Parva.Adhyaya 5.21

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्रज्ञावृद्धो महाद्युतिःसंपूज्यैनं यथाकालं भीष्मो वचनमब्रवीत्

tasya tadvacanaṃ śrutvā prajñāvṛddho mahādyutiḥsaṃpūjyainaṃ yathākālaṃ bhīṣmo vacanamabravīt

दिष्ट्या कुशलिनः सर्वे पाण्डवाः सह बान्धवैःदिष्ट्या सहायवन्तश्च दिष्ट्या धर्मे च ते रताः

diṣṭyā kuśalinaḥ sarve pāṇḍavāḥ saha bāndhavaiḥdiṣṭyā sahāyavantaśca diṣṭyā dharme ca te ratāḥ

दिष्ट्या च संधिकामास्ते भ्रातरः कुरुनन्दनाःदिष्ट्या न युद्धमनसः सह दामोदरेण ते

diṣṭyā ca saṃdhikāmāste bhrātaraḥ kurunandanāḥdiṣṭyā na yuddhamanasaḥ saha dāmodareṇa te

भवता सत्यमुक्तं च सर्वमेतन्न संशयःअतितीक्ष्णं तु ते वाक्यं ब्राह्मण्यादिति मे मतिः

bhavatā satyamuktaṃ ca sarvametanna saṃśayaḥatitīkṣṇaṃ tu te vākyaṃ brāhmaṇyāditi me matiḥ

असंशयं क्लेशितास्ते वने चेह च पाण्डवाःप्राप्ताश्च धर्मतः सर्वं पितुर्धनमसंशयम्

asaṃśayaṃ kleśitāste vane ceha ca pāṇḍavāḥprāptāśca dharmataḥ sarvaṃ piturdhanamasaṃśayam

किरीटी बलवान्पार्थः कृतास्त्रश्च महाबलःको हि पाण्डुसुतं युद्धे विषहेत धनंजयम्

kirīṭī balavānpārthaḥ kṛtāstraśca mahābalaḥko hi pāṇḍusutaṃ yuddhe viṣaheta dhanaṃjayam

अपि वज्रधरः साक्षात्किमुतान्ये धनुर्भृतःत्रयाणामपि लोकानां समर्थ इति मे मतिः

api vajradharaḥ sākṣātkimutānye dhanurbhṛtaḥtrayāṇāmapi lokānāṃ samartha iti me matiḥ

भीष्मे ब्रुवति तद्वाक्यं धृष्टमाक्षिप्य मन्युमान्दुर्योधनं समालोक्य कर्णो वचनमब्रवीत्

bhīṣme bruvati tadvākyaṃ dhṛṣṭamākṣipya manyumānduryodhanaṃ samālokya karṇo vacanamabravīt

न तन्न विदितं ब्रह्मँल्लोके भूतेन केनचित्पुनरुक्तेन किं तेन भाषितेन पुनः पुनः

na tanna viditaṃ brahmam̐lloke bhūtena kenacitpunaruktena kiṃ tena bhāṣitena punaḥ punaḥ

दुर्योधनार्थे शकुनिर्द्यूते निर्जितवान्पुरासमयेन गतोऽरण्यं पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः

duryodhanārthe śakunirdyūte nirjitavānpurāsamayena gato'raṇyaṃ pāṇḍuputro yudhiṣṭhiraḥ

न तं समयमादृत्य राज्यमिच्छति पैतृकम्बलमाश्रित्य मत्स्यानां पाञ्चालानां च पार्थिवः

na taṃ samayamādṛtya rājyamicchati paitṛkambalamāśritya matsyānāṃ pāñcālānāṃ ca pārthivaḥ

दुर्योधनो भयाद्विद्वन्न दद्यात्पदमन्ततःधर्मतस्तु महीं कृत्स्नां प्रदद्याच्छत्रवेऽपि च

duryodhano bhayādvidvanna dadyātpadamantataḥdharmatastu mahīṃ kṛtsnāṃ pradadyācchatrave'pi ca

यदि काङ्क्षन्ति ते राज्यं पितृपैतामहं पुनःयथाप्रतिज्ञं कालं तं चरन्तु वनमाश्रिताः

yadi kāṅkṣanti te rājyaṃ pitṛpaitāmahaṃ punaḥyathāpratijñaṃ kālaṃ taṃ carantu vanamāśritāḥ

ततो दुर्योधनस्याङ्के वर्तन्तामकुतोभयाःअधार्मिकामिमां बुद्धिं कुर्युर्मौर्ख्याद्धि केवलम्

tato duryodhanasyāṅke vartantāmakutobhayāḥadhārmikāmimāṃ buddhiṃ kuryurmaurkhyāddhi kevalam

अथ ते धर्ममुत्सृज्य युद्धमिच्छन्ति पाण्डवाःआसाद्येमान्कुरुश्रेष्ठान्स्मरिष्यन्ति वचो मम

atha te dharmamutsṛjya yuddhamicchanti pāṇḍavāḥāsādyemānkuruśreṣṭhānsmariṣyanti vaco mama

भीष्म उवाच · bhīṣma uvāca

किं नु राधेय वाचा ते कर्म तत्स्मर्तुमर्हसिएक एव यदा पार्थः षड्रथाञ्जितवान्युधि

kiṃ nu rādheya vācā te karma tatsmartumarhasieka eva yadā pārthaḥ ṣaḍrathāñjitavānyudhi

न चेदेवं करिष्यामो यदयं ब्राह्मणोऽब्रवीत्ध्रुवं युधि हतास्तेन भक्षयिष्याम पांसुकान्

na cedevaṃ kariṣyāmo yadayaṃ brāhmaṇo'bravītdhruvaṃ yudhi hatāstena bhakṣayiṣyāma pāṃsukān

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

धृतराष्ट्रस्ततो भीष्ममनुमान्य प्रसाद्य चअवभर्त्स्य च राधेयमिदं वचनमब्रवीत्

dhṛtarāṣṭrastato bhīṣmamanumānya prasādya caavabhartsya ca rādheyamidaṃ vacanamabravīt

अस्मद्धितमिदं वाक्यं भीष्मः शांतनवोऽब्रवीत्पाण्डवानां हितं चैव सर्वस्य जगतस्तथा

asmaddhitamidaṃ vākyaṃ bhīṣmaḥ śāṃtanavo'bravītpāṇḍavānāṃ hitaṃ caiva sarvasya jagatastathā

चिन्तयित्वा तु पार्थेभ्यः प्रेषयिष्यामि संजयम्स भवान्प्रतियात्वद्य पाण्डवानेव माचिरम्

cintayitvā tu pārthebhyaḥ preṣayiṣyāmi saṃjayamsa bhavānpratiyātvadya pāṇḍavāneva māciram

स तं सत्कृत्य कौरव्यः प्रेषयामास पाण्डवान्सभामध्ये समाहूय संजयं वाक्यमब्रवीत्

sa taṃ satkṛtya kauravyaḥ preṣayāmāsa pāṇḍavānsabhāmadhye samāhūya saṃjayaṃ vākyamabravīt