Parva.Adhyaya 5.156

जनमेजय उवाच · janamejaya uvāca

तथा व्यूढेष्वनीकेषु कुरुक्षेत्रे द्विजर्षभकिमकुर्वन्त कुरवः कालेनाभिप्रचोदिताः

tathā vyūḍheṣvanīkeṣu kurukṣetre dvijarṣabhakimakurvanta kuravaḥ kālenābhipracoditāḥ

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

तथा व्यूढेष्वनीकेषु यत्तेषु भरतर्षभधृतराष्ट्रो महाराज संजयं वाक्यमब्रवीत्

tathā vyūḍheṣvanīkeṣu yatteṣu bharatarṣabhadhṛtarāṣṭro mahārāja saṃjayaṃ vākyamabravīt

एहि संजय मे सर्वमाचक्ष्वानवशेषतःसेनानिवेशे यद्वृत्तं कुरुपाण्डवसेनयोः

ehi saṃjaya me sarvamācakṣvānavaśeṣataḥsenāniveśe yadvṛttaṃ kurupāṇḍavasenayoḥ

दिष्टमेव परं मन्ये पौरुषं चाप्यनर्थकम्यदहं जानमानोऽपि युद्धदोषान्क्षयोदयान्

diṣṭameva paraṃ manye pauruṣaṃ cāpyanarthakamyadahaṃ jānamāno'pi yuddhadoṣānkṣayodayān

तथापि निकृतिप्रज्ञं पुत्रं दुर्द्यूतदेविनम्न शक्नोमि नियन्तुं वा कर्तुं वा हितमात्मनः

tathāpi nikṛtiprajñaṃ putraṃ durdyūtadevinamna śaknomi niyantuṃ vā kartuṃ vā hitamātmanaḥ

भवत्येव हि मे सूत बुद्धिर्दोषानुदर्शिनीदुर्योधनं समासाद्य पुनः सा परिवर्तते

bhavatyeva hi me sūta buddhirdoṣānudarśinīduryodhanaṃ samāsādya punaḥ sā parivartate

एवं गते वै यद्भावि तद्भविष्यति संजयक्षत्रधर्मः किल रणे तनुत्यागोऽभिपूजितः

evaṃ gate vai yadbhāvi tadbhaviṣyati saṃjayakṣatradharmaḥ kila raṇe tanutyāgo'bhipūjitaḥ

संजय उवाच · saṃjaya uvāca

त्वद्युक्तोऽयमनुप्रश्नो महाराज यथार्हसिन तु दुर्योधने दोषमिममासक्तुमर्हसिशृणुष्वानवशेषेण वदतो मम पार्थिव

tvadyukto'yamanupraśno mahārāja yathārhasina tu duryodhane doṣamimamāsaktumarhasiśṛṇuṣvānavaśeṣeṇa vadato mama pārthiva

य आत्मनो दुश्चरितादशुभं प्राप्नुयान्नरःएनसा न स दैवं वा कालं वा गन्तुमर्हति

ya ātmano duścaritādaśubhaṃ prāpnuyānnaraḥenasā na sa daivaṃ vā kālaṃ vā gantumarhati

महाराज मनुष्येषु निन्द्यं यः सर्वमाचरेत्स वध्यः सर्वलोकस्य निन्दितानि समाचरन्

mahārāja manuṣyeṣu nindyaṃ yaḥ sarvamācaretsa vadhyaḥ sarvalokasya ninditāni samācaran

निकारा मनुजश्रेष्ठ पाण्डवैस्त्वत्प्रतीक्षयाअनुभूताः सहामात्यैर्निकृतैरधिदेवने

nikārā manujaśreṣṭha pāṇḍavaistvatpratīkṣayāanubhūtāḥ sahāmātyairnikṛtairadhidevane

हयानां च गजानां च राज्ञां चामिततेजसाम्वैशसं समरे वृत्तं यत्तन्मे शृणु सर्वशः

hayānāṃ ca gajānāṃ ca rājñāṃ cāmitatejasāmvaiśasaṃ samare vṛttaṃ yattanme śṛṇu sarvaśaḥ

स्थिरो भूत्वा महाराज सर्वलोकक्षयोदयम्यथाभूतं महायुद्धे श्रुत्वा मा विमना भव

sthiro bhūtvā mahārāja sarvalokakṣayodayamyathābhūtaṃ mahāyuddhe śrutvā mā vimanā bhava

न ह्येव कर्ता पुरुषः कर्मणोः शुभपापयोःअस्वतन्त्रो हि पुरुषः कार्यते दारुयन्त्रवत्

na hyeva kartā puruṣaḥ karmaṇoḥ śubhapāpayoḥasvatantro hi puruṣaḥ kāryate dāruyantravat

केचिदीश्वरनिर्दिष्टाः केचिदेव यदृच्छयापूर्वकर्मभिरप्यन्ये त्रैधमेतद्विकृष्यते

kecidīśvaranirdiṣṭāḥ kecideva yadṛcchayāpūrvakarmabhirapyanye traidhametadvikṛṣyate