Mahabharata · 23 verses
Read this chapter as a bookवैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca
सा तु कन्या महाराज ब्राह्मणं संशितव्रतम्तोषयामास शुद्धेन मनसा संशितव्रता
sā tu kanyā mahārāja brāhmaṇaṃ saṃśitavratamtoṣayāmāsa śuddhena manasā saṃśitavratā
प्रातरायास्य इत्युक्त्वा कदाचिद्द्विजसत्तमःतत आयाति राजेन्द्र साये रात्रावथो पुनः
prātarāyāsya ityuktvā kadāciddvijasattamaḥtata āyāti rājendra sāye rātrāvatho punaḥ
तं च सर्वासु वेलासु भक्ष्यभोज्यप्रतिश्रयैःपूजयामास सा कन्या वर्धमानैस्तु सर्वदा
taṃ ca sarvāsu velāsu bhakṣyabhojyapratiśrayaiḥpūjayāmāsa sā kanyā vardhamānaistu sarvadā
अन्नादिसमुदाचारः शय्यासनकृतस्तथादिवसे दिवसे तस्य वर्धते न तु हीयते
annādisamudācāraḥ śayyāsanakṛtastathādivase divase tasya vardhate na tu hīyate
निर्भर्त्सनापवादैश्च तथैवाप्रियया गिराब्राह्मणस्य पृथा राजन्न चकाराप्रियं तदा
nirbhartsanāpavādaiśca tathaivāpriyayā girābrāhmaṇasya pṛthā rājanna cakārāpriyaṃ tadā
व्यस्ते काले पुनश्चैति न चैति बहुशो द्विजःदुर्लभ्यमपि चैवान्नं दीयतामिति सोऽब्रवीत्
vyaste kāle punaścaiti na caiti bahuśo dvijaḥdurlabhyamapi caivānnaṃ dīyatāmiti so'bravīt
कृतमेव च तत्सर्वं पृथा तस्मै न्यवेदयत्शिष्यवत्पुत्रवच्चैव स्वसृवच्च सुसंयता
kṛtameva ca tatsarvaṃ pṛthā tasmai nyavedayatśiṣyavatputravaccaiva svasṛvacca susaṃyatā
यथोपजोषं राजेन्द्र द्विजातिप्रवरस्य साप्रीतिमुत्पादयामास कन्या यत्नैरनिन्दिता
yathopajoṣaṃ rājendra dvijātipravarasya sāprītimutpādayāmāsa kanyā yatnairaninditā
तस्यास्तु शीलवृत्तेन तुतोष द्विजसत्तमःअवधानेन भूयोऽस्य परं यत्नमथाकरोत्
tasyāstu śīlavṛttena tutoṣa dvijasattamaḥavadhānena bhūyo'sya paraṃ yatnamathākarot
तां प्रभाते च साये च पिता पप्रच्छ भारतअपि तुष्यति ते पुत्रि ब्राह्मणः परिचर्यया
tāṃ prabhāte ca sāye ca pitā papraccha bhārataapi tuṣyati te putri brāhmaṇaḥ paricaryayā
तं सा परममित्येव प्रत्युवाच यशस्विनीततः प्रीतिमवापाग्र्यां कुन्तिभोजो महामनाः
taṃ sā paramamityeva pratyuvāca yaśasvinītataḥ prītimavāpāgryāṃ kuntibhojo mahāmanāḥ
ततः संवत्सरे पूर्णे यदासौ जपतां वरःनापश्यद्दुष्कृतं किंचित्पृथायाः सौहृदे रतः
tataḥ saṃvatsare pūrṇe yadāsau japatāṃ varaḥnāpaśyadduṣkṛtaṃ kiṃcitpṛthāyāḥ sauhṛde rataḥ
ततः प्रीतमना भूत्वा स एनां ब्राह्मणोऽब्रवीत्प्रीतोऽस्मि परमं भद्रे परिचारेण ते शुभे
tataḥ prītamanā bhūtvā sa enāṃ brāhmaṇo'bravītprīto'smi paramaṃ bhadre paricāreṇa te śubhe
वरान्वृणीष्व कल्याणि दुरापान्मानुषैरिहयैस्त्वं सीमन्तिनीः सर्वा यशसाभिभविष्यसि
varānvṛṇīṣva kalyāṇi durāpānmānuṣairihayaistvaṃ sīmantinīḥ sarvā yaśasābhibhaviṣyasi
कुन्त्युवाचकृतानि मम सर्वाणि यस्या मे वेदवित्तमत्वं प्रसन्नः पिता चैव कृतं विप्र वरैर्मम
kuntyuvācakṛtāni mama sarvāṇi yasyā me vedavittamatvaṃ prasannaḥ pitā caiva kṛtaṃ vipra varairmama
ब्राह्मण उवाच · brāhmaṇa uvāca
यदि नेच्छसि भद्रे त्वं वरं मत्तः शुचिस्मितेइमं मन्त्रं गृहाण त्वमाह्वानाय दिवौकसाम्
yadi necchasi bhadre tvaṃ varaṃ mattaḥ śucismiteimaṃ mantraṃ gṛhāṇa tvamāhvānāya divaukasām
यं यं देवं त्वमेतेन मन्त्रेणावाहयिष्यसितेन तेन वशे भद्रे स्थातव्यं ते भविष्यति
yaṃ yaṃ devaṃ tvametena mantreṇāvāhayiṣyasitena tena vaśe bhadre sthātavyaṃ te bhaviṣyati
अकामो वा सकामो वा न स नैष्यति ते वशम्विबुधो मन्त्रसंशान्तो वाक्ये भृत्य इवानतः
akāmo vā sakāmo vā na sa naiṣyati te vaśamvibudho mantrasaṃśānto vākye bhṛtya ivānataḥ
वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca
न शशाक द्वितीयं सा प्रत्याख्यातुमनिन्दितातं वै द्विजातिप्रवरं तदा शापभयान्नृप
na śaśāka dvitīyaṃ sā pratyākhyātumaninditātaṃ vai dvijātipravaraṃ tadā śāpabhayānnṛpa
ततस्तामनवद्याङ्गीं ग्राहयामास वै द्विजःमन्त्रग्रामं तदा राजन्नथर्वशिरसि श्रुतम्
tatastāmanavadyāṅgīṃ grāhayāmāsa vai dvijaḥmantragrāmaṃ tadā rājannatharvaśirasi śrutam
तं प्रदाय तु राजेन्द्र कुन्तिभोजमुवाच हउषितोऽस्मि सुखं राजन्कन्यया परितोषितः
taṃ pradāya tu rājendra kuntibhojamuvāca hauṣito'smi sukhaṃ rājankanyayā paritoṣitaḥ
तव गेहे सुविहितः सदा सुप्रतिपूजितःसाधयिष्यामहे तावदित्युक्त्वान्तरधीयत
tava gehe suvihitaḥ sadā supratipūjitaḥsādhayiṣyāmahe tāvadityuktvāntaradhīyata
स तु राजा द्विजं दृष्ट्वा तत्रैवान्तर्हितं तदाबभूव विस्मयाविष्टः पृथां च समपूजयत्
sa tu rājā dvijaṃ dṛṣṭvā tatraivāntarhitaṃ tadābabhūva vismayāviṣṭaḥ pṛthāṃ ca samapūjayat