Parva.Adhyaya 4.67

विराट उवाच · virāṭa uvāca

किमर्थं पाण्डवश्रेष्ठ भार्यां दुहितरं ममप्रतिग्रहीतुं नेमां त्वं मया दत्तामिहेच्छसि

kimarthaṃ pāṇḍavaśreṣṭha bhāryāṃ duhitaraṃ mamapratigrahītuṃ nemāṃ tvaṃ mayā dattāmihecchasi

अर्जुन उवाच · arjuna uvāca

अन्तःपुरेऽहमुषितः सदा पश्यन्सुतां तवरहस्यं च प्रकाशं च विश्वस्ता पितृवन्मयि

antaḥpure'hamuṣitaḥ sadā paśyansutāṃ tavarahasyaṃ ca prakāśaṃ ca viśvastā pitṛvanmayi

प्रियो बहुमतश्चाहं नर्तको गीतकोविदःआचार्यवच्च मां नित्यं मन्यते दुहिता तव

priyo bahumataścāhaṃ nartako gītakovidaḥācāryavacca māṃ nityaṃ manyate duhitā tava

वयःस्थया तया राजन्सह संवत्सरोषितःअतिशङ्का भवेत्स्थाने तव लोकस्य चाभिभो

vayaḥsthayā tayā rājansaha saṃvatsaroṣitaḥatiśaṅkā bhavetsthāne tava lokasya cābhibho

तस्मान्निमन्त्रये त्वाहं दुहितुः पृथिवीपतेशुद्धो जितेन्द्रियो दान्तस्तस्याः शुद्धिः कृता मया

tasmānnimantraye tvāhaṃ duhituḥ pṛthivīpateśuddho jitendriyo dāntastasyāḥ śuddhiḥ kṛtā mayā

स्नुषाया दुहितुर्वापि पुत्रे चात्मनि वा पुनःअत्र शङ्कां न पश्यामि तेन शुद्धिर्भविष्यति

snuṣāyā duhiturvāpi putre cātmani vā punaḥatra śaṅkāṃ na paśyāmi tena śuddhirbhaviṣyati

अभिषङ्गादहं भीतो मिथ्याचारात्परंतपस्नुषार्थमुत्तरां राजन्प्रतिगृह्णामि ते सुताम्

abhiṣaṅgādahaṃ bhīto mithyācārātparaṃtapasnuṣārthamuttarāṃ rājanpratigṛhṇāmi te sutām

स्वस्रीयो वासुदेवस्य साक्षाद्देवशिशुर्यथादयितश्चक्रहस्तस्य बाल एवास्त्रकोविदः

svasrīyo vāsudevasya sākṣāddevaśiśuryathādayitaścakrahastasya bāla evāstrakovidaḥ

अभिमन्युर्महाबाहुः पुत्रो मम विशां पतेजामाता तव युक्तो वै भर्ता च दुहितुस्तव

abhimanyurmahābāhuḥ putro mama viśāṃ patejāmātā tava yukto vai bhartā ca duhitustava

विराट उवाच · virāṭa uvāca

उपपन्नं कुरुश्रेष्ठे कुन्तीपुत्रे धनंजयेय एवं धर्मनित्यश्च जातज्ञानश्च पाण्डवः

upapannaṃ kuruśreṣṭhe kuntīputre dhanaṃjayeya evaṃ dharmanityaśca jātajñānaśca pāṇḍavaḥ

यत्कृत्यं मन्यसे पार्थ क्रियतां तदनन्तरम्सर्वे कामाः समृद्धा मे संबन्धी यस्य मेऽर्जुनः

yatkṛtyaṃ manyase pārtha kriyatāṃ tadanantaramsarve kāmāḥ samṛddhā me saṃbandhī yasya me'rjunaḥ

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

एवं ब्रुवति राजेन्द्रे कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरःअन्वजानात्स संयोगं समये मत्स्यपार्थयोः

evaṃ bruvati rājendre kuntīputro yudhiṣṭhiraḥanvajānātsa saṃyogaṃ samaye matsyapārthayoḥ

ततो मित्रेषु सर्वेषु वासुदेवे च भारतप्रेषयामास कौन्तेयो विराटश्च महीपतिः

tato mitreṣu sarveṣu vāsudeve ca bhāratapreṣayāmāsa kaunteyo virāṭaśca mahīpatiḥ

ततस्त्रयोदशे वर्षे निवृत्ते पञ्च पाण्डवाःउपप्लव्ये विराटस्य समपद्यन्त सर्वशः

tatastrayodaśe varṣe nivṛtte pañca pāṇḍavāḥupaplavye virāṭasya samapadyanta sarvaśaḥ

तस्मिन्वसंश्च बीभत्सुरानिनाय जनार्दनम्आनर्तेभ्योऽपि दाशार्हानभिमन्युं च पाण्डवः

tasminvasaṃśca bībhatsurānināya janārdanamānartebhyo'pi dāśārhānabhimanyuṃ ca pāṇḍavaḥ

काशिराजश्च शैब्यश्च प्रीयमाणौ युधिष्ठिरेअक्षौहिणीभ्यां सहितावागतौ पृथिवीपते

kāśirājaśca śaibyaśca prīyamāṇau yudhiṣṭhireakṣauhiṇībhyāṃ sahitāvāgatau pṛthivīpate

अक्षौहिण्या च तेजस्वी यज्ञसेनो महाबलःद्रौपद्याश्च सुता वीराः शिखण्डी चापराजितः

akṣauhiṇyā ca tejasvī yajñaseno mahābalaḥdraupadyāśca sutā vīrāḥ śikhaṇḍī cāparājitaḥ

धृष्टद्युम्नश्च दुर्धर्षः सर्वशस्त्रभृतां वरःसमस्ताक्षौहिणीपाला यज्वानो भूरिदक्षिणाःसर्वे शस्त्रास्त्रसंपन्नाः सर्वे शूरास्तनुत्यजः

dhṛṣṭadyumnaśca durdharṣaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥsamastākṣauhiṇīpālā yajvāno bhūridakṣiṇāḥsarve śastrāstrasaṃpannāḥ sarve śūrāstanutyajaḥ

तानागतानभिप्रेक्ष्य मत्स्यो धर्मभृतां वरःप्रीतोऽभवद्दुहितरं दत्त्वा तामभिमन्यवे

tānāgatānabhiprekṣya matsyo dharmabhṛtāṃ varaḥprīto'bhavadduhitaraṃ dattvā tāmabhimanyave

ततः प्रत्युपयातेषु पार्थिवेषु ततस्ततःतत्रागमद्वासुदेवो वनमाली हलायुधःकृतवर्मा च हार्दिक्यो युयुधानश्च सात्यकिः

tataḥ pratyupayāteṣu pārthiveṣu tatastataḥtatrāgamadvāsudevo vanamālī halāyudhaḥkṛtavarmā ca hārdikyo yuyudhānaśca sātyakiḥ

अनाधृष्टिस्तथाक्रूरः साम्बो निशठ एव चअभिमन्युमुपादाय सह मात्रा परंतपाः

anādhṛṣṭistathākrūraḥ sāmbo niśaṭha eva caabhimanyumupādāya saha mātrā paraṃtapāḥ

इन्द्रसेनादयश्चैव रथैस्तैः सुसमाहितैःआययुः सहिताः सर्वे परिसंवत्सरोषिताः

indrasenādayaścaiva rathaistaiḥ susamāhitaiḥāyayuḥ sahitāḥ sarve parisaṃvatsaroṣitāḥ

दश नागसहस्राणि हयानां च शतायुतम्रथानामर्बुदं पूर्णं निखर्वं च पदातिनाम्

daśa nāgasahasrāṇi hayānāṃ ca śatāyutamrathānāmarbudaṃ pūrṇaṃ nikharvaṃ ca padātinām

वृष्ण्यन्धकाश्च बहवो भोजाश्च परमौजसःअन्वयुर्वृष्णिशार्दूलं वासुदेवं महाद्युतिम्

vṛṣṇyandhakāśca bahavo bhojāśca paramaujasaḥanvayurvṛṣṇiśārdūlaṃ vāsudevaṃ mahādyutim

पारिबर्हं ददौ कृष्णः पाण्डवानां महात्मनाम्स्त्रियो रत्नानि वासांसि पृथक्पृथगनेकशःततो विवाहो विधिवद्ववृते मत्स्यपार्थयोः

pāribarhaṃ dadau kṛṣṇaḥ pāṇḍavānāṃ mahātmanāmstriyo ratnāni vāsāṃsi pṛthakpṛthaganekaśaḥtato vivāho vidhivadvavṛte matsyapārthayoḥ

ततः शङ्खाश्च भेर्यश्च गोमुखाडम्बरास्तथापार्थैः संयुज्यमानस्य नेदुर्मत्स्यस्य वेश्मनि

tataḥ śaṅkhāśca bheryaśca gomukhāḍambarāstathāpārthaiḥ saṃyujyamānasya nedurmatsyasya veśmani

उच्चावचान्मृगाञ्जघ्नुर्मेध्यांश्च शतशः पशून्सुरामैरेयपानानि प्रभूतान्यभ्यहारयन्

uccāvacānmṛgāñjaghnurmedhyāṃśca śataśaḥ paśūnsurāmaireyapānāni prabhūtānyabhyahārayan

गायनाख्यानशीलाश्च नटा वैतालिकास्तथास्तुवन्तस्तानुपातिष्ठन्सूताश्च सह मागधैः

gāyanākhyānaśīlāśca naṭā vaitālikāstathāstuvantastānupātiṣṭhansūtāśca saha māgadhaiḥ

सुदेष्णां च पुरस्कृत्य मत्स्यानां च वरस्त्रियःआजग्मुश्चारुसर्वाङ्ग्यः सुमृष्टमणिकुण्डलाः

sudeṣṇāṃ ca puraskṛtya matsyānāṃ ca varastriyaḥājagmuścārusarvāṅgyaḥ sumṛṣṭamaṇikuṇḍalāḥ

वर्णोपपन्नास्ता नार्यो रूपवत्यः स्वलंकृताःसर्वाश्चाभ्यभवत्कृष्णा रूपेण यशसा श्रिया

varṇopapannāstā nāryo rūpavatyaḥ svalaṃkṛtāḥsarvāścābhyabhavatkṛṣṇā rūpeṇa yaśasā śriyā

परिवार्योत्तरां तास्तु राजपुत्रीमलंकृताम्सुतामिव महेन्द्रस्य पुरस्कृत्योपतस्थिरे

parivāryottarāṃ tāstu rājaputrīmalaṃkṛtāmsutāmiva mahendrasya puraskṛtyopatasthire

तां प्रत्यगृह्णात्कौन्तेयः सुतस्यार्थे धनंजयःसौभद्रस्यानवद्याङ्गीं विराटतनयां तदा

tāṃ pratyagṛhṇātkaunteyaḥ sutasyārthe dhanaṃjayaḥsaubhadrasyānavadyāṅgīṃ virāṭatanayāṃ tadā

तत्रातिष्ठन्महाराजो रूपमिन्द्रस्य धारयन्स्नुषां तां प्रतिजग्राह कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः

tatrātiṣṭhanmahārājo rūpamindrasya dhārayansnuṣāṃ tāṃ pratijagrāha kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ

प्रतिगृह्य च तां पार्थः पुरस्कृत्य जनार्दनम्विवाहं कारयामास सौभद्रस्य महात्मनः

pratigṛhya ca tāṃ pārthaḥ puraskṛtya janārdanamvivāhaṃ kārayāmāsa saubhadrasya mahātmanaḥ

तस्मै सप्त सहस्राणि हयानां वातरंहसाम्द्वे च नागशते मुख्ये प्रादाद्बहु धनं तदा

tasmai sapta sahasrāṇi hayānāṃ vātaraṃhasāmdve ca nāgaśate mukhye prādādbahu dhanaṃ tadā

कृते विवाहे तु तदा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरःब्राह्मणेभ्यो ददौ वित्तं यदुपाहरदच्युतः

kṛte vivāhe tu tadā dharmaputro yudhiṣṭhiraḥbrāhmaṇebhyo dadau vittaṃ yadupāharadacyutaḥ

गोसहस्राणि रत्नानि वस्त्राणि विविधानि चभूषणानि च मुख्यानि यानानि शयनानि च

gosahasrāṇi ratnāni vastrāṇi vividhāni cabhūṣaṇāni ca mukhyāni yānāni śayanāni ca

तन्महोत्सवसंकाशं हृष्टपुष्टजनावृतम्नगरं मत्स्यराजस्य शुशुभे भरतर्षभ

tanmahotsavasaṃkāśaṃ hṛṣṭapuṣṭajanāvṛtamnagaraṃ matsyarājasya śuśubhe bharatarṣabha