Parva.Adhyaya 3.103

लोमश उवाच · lomaśa uvāca

समुद्रं स समासाद्य वारुणिर्भगवानृषिःउवाच सहितान्देवानृषींश्चैव समागतान्

samudraṃ sa samāsādya vāruṇirbhagavānṛṣiḥuvāca sahitāndevānṛṣīṃścaiva samāgatān

एष लोकहितार्थं वै पिबामि वरुणालयम्भवद्भिर्यदनुष्ठेयं तच्छीघ्रं संविधीयताम्

eṣa lokahitārthaṃ vai pibāmi varuṇālayambhavadbhiryadanuṣṭheyaṃ tacchīghraṃ saṃvidhīyatām

एतावदुक्त्वा वचनं मैत्रावरुणिरच्युतःसमुद्रमपिबत्क्रुद्धः सर्वलोकस्य पश्यतः

etāvaduktvā vacanaṃ maitrāvaruṇiracyutaḥsamudramapibatkruddhaḥ sarvalokasya paśyataḥ

पीयमानं समुद्रं तु दृष्ट्वा देवाः सवासवाःविस्मयं परमं जग्मुः स्तुतिभिश्चाप्यपूजयन्

pīyamānaṃ samudraṃ tu dṛṣṭvā devāḥ savāsavāḥvismayaṃ paramaṃ jagmuḥ stutibhiścāpyapūjayan

त्वं नस्त्राता विधाता च लोकानां लोकभावनःत्वत्प्रसादात्समुच्छेदं न गच्छेत्सामरं जगत्

tvaṃ nastrātā vidhātā ca lokānāṃ lokabhāvanaḥtvatprasādātsamucchedaṃ na gacchetsāmaraṃ jagat

संपूज्यमानस्त्रिदशैर्महात्मा; गन्धर्वतूर्येषु नदत्सु सर्वशःदिव्यैश्च पुष्पैरवकीर्यमाणो; महार्णवं निःसलिलं चकार

saṃpūjyamānastridaśairmahātmā; gandharvatūryeṣu nadatsu sarvaśaḥdivyaiśca puṣpairavakīryamāṇo; mahārṇavaṃ niḥsalilaṃ cakāra

दृष्ट्वा कृतं निःसलिलं महार्णवं; सुराः समस्ताः परमप्रहृष्टाःप्रगृह्य दिव्यानि वरायुधानि; तान्दानवाञ्जघ्नुरदीनसत्त्वाः

dṛṣṭvā kṛtaṃ niḥsalilaṃ mahārṇavaṃ; surāḥ samastāḥ paramaprahṛṣṭāḥpragṛhya divyāni varāyudhāni; tāndānavāñjaghnuradīnasattvāḥ

ते वध्यमानास्त्रिदशैर्महात्मभि;र्महाबलैर्वेगिभिरुन्नदद्भिःन सेहिरे वेगवतां महात्मनां; वेगं तदा धारयितुं दिवौकसाम्

te vadhyamānāstridaśairmahātmabhi;rmahābalairvegibhirunnadadbhiḥna sehire vegavatāṃ mahātmanāṃ; vegaṃ tadā dhārayituṃ divaukasām

ते वध्यमानास्त्रिदशैर्दानवा भीमनिस्वनाःचक्रुः सुतुमुलं युद्धं मुहूर्तमिव भारत

te vadhyamānāstridaśairdānavā bhīmanisvanāḥcakruḥ sutumulaṃ yuddhaṃ muhūrtamiva bhārata

ते पूर्वं तपसा दग्धा मुनिभिर्भावितात्मभिःयतमानाः परं शक्त्या त्रिदशैर्विनिषूदिताः

te pūrvaṃ tapasā dagdhā munibhirbhāvitātmabhiḥyatamānāḥ paraṃ śaktyā tridaśairviniṣūditāḥ

ते हेमनिष्काभरणाः कुण्डलाङ्गदधारिणःनिहत्य बह्वशोभन्त पुष्पिता इव किंशुकाः

te hemaniṣkābharaṇāḥ kuṇḍalāṅgadadhāriṇaḥnihatya bahvaśobhanta puṣpitā iva kiṃśukāḥ

हतशेषास्ततः केचित्कालेया मनुजोत्तमविदार्य वसुधां देवीं पातालतलमाश्रिताः

hataśeṣāstataḥ kecitkāleyā manujottamavidārya vasudhāṃ devīṃ pātālatalamāśritāḥ

निहतान्दानवान्दृष्ट्वा त्रिदशा मुनिपुंगवम्तुष्टुवुर्विविधैर्वाक्यैरिदं चैवाब्रुवन्वचः

nihatāndānavāndṛṣṭvā tridaśā munipuṃgavamtuṣṭuvurvividhairvākyairidaṃ caivābruvanvacaḥ

त्वत्प्रसादान्महाभाग लोकैः प्राप्तं महत्सुखम्त्वत्तेजसा च निहताः कालेयाः क्रूरविक्रमाः

tvatprasādānmahābhāga lokaiḥ prāptaṃ mahatsukhamtvattejasā ca nihatāḥ kāleyāḥ krūravikramāḥ

पूरयस्व महाबाहो समुद्रं लोकभावनयत्त्वया सलिलं पीतं तदस्मिन्पुनरुत्सृज

pūrayasva mahābāho samudraṃ lokabhāvanayattvayā salilaṃ pītaṃ tadasminpunarutsṛja

एवमुक्तः प्रत्युवाच भगवान्मुनिपुंगवःजीर्णं तद्धि मया तोयमुपायोऽन्यः प्रचिन्त्यताम्पूरणार्थं समुद्रस्य भवद्भिर्यत्नमास्थितैः

evamuktaḥ pratyuvāca bhagavānmunipuṃgavaḥjīrṇaṃ taddhi mayā toyamupāyo'nyaḥ pracintyatāmpūraṇārthaṃ samudrasya bhavadbhiryatnamāsthitaiḥ

एतच्छ्रुत्वा तु वचनं महर्षेर्भावितात्मनःविस्मिताश्च विषण्णाश्च बभूवुः सहिताः सुराः

etacchrutvā tu vacanaṃ maharṣerbhāvitātmanaḥvismitāśca viṣaṇṇāśca babhūvuḥ sahitāḥ surāḥ

परस्परमनुज्ञाप्य प्रणम्य मुनिपुंगवम्प्रजाः सर्वा महाराज विप्रजग्मुर्यथागतम्

parasparamanujñāpya praṇamya munipuṃgavamprajāḥ sarvā mahārāja viprajagmuryathāgatam

त्रिदशा विष्णुना सार्धमुपजग्मुः पितामहम्पूरणार्थं समुद्रस्य मन्त्रयित्वा पुनः पुनःऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे सागरस्याभिपूरणम्

tridaśā viṣṇunā sārdhamupajagmuḥ pitāmahampūraṇārthaṃ samudrasya mantrayitvā punaḥ punaḥūcuḥ prāñjalayaḥ sarve sāgarasyābhipūraṇam