariḥyugarūpo mahārūpaḥ pavano gahano nagaḥ

न्यायनिर्वापणः पादः पण्डितो ह्यचलोपमःबहुमालो महामालः सुमालो बहुलोचनः

nyāyanirvāpaṇaḥ pādaḥ paṇḍito hyacalopamaḥbahumālo mahāmālaḥ sumālo bahulocanaḥ

विस्तारो लवणः कूपः कुसुमः सफलोदयःवृषभो वृषभाङ्काङ्गो मणिबिल्वो जटाधरः

vistāro lavaṇaḥ kūpaḥ kusumaḥ saphalodayaḥvṛṣabho vṛṣabhāṅkāṅgo maṇibilvo jaṭādharaḥ

इन्दुर्विसर्गः सुमुखः सुरः सर्वायुधः सहःनिवेदनः सुधाजातः सुगन्धारो महाधनुः

indurvisargaḥ sumukhaḥ suraḥ sarvāyudhaḥ sahaḥnivedanaḥ sudhājātaḥ sugandhāro mahādhanuḥ

गन्धमाली च भगवानुत्थानः सर्वकर्मणाम्मन्थानो बहुलो बाहुः सकलः सर्वलोचनः

gandhamālī ca bhagavānutthānaḥ sarvakarmaṇāmmanthāno bahulo bāhuḥ sakalaḥ sarvalocanaḥ

तरस्ताली करस्ताली ऊर्ध्वसंहननो वहःछत्रं सुच्छत्रो विख्यातः सर्वलोकाश्रयो महान्

tarastālī karastālī ūrdhvasaṃhanano vahaḥchatraṃ succhatro vikhyātaḥ sarvalokāśrayo mahān

मुण्डो विरूपो विकृतो दण्डिमुण्डो विकुर्वणःहर्यक्षः ककुभो वज्री दीप्तजिह्वः सहस्रपात्

muṇḍo virūpo vikṛto daṇḍimuṇḍo vikurvaṇaḥharyakṣaḥ kakubho vajrī dīptajihvaḥ sahasrapāt

सहस्रमूर्धा देवेन्द्रः सर्वदेवमयो गुरुःसहस्रबाहुः सर्वाङ्गः शरण्यः सर्वलोककृत्

sahasramūrdhā devendraḥ sarvadevamayo guruḥsahasrabāhuḥ sarvāṅgaḥ śaraṇyaḥ sarvalokakṛt

पवित्रं त्रिमधुर्मन्त्रः कनिष्ठः कृष्णपिङ्गलःब्रह्मदण्डविनिर्माता शतघ्नी शतपाशधृक्

pavitraṃ trimadhurmantraḥ kaniṣṭhaḥ kṛṣṇapiṅgalaḥbrahmadaṇḍavinirmātā śataghnī śatapāśadhṛk

पद्मगर्भो महागर्भो ब्रह्मगर्भो जलोद्भवःगभस्तिर्ब्रह्मकृद्ब्रह्मा ब्रह्मविद्ब्राह्मणो गतिः

padmagarbho mahāgarbho brahmagarbho jalodbhavaḥgabhastirbrahmakṛdbrahmā brahmavidbrāhmaṇo gatiḥ

अनन्तरूपो नैकात्मा तिग्मतेजाः स्वयंभुवःऊर्ध्वगात्मा पशुपतिर्वातरंहा मनोजवः

anantarūpo naikātmā tigmatejāḥ svayaṃbhuvaḥūrdhvagātmā paśupatirvātaraṃhā manojavaḥ

चन्दनी पद्ममालाग्र्यः सुरभ्युत्तरणो नरःकर्णिकारमहास्रग्वी नीलमौलिः पिनाकधृक्

candanī padmamālāgryaḥ surabhyuttaraṇo naraḥkarṇikāramahāsragvī nīlamauliḥ pinākadhṛk

उमापतिरुमाकान्तो जाह्नवीधृगुमाधवःवरो वराहो वरदो वरेशः सुमहास्वनः

umāpatirumākānto jāhnavīdhṛgumādhavaḥvaro varāho varado vareśaḥ sumahāsvanaḥ

महाप्रसादो दमनः शत्रुहा श्वेतपिङ्गलःप्रीतात्मा प्रयतात्मा च संयतात्मा प्रधानधृक्

mahāprasādo damanaḥ śatruhā śvetapiṅgalaḥprītātmā prayatātmā ca saṃyatātmā pradhānadhṛk

सर्वपार्श्वसुतस्तार्क्ष्यो धर्मसाधारणो वरःचराचरात्मा सूक्ष्मात्मा सुवृषो गोवृषेश्वरः

sarvapārśvasutastārkṣyo dharmasādhāraṇo varaḥcarācarātmā sūkṣmātmā suvṛṣo govṛṣeśvaraḥ

साध्यर्षिर्वसुरादित्यो विवस्वान्सविता मृडःव्यासः सर्वस्य संक्षेपो विस्तरः पर्ययो नयः

sādhyarṣirvasurādityo vivasvānsavitā mṛḍaḥvyāsaḥ sarvasya saṃkṣepo vistaraḥ paryayo nayaḥ

ऋतुः संवत्सरो मासः पक्षः संख्यासमापनःकला काष्ठा लवो मात्रा मुहूर्तोऽहः क्षपाः क्षणाः

ṛtuḥ saṃvatsaro māsaḥ pakṣaḥ saṃkhyāsamāpanaḥkalā kāṣṭhā lavo mātrā muhūrto'haḥ kṣapāḥ kṣaṇāḥ

विश्वक्षेत्रं प्रजाबीजं लिङ्गमाद्यस्त्वनिन्दितःसदसद्व्यक्तमव्यक्तं पिता माता पितामहः

viśvakṣetraṃ prajābījaṃ liṅgamādyastvaninditaḥsadasadvyaktamavyaktaṃ pitā mātā pitāmahaḥ

स्वर्गद्वारं प्रजाद्वारं मोक्षद्वारं त्रिविष्टपम्निर्वाणं ह्लादनं चैव ब्रह्मलोकः परा गतिः

svargadvāraṃ prajādvāraṃ mokṣadvāraṃ triviṣṭapamnirvāṇaṃ hlādanaṃ caiva brahmalokaḥ parā gatiḥ

देवासुरविनिर्माता देवासुरपरायणःदेवासुरगुरुर्देवो देवासुरनमस्कृतः

devāsuravinirmātā devāsuraparāyaṇaḥdevāsuragururdevo devāsuranamaskṛtaḥ

देवासुरमहामात्रो देवासुरगणाश्रयःदेवासुरगणाध्यक्षो देवासुरगणाग्रणीः

devāsuramahāmātro devāsuragaṇāśrayaḥdevāsuragaṇādhyakṣo devāsuragaṇāgraṇīḥ

देवातिदेवो देवर्षिर्देवासुरवरप्रदःदेवासुरेश्वरो देवो देवासुरमहेश्वरः

devātidevo devarṣirdevāsuravarapradaḥdevāsureśvaro devo devāsuramaheśvaraḥ

सर्वदेवमयोऽचिन्त्यो देवतात्मात्मसंभवःउद्भिदस्त्रिक्रमो वैद्यो विरजो विरजोम्बरः

sarvadevamayo'cintyo devatātmātmasaṃbhavaḥudbhidastrikramo vaidyo virajo virajombaraḥ

ईड्यो हस्ती सुरव्याघ्रो देवसिंहो नरर्षभःविबुधाग्रवरः श्रेष्ठः सर्वदेवोत्तमोत्तमः

īḍyo hastī suravyāghro devasiṃho nararṣabhaḥvibudhāgravaraḥ śreṣṭhaḥ sarvadevottamottamaḥ

प्रयुक्तः शोभनो वज्र ईशानः प्रभुरव्ययःगुरुः कान्तो निजः सर्गः पवित्रः सर्ववाहनः

prayuktaḥ śobhano vajra īśānaḥ prabhuravyayaḥguruḥ kānto nijaḥ sargaḥ pavitraḥ sarvavāhanaḥ

शृङ्गी शृङ्गप्रियो बभ्रू राजराजो निरामयःअभिरामः सुरगणो विरामः सर्वसाधनः

śṛṅgī śṛṅgapriyo babhrū rājarājo nirāmayaḥabhirāmaḥ suragaṇo virāmaḥ sarvasādhanaḥ

ललाटाक्षो विश्वदेहो हरिणो ब्रह्मवर्चसःस्थावराणां पतिश्चैव नियमेन्द्रियवर्धनः

lalāṭākṣo viśvadeho hariṇo brahmavarcasaḥsthāvarāṇāṃ patiścaiva niyamendriyavardhanaḥ

सिद्धार्थः सर्वभूतार्थोऽचिन्त्यः सत्यव्रतः शुचिःव्रताधिपः परं ब्रह्म मुक्तानां परमा गतिः

siddhārthaḥ sarvabhūtārtho'cintyaḥ satyavrataḥ śuciḥvratādhipaḥ paraṃ brahma muktānāṃ paramā gatiḥ

विमुक्तो मुक्ततेजाश्च श्रीमाञ्श्रीवर्धनो जगत्यथाप्रधानं भगवानिति भक्त्या स्तुतो मया

vimukto muktatejāśca śrīmāñśrīvardhano jagatyathāpradhānaṃ bhagavāniti bhaktyā stuto mayā

यं न ब्रह्मादयो देवा विदुर्यं न महर्षयःतं स्तव्यमर्च्यं वन्द्यं च कः स्तोष्यति जगत्पतिम्

yaṃ na brahmādayo devā viduryaṃ na maharṣayaḥtaṃ stavyamarcyaṃ vandyaṃ ca kaḥ stoṣyati jagatpatim

भक्तिमेव पुरस्कृत्य मया यज्ञपतिर्वसुःततोऽभ्यनुज्ञां प्राप्यैव स्तुतो मतिमतां वरः

bhaktimeva puraskṛtya mayā yajñapatirvasuḥtato'bhyanujñāṃ prāpyaiva stuto matimatāṃ varaḥ

शिवमेभिः स्तुवन्देवं नामभिः पुष्टिवर्धनैःनित्ययुक्तः शुचिर्भूत्वा प्राप्नोत्यात्मानमात्मना

śivamebhiḥ stuvandevaṃ nāmabhiḥ puṣṭivardhanaiḥnityayuktaḥ śucirbhūtvā prāpnotyātmānamātmanā

एतद्धि परमं ब्रह्म स्वयं गीतं स्वयंभुवाऋषयश्चैव देवाश्च स्तुवन्त्येतेन तत्परम्

etaddhi paramaṃ brahma svayaṃ gītaṃ svayaṃbhuvāṛṣayaścaiva devāśca stuvantyetena tatparam

स्तूयमानो महादेवः प्रीयते चात्मनामभिःभक्तानुकम्पी भगवानात्मसंस्थान्करोति तान्

stūyamāno mahādevaḥ prīyate cātmanāmabhiḥbhaktānukampī bhagavānātmasaṃsthānkaroti tān

तथैव च मनुष्येषु ये मनुष्याः प्रधानतःआस्तिकाः श्रद्दधानाश्च बहुभिर्जन्मभिः स्तवैः

tathaiva ca manuṣyeṣu ye manuṣyāḥ pradhānataḥāstikāḥ śraddadhānāśca bahubhirjanmabhiḥ stavaiḥ

जाग्रतश्च स्वपन्तश्च व्रजन्तः पथि संस्थिताःस्तुवन्ति स्तूयमानाश्च तुष्यन्ति च रमन्ति चजन्मकोटिसहस्रेषु नानासंसारयोनिषु

jāgrataśca svapantaśca vrajantaḥ pathi saṃsthitāḥstuvanti stūyamānāśca tuṣyanti ca ramanti cajanmakoṭisahasreṣu nānāsaṃsārayoniṣu

जन्तोर्विशुद्धपापस्य भवे भक्तिः प्रजायतेउत्पन्ना च भवे भक्तिरनन्या सर्वभावतः

jantorviśuddhapāpasya bhave bhaktiḥ prajāyateutpannā ca bhave bhaktirananyā sarvabhāvataḥ

कारणं भावितं तस्य सर्वमुक्तस्य सर्वतःएतद्देवेषु दुष्प्रापं मनुष्येषु न लभ्यते

kāraṇaṃ bhāvitaṃ tasya sarvamuktasya sarvataḥetaddeveṣu duṣprāpaṃ manuṣyeṣu na labhyate

निर्विघ्ना निश्चला रुद्रे भक्तिरव्यभिचारिणीतस्यैव च प्रसादेन भक्तिरुत्पद्यते नृणाम्यया यान्ति परां सिद्धिं तद्भावगतचेतसः

nirvighnā niścalā rudre bhaktiravyabhicāriṇītasyaiva ca prasādena bhaktirutpadyate nṛṇāmyayā yānti parāṃ siddhiṃ tadbhāvagatacetasaḥ

ये सर्वभावोपगताः परत्वेनाभवन्नराःप्रपन्नवत्सलो देवः संसारात्तान्समुद्धरेत्

ye sarvabhāvopagatāḥ paratvenābhavannarāḥprapannavatsalo devaḥ saṃsārāttānsamuddharet

एवमन्ये न कुर्वन्ति देवाः संसारमोचनम्मनुष्याणां महादेवादन्यत्रापि तपोबलात्

evamanye na kurvanti devāḥ saṃsāramocanammanuṣyāṇāṃ mahādevādanyatrāpi tapobalāt

इति तेनेन्द्रकल्पेन भगवान्सदसत्पतिःकृत्तिवासाः स्तुतः कृष्ण तण्डिना शुद्धबुद्धिना

iti tenendrakalpena bhagavānsadasatpatiḥkṛttivāsāḥ stutaḥ kṛṣṇa taṇḍinā śuddhabuddhinā

स्तवमेतं भगवतो ब्रह्मा स्वयमधारयत्ब्रह्मा प्रोवाच शक्राय शक्रः प्रोवाच मृत्यवे

stavametaṃ bhagavato brahmā svayamadhārayatbrahmā provāca śakrāya śakraḥ provāca mṛtyave

मृत्युः प्रोवाच रुद्राणां रुद्रेभ्यस्तण्डिमागमत्महता तपसा प्राप्तस्तण्डिना ब्रह्मसद्मनि

mṛtyuḥ provāca rudrāṇāṃ rudrebhyastaṇḍimāgamatmahatā tapasā prāptastaṇḍinā brahmasadmani

तण्डिः प्रोवाच शुक्राय गौतमायाह भार्गवःवैवस्वताय मनवे गौतमः प्राह माधव

taṇḍiḥ provāca śukrāya gautamāyāha bhārgavaḥvaivasvatāya manave gautamaḥ prāha mādhava

नारायणाय साध्याय मनुरिष्टाय धीमतेयमाय प्राह भगवान्साध्यो नारायणोऽच्युतः

nārāyaṇāya sādhyāya manuriṣṭāya dhīmateyamāya prāha bhagavānsādhyo nārāyaṇo'cyutaḥ

नाचिकेताय भगवानाह वैवस्वतो यमःमार्कण्डेयाय वार्ष्णेय नाचिकेतोऽभ्यभाषत

nāciketāya bhagavānāha vaivasvato yamaḥmārkaṇḍeyāya vārṣṇeya nāciketo'bhyabhāṣata

मार्कण्डेयान्मया प्राप्तं नियमेन जनार्दनतवाप्यहममित्रघ्न स्तवं दद्म्यद्य विश्रुतम्स्वर्ग्यमारोग्यमायुष्यं धन्यं बल्यं तथैव च

mārkaṇḍeyānmayā prāptaṃ niyamena janārdanatavāpyahamamitraghna stavaṃ dadmyadya viśrutamsvargyamārogyamāyuṣyaṃ dhanyaṃ balyaṃ tathaiva ca

न तस्य विघ्नं कुर्वन्ति दानवा यक्षराक्षसाःपिशाचा यातुधानाश्च गुह्यका भुजगा अपि

na tasya vighnaṃ kurvanti dānavā yakṣarākṣasāḥpiśācā yātudhānāśca guhyakā bhujagā api

यः पठेत शुचिर्भूत्वा ब्रह्मचारी जितेन्द्रियःअभग्नयोगो वर्षं तु सोऽश्वमेधफलं लभेत्

yaḥ paṭheta śucirbhūtvā brahmacārī jitendriyaḥabhagnayogo varṣaṃ tu so'śvamedhaphalaṃ labhet