Parva.Adhyaya 14.26

ब्राह्मण उवाच · brāhmaṇa uvāca

एकः शास्ता न द्वितीयोऽस्ति शास्ता; यथा नियुक्तोऽस्मि तथा चरामिहृद्येष तिष्ठन्पुरुषः शास्ति शास्ता; तेनैव युक्तः प्रवणादिवोदकम्

ekaḥ śāstā na dvitīyo'sti śāstā; yathā niyukto'smi tathā carāmihṛdyeṣa tiṣṭhanpuruṣaḥ śāsti śāstā; tenaiva yuktaḥ pravaṇādivodakam

एको गुरुर्नास्ति ततो द्वितीयो; यो हृच्छयस्तमहमनुब्रवीमितेनानुशिष्टा गुरुणा सदैव; पराभूता दानवाः सर्व एव

eko gururnāsti tato dvitīyo; yo hṛcchayastamahamanubravīmitenānuśiṣṭā guruṇā sadaiva; parābhūtā dānavāḥ sarva eva

एको बन्धुर्नास्ति ततो द्वितीयो; यो हृच्छयस्तमहमनुब्रवीमितेनानुशिष्टा बान्धवा बन्धुमन्तः; सप्तर्षयः सप्त दिवि प्रभान्ति

eko bandhurnāsti tato dvitīyo; yo hṛcchayastamahamanubravīmitenānuśiṣṭā bāndhavā bandhumantaḥ; saptarṣayaḥ sapta divi prabhānti

एकः श्रोता नास्ति ततो द्वितीयो; यो हृच्छयस्तमहमनुब्रवीमितस्मिन्गुरौ गुरुवासं निरुष्य; शक्रो गतः सर्वलोकामरत्वम्

ekaḥ śrotā nāsti tato dvitīyo; yo hṛcchayastamahamanubravīmitasmingurau guruvāsaṃ niruṣya; śakro gataḥ sarvalokāmaratvam

एको द्वेष्टा नास्ति ततो द्वितीयो; यो हृच्छयस्तमहमनुब्रवीमितेनानुशिष्टा गुरुणा सदैव; लोकद्विष्टाः पन्नगाः सर्व एव

eko dveṣṭā nāsti tato dvitīyo; yo hṛcchayastamahamanubravīmitenānuśiṣṭā guruṇā sadaiva; lokadviṣṭāḥ pannagāḥ sarva eva

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्प्रजापतौ पन्नगानां देवर्षीणां च संविदम्

atrāpyudāharantīmamitihāsaṃ purātanamprajāpatau pannagānāṃ devarṣīṇāṃ ca saṃvidam

देवर्षयश्च नागाश्च असुराश्च प्रजापतिम्पर्यपृच्छन्नुपासीनाः श्रेयो नः प्रोच्यतामिति

devarṣayaśca nāgāśca asurāśca prajāpatimparyapṛcchannupāsīnāḥ śreyo naḥ procyatāmiti

तेषां प्रोवाच भगवाञ्श्रेयः समनुपृच्छताम्ओमित्येकाक्षरं ब्रह्म ते श्रुत्वा प्राद्रवन्दिशः

teṣāṃ provāca bhagavāñśreyaḥ samanupṛcchatāmomityekākṣaraṃ brahma te śrutvā prādravandiśaḥ

तेषां प्राद्रवमाणानामुपदेशार्थमात्मनःसर्पाणां दशने भावः प्रवृत्तः पूर्वमेव तु

teṣāṃ prādravamāṇānāmupadeśārthamātmanaḥsarpāṇāṃ daśane bhāvaḥ pravṛttaḥ pūrvameva tu

असुराणां प्रवृत्तस्तु दम्भभावः स्वभावजःदानं देवा व्यवसिता दममेव महर्षयः

asurāṇāṃ pravṛttastu dambhabhāvaḥ svabhāvajaḥdānaṃ devā vyavasitā damameva maharṣayaḥ

एकं शास्तारमासाद्य शब्देनैकेन संस्कृताःनाना व्यवसिताः सर्वे सर्पदेवर्षिदानवाः

ekaṃ śāstāramāsādya śabdenaikena saṃskṛtāḥnānā vyavasitāḥ sarve sarpadevarṣidānavāḥ

शृणोत्ययं प्रोच्यमानं गृह्णाति च यथातथम्पृच्छतस्तावतो भूयो गुरुरन्योऽनुमन्यते

śṛṇotyayaṃ procyamānaṃ gṛhṇāti ca yathātathampṛcchatastāvato bhūyo gururanyo'numanyate

तस्य चानुमते कर्म ततः पश्चात्प्रवर्ततेगुरुर्बोद्धा च शत्रुश्च द्वेष्टा च हृदि संश्रितः

tasya cānumate karma tataḥ paścātpravartategururboddhā ca śatruśca dveṣṭā ca hṛdi saṃśritaḥ

पापेन विचरँल्लोके पापचारी भवत्ययम्शुभेन विचरँल्लोके शुभचारी भवत्युत

pāpena vicaram̐lloke pāpacārī bhavatyayamśubhena vicaram̐lloke śubhacārī bhavatyuta

कामचारी तु कामेन य इन्द्रियसुखे रतःव्रतचारी सदैवैष य इन्द्रियजये रतः

kāmacārī tu kāmena ya indriyasukhe rataḥvratacārī sadaivaiṣa ya indriyajaye rataḥ

अपेतव्रतकर्मा तु केवलं ब्रह्मणि श्रितःब्रह्मभूतश्चरँल्लोके ब्रह्मचारी भवत्ययम्

apetavratakarmā tu kevalaṃ brahmaṇi śritaḥbrahmabhūtaścaram̐lloke brahmacārī bhavatyayam

ब्रह्मैव समिधस्तस्य ब्रह्माग्निर्ब्रह्मसंस्तरःआपो ब्रह्म गुरुर्ब्रह्म स ब्रह्मणि समाहितः

brahmaiva samidhastasya brahmāgnirbrahmasaṃstaraḥāpo brahma gururbrahma sa brahmaṇi samāhitaḥ

एतदेतादृशं सूक्ष्मं ब्रह्मचर्यं विदुर्बुधाःविदित्वा चान्वपद्यन्त क्षेत्रज्ञेनानुदर्शिनः

etadetādṛśaṃ sūkṣmaṃ brahmacaryaṃ vidurbudhāḥviditvā cānvapadyanta kṣetrajñenānudarśinaḥ