Parva.Adhyaya 5.20

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

स तु कौरव्यमासाद्य द्रुपदस्य पुरोहितःसत्कृतो धृतराष्ट्रेण भीष्मेण विदुरेण च

sa tu kauravyamāsādya drupadasya purohitaḥsatkṛto dhṛtarāṣṭreṇa bhīṣmeṇa vidureṇa ca

सर्वं कौशल्यमुक्त्वादौ पृष्ट्वा चैवमनामयम्सर्वसेनाप्रणेतॄणां मध्ये वाक्यमुवाच ह

sarvaṃ kauśalyamuktvādau pṛṣṭvā caivamanāmayamsarvasenāpraṇetṝṇāṃ madhye vākyamuvāca ha

सर्वैर्भवद्भिर्विदितो राजधर्मः सनातनःवाक्योपादानहेतोस्तु वक्ष्यामि विदिते सति

sarvairbhavadbhirvidito rājadharmaḥ sanātanaḥvākyopādānahetostu vakṣyāmi vidite sati

धृतराष्ट्रश्च पाण्डुश्च सुतावेकस्य विश्रुतौतयोः समानं द्रविणं पैतृकं नात्र संशयः

dhṛtarāṣṭraśca pāṇḍuśca sutāvekasya viśrutautayoḥ samānaṃ draviṇaṃ paitṛkaṃ nātra saṃśayaḥ

धृतराष्ट्रस्य ये पुत्रास्ते प्राप्ताः पैतृकं वसुपाण्डुपुत्राः कथं नाम न प्राप्ताः पैतृकं वसु

dhṛtarāṣṭrasya ye putrāste prāptāḥ paitṛkaṃ vasupāṇḍuputrāḥ kathaṃ nāma na prāptāḥ paitṛkaṃ vasu

एवं गते पाण्डवेयैर्विदितं वः पुरा यथान प्राप्तं पैतृकं द्रव्यं धार्तराष्ट्रेण संवृतम्

evaṃ gate pāṇḍaveyairviditaṃ vaḥ purā yathāna prāptaṃ paitṛkaṃ dravyaṃ dhārtarāṣṭreṇa saṃvṛtam

प्राणान्तिकैरप्युपायैः प्रयतद्भिरनेकशःशेषवन्तो न शकिता नयितुं यमसादनम्

prāṇāntikairapyupāyaiḥ prayatadbhiranekaśaḥśeṣavanto na śakitā nayituṃ yamasādanam

पुनश्च वर्धितं राज्यं स्वबलेन महात्मभिःछद्मनापहृतं क्षुद्रैर्धार्तराष्ट्रैः ससौबलैः

punaśca vardhitaṃ rājyaṃ svabalena mahātmabhiḥchadmanāpahṛtaṃ kṣudrairdhārtarāṣṭraiḥ sasaubalaiḥ

तदप्यनुमतं कर्म तथायुक्तमनेन वैवासिताश्च महारण्ये वर्षाणीह त्रयोदश

tadapyanumataṃ karma tathāyuktamanena vaivāsitāśca mahāraṇye varṣāṇīha trayodaśa

सभायां क्लेशितैर्वीरैः सहभार्यैस्तथा भृशम्अरण्ये विविधाः क्लेशाः संप्राप्तास्तैः सुदारुणाः

sabhāyāṃ kleśitairvīraiḥ sahabhāryaistathā bhṛśamaraṇye vividhāḥ kleśāḥ saṃprāptāstaiḥ sudāruṇāḥ

तथा विराटनगरे योन्यन्तरगतैरिवप्राप्तः परमसंक्लेशो यथा पापैर्महात्मभिः

tathā virāṭanagare yonyantaragatairivaprāptaḥ paramasaṃkleśo yathā pāpairmahātmabhiḥ

ते सर्वे पृष्ठतः कृत्वा तत्सर्वं पूर्वकिल्बिषम्सामैव कुरुभिः सार्धमिच्छन्ति कुरुपुंगवाः

te sarve pṛṣṭhataḥ kṛtvā tatsarvaṃ pūrvakilbiṣamsāmaiva kurubhiḥ sārdhamicchanti kurupuṃgavāḥ

तेषां च वृत्तमाज्ञाय वृत्तं दुर्योधनस्य चअनुनेतुमिहार्हन्ति धृतराष्ट्रं सुहृज्जनाः

teṣāṃ ca vṛttamājñāya vṛttaṃ duryodhanasya caanunetumihārhanti dhṛtarāṣṭraṃ suhṛjjanāḥ

न हि ते विग्रहं वीराः कुर्वन्ति कुरुभिः सहअविनाशेन लोकस्य काङ्क्षन्ते पाण्डवाः स्वकम्

na hi te vigrahaṃ vīrāḥ kurvanti kurubhiḥ sahaavināśena lokasya kāṅkṣante pāṇḍavāḥ svakam

यश्चापि धार्तराष्ट्रस्य हेतुः स्याद्विग्रहं प्रतिस च हेतुर्न मन्तव्यो बलीयांसस्तथा हि ते

yaścāpi dhārtarāṣṭrasya hetuḥ syādvigrahaṃ pratisa ca heturna mantavyo balīyāṃsastathā hi te

अक्षौहिण्यो हि सप्तैव धर्मपुत्रस्य संगताःयुयुत्समानाः कुरुभिः प्रतीक्षन्तेऽस्य शासनम्

akṣauhiṇyo hi saptaiva dharmaputrasya saṃgatāḥyuyutsamānāḥ kurubhiḥ pratīkṣante'sya śāsanam

अपरे पुरुषव्याघ्राः सहस्राक्षौहिणीसमाःसात्यकिर्भीमसेनश्च यमौ च सुमहाबलौ

apare puruṣavyāghrāḥ sahasrākṣauhiṇīsamāḥsātyakirbhīmasenaśca yamau ca sumahābalau

एकादशैताः पृतना एकतश्च समागताःएकतश्च महाबाहुर्बहुरूपो धनंजयः

ekādaśaitāḥ pṛtanā ekataśca samāgatāḥekataśca mahābāhurbahurūpo dhanaṃjayaḥ

यथा किरीटी सेनाभ्यः सर्वाभ्यो व्यतिरिच्यतेएवमेव महाबाहुर्वासुदेवो महाद्युतिः

yathā kirīṭī senābhyaḥ sarvābhyo vyatiricyateevameva mahābāhurvāsudevo mahādyutiḥ

बहुलत्वं च सेनानां विक्रमं च किरीटिनःबुद्धिमत्तां च कृष्णस्य बुद्ध्वा युध्येत को नरः

bahulatvaṃ ca senānāṃ vikramaṃ ca kirīṭinaḥbuddhimattāṃ ca kṛṣṇasya buddhvā yudhyeta ko naraḥ

ते भवन्तो यथाधर्मं यथासमयमेव चप्रयच्छन्तु प्रदातव्यं मा वः कालोऽत्यगादयम्

te bhavanto yathādharmaṃ yathāsamayameva caprayacchantu pradātavyaṃ mā vaḥ kālo'tyagādayam