पर्व.अध्याय 3.99

लोमश उवाच · lomaśa uvāca

ततः स वज्री बलिभिर्दैवतैरभिरक्षितःआससाद ततो वृत्रं स्थितमावृत्य रोदसी

tataḥ sa vajrī balibhirdaivatairabhirakṣitaḥāsasāda tato vṛtraṃ sthitamāvṛtya rodasī

कालकेयैर्महाकायैः समन्तादभिरक्षितम्समुद्यतप्रहरणैः सशृङ्गैरिव पर्वतैः

kālakeyairmahākāyaiḥ samantādabhirakṣitamsamudyatapraharaṇaiḥ saśṛṅgairiva parvataiḥ

ततो युद्धं समभवद्देवानां सह दानवैःमुहूर्तं भरतश्रेष्ठ लोकत्रासकरं महत्

tato yuddhaṃ samabhavaddevānāṃ saha dānavaiḥmuhūrtaṃ bharataśreṣṭha lokatrāsakaraṃ mahat

उद्यतप्रतिपिष्टानां खड्गानां वीरबाहुभिःआसीत्सुतुमुलः शब्दः शरीरेष्वभिपात्यताम्

udyatapratipiṣṭānāṃ khaḍgānāṃ vīrabāhubhiḥāsītsutumulaḥ śabdaḥ śarīreṣvabhipātyatām

शिरोभिः प्रपतद्भिश्च अन्तरिक्षान्महीतलम्तालैरिव महीपाल वृन्ताद्भ्रष्टैरदृश्यत

śirobhiḥ prapatadbhiśca antarikṣānmahītalamtālairiva mahīpāla vṛntādbhraṣṭairadṛśyata

ते हेमकवचा भूत्वा कालेयाः परिघायुधाःत्रिदशानभ्यवर्तन्त दावदग्धा इवाद्रयः

te hemakavacā bhūtvā kāleyāḥ parighāyudhāḥtridaśānabhyavartanta dāvadagdhā ivādrayaḥ

तेषां वेगवतां वेगं सहितानां प्रधावताम्न शेकुस्त्रिदशाः सोढुं ते भग्नाः प्राद्रवन्भयात्

teṣāṃ vegavatāṃ vegaṃ sahitānāṃ pradhāvatāmna śekustridaśāḥ soḍhuṃ te bhagnāḥ prādravanbhayāt

तान्दृष्ट्वा द्रवतो भीतान्सहस्राक्षः पुरंदरःवृत्रे विवर्धमाने च कश्मलं महदाविशत्

tāndṛṣṭvā dravato bhītānsahasrākṣaḥ puraṃdaraḥvṛtre vivardhamāne ca kaśmalaṃ mahadāviśat

तं शक्रं कश्मलाविष्टं दृष्ट्वा विष्णुः सनातनःस्वतेजो व्यदधाच्छक्रे बलमस्य विवर्धयन्

taṃ śakraṃ kaśmalāviṣṭaṃ dṛṣṭvā viṣṇuḥ sanātanaḥsvatejo vyadadhācchakre balamasya vivardhayan

विष्णुनाप्यायितं शक्रं दृष्ट्वा देवगणास्ततःस्वं स्वं तेजः समादध्युस्तथा ब्रह्मर्षयोऽमलाः

viṣṇunāpyāyitaṃ śakraṃ dṛṣṭvā devagaṇāstataḥsvaṃ svaṃ tejaḥ samādadhyustathā brahmarṣayo'malāḥ

स समाप्यायितः शक्रो विष्णुना दैवतैः सहऋषिभिश्च महाभागैर्बलवान्समपद्यत

sa samāpyāyitaḥ śakro viṣṇunā daivataiḥ sahaṛṣibhiśca mahābhāgairbalavānsamapadyata

ज्ञात्वा बलस्थं त्रिदशाधिपं तु; ननाद वृत्रो महतो निनादान्तस्य प्रणादेन धरा दिशश्च; खं द्यौर्नगाश्चापि चचाल सर्वम्

jñātvā balasthaṃ tridaśādhipaṃ tu; nanāda vṛtro mahato ninādāntasya praṇādena dharā diśaśca; khaṃ dyaurnagāścāpi cacāla sarvam

ततो महेन्द्रः परमाभितप्तः; श्रुत्वा रवं घोररूपं महान्तम्भये निमग्नस्त्वरितं मुमोच; वज्रं महत्तस्य वधाय राजन्

tato mahendraḥ paramābhitaptaḥ; śrutvā ravaṃ ghorarūpaṃ mahāntambhaye nimagnastvaritaṃ mumoca; vajraṃ mahattasya vadhāya rājan

स शक्रवज्राभिहतः पपात; महासुरः काञ्चनमाल्यधारीयथा महाञ्शैलवरः पुरस्ता;त्स मन्दरो विष्णुकरात्प्रमुक्तः

sa śakravajrābhihataḥ papāta; mahāsuraḥ kāñcanamālyadhārīyathā mahāñśailavaraḥ purastā;tsa mandaro viṣṇukarātpramuktaḥ

तस्मिन्हते दैत्यवरे भयार्तः; शक्रः प्रदुद्राव सरः प्रवेष्टुम्वज्रं न मेने स्वकरात्प्रमुक्तं; वृत्रं हतं चापि भयान्न मेने

tasminhate daityavare bhayārtaḥ; śakraḥ pradudrāva saraḥ praveṣṭumvajraṃ na mene svakarātpramuktaṃ; vṛtraṃ hataṃ cāpi bhayānna mene

सर्वे च देवा मुदिताः प्रहृष्टा; महर्षयश्चेन्द्रमभिष्टुवन्तःसर्वांश्च दैत्यांस्त्वरिताः समेत्य; जघ्नुः सुरा वृत्रवधाभितप्तान्

sarve ca devā muditāḥ prahṛṣṭā; maharṣayaścendramabhiṣṭuvantaḥsarvāṃśca daityāṃstvaritāḥ sametya; jaghnuḥ surā vṛtravadhābhitaptān

ते वध्यमानास्त्रिदशैस्तदानीं; समुद्रमेवाविविशुर्भयार्ताःप्रविश्य चैवोदधिमप्रमेयं; झषाकुलं रत्नसमाकुलं च

te vadhyamānāstridaśaistadānīṃ; samudramevāviviśurbhayārtāḥpraviśya caivodadhimaprameyaṃ; jhaṣākulaṃ ratnasamākulaṃ ca

तदा स्म मन्त्रं सहिताः प्रचक्रु;स्त्रैलोक्यनाशार्थमभिस्मयन्तःतत्र स्म केचिन्मतिनिश्चयज्ञा;स्तांस्तानुपायाननुवर्णयन्ति

tadā sma mantraṃ sahitāḥ pracakru;strailokyanāśārthamabhismayantaḥtatra sma kecinmatiniścayajñā;stāṃstānupāyānanuvarṇayanti

तेषां तु तत्र क्रमकालयोगा;द्घोरा मतिश्चिन्तयतां बभूवये सन्ति विद्यातपसोपपन्ना;स्तेषां विनाशः प्रथमं तु कार्यः

teṣāṃ tu tatra kramakālayogā;dghorā matiścintayatāṃ babhūvaye santi vidyātapasopapannā;steṣāṃ vināśaḥ prathamaṃ tu kāryaḥ

लोका हि सर्वे तपसा ध्रियन्ते; तस्मात्त्वरध्वं तपसः क्षयायये सन्ति केचिद्धि वसुंधरायां; तपस्विनो धर्मविदश्च तज्ज्ञाःतेषां वधः क्रियतां क्षिप्रमेव; तेषु प्रनष्टेषु जगत्प्रनष्टम्

lokā hi sarve tapasā dhriyante; tasmāttvaradhvaṃ tapasaḥ kṣayāyaye santi keciddhi vasuṃdharāyāṃ; tapasvino dharmavidaśca tajjñāḥteṣāṃ vadhaḥ kriyatāṃ kṣiprameva; teṣu pranaṣṭeṣu jagatpranaṣṭam

एवं हि सर्वे गतबुद्धिभावा; जगद्विनाशे परमप्रहृष्टाःदुर्गं समाश्रित्य महोर्मिमन्तं; रत्नाकरं वरुणस्यालयं स्म

evaṃ hi sarve gatabuddhibhāvā; jagadvināśe paramaprahṛṣṭāḥdurgaṃ samāśritya mahormimantaṃ; ratnākaraṃ varuṇasyālayaṃ sma