Parva.Adhyaya 13.77

भीष्म उवाच · bhīṣma uvāca

एतस्मिन्नेव काले तु वसिष्ठमृषिसत्तमम्इक्ष्वाकुवंशजो राजा सौदासो ददतां वरः

etasminneva kāle tu vasiṣṭhamṛṣisattamamikṣvākuvaṃśajo rājā saudāso dadatāṃ varaḥ

सर्वलोकचरं सिद्धं ब्रह्मकोशं सनातनम्पुरोहितमिदं प्रष्टुमभिवाद्योपचक्रमे

sarvalokacaraṃ siddhaṃ brahmakośaṃ sanātanampurohitamidaṃ praṣṭumabhivādyopacakrame

सौदास उवाच · saudāsa uvāca

त्रैलोक्ये भगवन्किं स्वित्पवित्रं कथ्यतेऽनघयत्कीर्तयन्सदा मर्त्यः प्राप्नुयात्पुण्यमुत्तमम्

trailokye bhagavankiṃ svitpavitraṃ kathyate'naghayatkīrtayansadā martyaḥ prāpnuyātpuṇyamuttamam

भीष्म उवाच · bhīṣma uvāca

तस्मै प्रोवाच वचनं प्रणताय हितं तदागवामुपनिषद्विद्वान्नमस्कृत्य गवां शुचिः

tasmai provāca vacanaṃ praṇatāya hitaṃ tadāgavāmupaniṣadvidvānnamaskṛtya gavāṃ śuciḥ

गावः सुरभिगन्धिन्यस्तथा गुग्गुलुगन्धिकाःगावः प्रतिष्ठा भूतानां गावः स्वस्त्ययनं महत्

gāvaḥ surabhigandhinyastathā guggulugandhikāḥgāvaḥ pratiṣṭhā bhūtānāṃ gāvaḥ svastyayanaṃ mahat

गावो भूतं भविष्यच्च गावः पुष्टिः सनातनीगावो लक्ष्म्यास्तथा मूलं गोषु दत्तं न नश्यतिअन्नं हि सततं गावो देवानां परमं हविः

gāvo bhūtaṃ bhaviṣyacca gāvaḥ puṣṭiḥ sanātanīgāvo lakṣmyāstathā mūlaṃ goṣu dattaṃ na naśyatiannaṃ hi satataṃ gāvo devānāṃ paramaṃ haviḥ

स्वाहाकारवषट्कारौ गोषु नित्यं प्रतिष्ठितौगावो यज्ञस्य हि फलं गोषु यज्ञाः प्रतिष्ठिताः

svāhākāravaṣaṭkārau goṣu nityaṃ pratiṣṭhitaugāvo yajñasya hi phalaṃ goṣu yajñāḥ pratiṣṭhitāḥ

सायं प्रातश्च सततं होमकाले महामतेगावो ददति वै होम्यमृषिभ्यः पुरुषर्षभ

sāyaṃ prātaśca satataṃ homakāle mahāmategāvo dadati vai homyamṛṣibhyaḥ puruṣarṣabha

कानिचिद्यानि दुर्गाणि दुष्कृतानि कृतानि चतरन्ति चैव पाप्मानं धेनुं ये ददति प्रभो

kānicidyāni durgāṇi duṣkṛtāni kṛtāni cataranti caiva pāpmānaṃ dhenuṃ ye dadati prabho

एकां च दशगुर्दद्याद्दश दद्याच्च गोशतीशतं सहस्रगुर्दद्यात्सर्वे तुल्यफला हि ते

ekāṃ ca daśagurdadyāddaśa dadyācca gośatīśataṃ sahasragurdadyātsarve tulyaphalā hi te

अनाहिताग्निः शतगुरयज्वा च सहस्रगुःसमृद्धो यश्च कीनाशो नार्घ्यमर्हन्ति ते त्रयः

anāhitāgniḥ śatagurayajvā ca sahasraguḥsamṛddho yaśca kīnāśo nārghyamarhanti te trayaḥ

कपिलां ये प्रयच्छन्ति सवत्सां कांस्यदोहनाम्सुव्रतां वस्त्रसंवीतामुभौ लोकौ जयन्ति ते

kapilāṃ ye prayacchanti savatsāṃ kāṃsyadohanāmsuvratāṃ vastrasaṃvītāmubhau lokau jayanti te

युवानमिन्द्रियोपेतं शतेन सह यूथपम्गवेन्द्रं ब्राह्मणेन्द्राय भूरिशृङ्गमलंकृतम्

yuvānamindriyopetaṃ śatena saha yūthapamgavendraṃ brāhmaṇendrāya bhūriśṛṅgamalaṃkṛtam

वृषभं ये प्रयच्छन्ति श्रोत्रियाय परंतपऐश्वर्यं तेऽभिजायन्ते जायमानाः पुनः पुनः

vṛṣabhaṃ ye prayacchanti śrotriyāya paraṃtapaaiśvaryaṃ te'bhijāyante jāyamānāḥ punaḥ punaḥ

नाकीर्तयित्वा गाः सुप्यान्नास्मृत्य पुनरुत्पतेत्सायं प्रातर्नमस्येच्च गास्ततः पुष्टिमाप्नुयात्

nākīrtayitvā gāḥ supyānnāsmṛtya punarutpatetsāyaṃ prātarnamasyecca gāstataḥ puṣṭimāpnuyāt

गवां मूत्रपुरीषस्य नोद्विजेत कदाचनन चासां मांसमश्नीयाद्गवां व्युष्टिं तथाश्नुते

gavāṃ mūtrapurīṣasya nodvijeta kadācanana cāsāṃ māṃsamaśnīyādgavāṃ vyuṣṭiṃ tathāśnute

गाश्च संकीर्तयेन्नित्यं नावमन्येत गास्तथाअनिष्टं स्वप्नमालक्ष्य गां नरः संप्रकीर्तयेत्

gāśca saṃkīrtayennityaṃ nāvamanyeta gāstathāaniṣṭaṃ svapnamālakṣya gāṃ naraḥ saṃprakīrtayet

गोमयेन सदा स्नायाद्गोकरीषे च संविशेत्श्लेष्ममूत्रपुरीषाणि प्रतिघातं च वर्जयेत्

gomayena sadā snāyādgokarīṣe ca saṃviśetśleṣmamūtrapurīṣāṇi pratighātaṃ ca varjayet

सार्द्रचर्मणि भुञ्जीत निरीक्षन्वारुणीं दिशम्वाग्यतः सर्पिषा भूमौ गवां व्युष्टिं तथाश्नुते

sārdracarmaṇi bhuñjīta nirīkṣanvāruṇīṃ diśamvāgyataḥ sarpiṣā bhūmau gavāṃ vyuṣṭiṃ tathāśnute

घृतेन जुहुयादग्निं घृतेन स्वस्ति वाचयेत्घृतं दद्याद्घृतं प्राशेद्गवां व्युष्टिं तथाश्नुते

ghṛtena juhuyādagniṃ ghṛtena svasti vācayetghṛtaṃ dadyādghṛtaṃ prāśedgavāṃ vyuṣṭiṃ tathāśnute

गोमत्या विद्यया धेनुं तिलानामभिमन्त्र्य यःरसरत्नमयीं दद्यान्न स शोचेत्कृताकृते

gomatyā vidyayā dhenuṃ tilānāmabhimantrya yaḥrasaratnamayīṃ dadyānna sa śocetkṛtākṛte

गावो मामुपतिष्ठन्तु हेमशृङ्गाः पयोमुचःसुरभ्यः सौरभेयाश्च सरितः सागरं यथा

gāvo māmupatiṣṭhantu hemaśṛṅgāḥ payomucaḥsurabhyaḥ saurabheyāśca saritaḥ sāgaraṃ yathā

गावः पश्यन्तु मां नित्यं गावः पश्याम्यहं तदागावोऽस्माकं वयं तासां यतो गावस्ततो वयम्

gāvaḥ paśyantu māṃ nityaṃ gāvaḥ paśyāmyahaṃ tadāgāvo'smākaṃ vayaṃ tāsāṃ yato gāvastato vayam

एवं रात्रौ दिवा चैव समेषु विषमेषु चमहाभयेषु च नरः कीर्तयन्मुच्यते भयात्

evaṃ rātrau divā caiva sameṣu viṣameṣu camahābhayeṣu ca naraḥ kīrtayanmucyate bhayāt