Parva.Adhyaya 5.47

धृतराष्ट्र उवाच · dhṛtarāṣṭra uvāca

पृच्छामि त्वां संजय राजमध्ये; किमब्रवीद्वाक्यमदीनसत्त्वःधनंजयस्तात युधां प्रणेता; दुरात्मनां जीवितच्छिन्महात्मा

pṛcchāmi tvāṃ saṃjaya rājamadhye; kimabravīdvākyamadīnasattvaḥdhanaṃjayastāta yudhāṃ praṇetā; durātmanāṃ jīvitacchinmahātmā

संजय उवाच · saṃjaya uvāca

दुर्योधनो वाचमिमां शृणोतु; यदब्रवीदर्जुनो योत्स्यमानःयुधिष्ठिरस्यानुमते महात्मा; धनंजयः शृण्वतः केशवस्य

duryodhano vācamimāṃ śṛṇotu; yadabravīdarjuno yotsyamānaḥyudhiṣṭhirasyānumate mahātmā; dhanaṃjayaḥ śṛṇvataḥ keśavasya

अन्वत्रस्तो बाहुवीर्यं विदान; उपह्वरे वासुदेवस्य धीरःअवोचन्मां योत्स्यमानः किरीटी; मध्ये ब्रूया धार्तराष्ट्रं कुरूणाम्

anvatrasto bāhuvīryaṃ vidāna; upahvare vāsudevasya dhīraḥavocanmāṃ yotsyamānaḥ kirīṭī; madhye brūyā dhārtarāṣṭraṃ kurūṇām

ये वै राजानः पाण्डवायोधनाय; समानीताः शृण्वतां चापि तेषाम्यथा समग्रं वचनं मयोक्तं; सहामात्यं श्रावयेथा नृपं तम्

ye vai rājānaḥ pāṇḍavāyodhanāya; samānītāḥ śṛṇvatāṃ cāpi teṣāmyathā samagraṃ vacanaṃ mayoktaṃ; sahāmātyaṃ śrāvayethā nṛpaṃ tam

यथा नूनं देवराजस्य देवाः; शुश्रूषन्ते वज्रहस्तस्य सर्वेतथाशृण्वन्पाण्डवाः सृञ्जयाश्च; किरीटिना वाचमुक्तां समर्थाम्

yathā nūnaṃ devarājasya devāḥ; śuśrūṣante vajrahastasya sarvetathāśṛṇvanpāṇḍavāḥ sṛñjayāśca; kirīṭinā vācamuktāṃ samarthām

इत्यब्रवीदर्जुनो योत्स्यमानो; गाण्डीवधन्वा लोहितपद्मनेत्रःन चेद्राज्यं मुञ्चति धार्तराष्ट्रो; युधिष्ठिरस्याजमीढस्य राज्ञःअस्ति नूनं कर्म कृतं पुरस्ता;दनिर्विष्टं पापकं धार्तराष्ट्रैः

ityabravīdarjuno yotsyamāno; gāṇḍīvadhanvā lohitapadmanetraḥna cedrājyaṃ muñcati dhārtarāṣṭro; yudhiṣṭhirasyājamīḍhasya rājñaḥasti nūnaṃ karma kṛtaṃ purastā;danirviṣṭaṃ pāpakaṃ dhārtarāṣṭraiḥ

येषां युद्धं भीमसेनार्जुनाभ्यां; तथाश्विभ्यां वासुदेवेन चैवशैनेयेन ध्रुवमात्तायुधेन; धृष्टद्युम्नेनाथ शिखण्डिना चयुधिष्ठिरेणेन्द्रकल्पेन चैव; योऽपध्यानान्निर्दहेद्गां दिवं च

yeṣāṃ yuddhaṃ bhīmasenārjunābhyāṃ; tathāśvibhyāṃ vāsudevena caivaśaineyena dhruvamāttāyudhena; dhṛṣṭadyumnenātha śikhaṇḍinā cayudhiṣṭhireṇendrakalpena caiva; yo'padhyānānnirdahedgāṃ divaṃ ca

तैश्चेद्युद्धं मन्यते धार्तराष्ट्रो; निर्वृत्तोऽर्थः सकलः पाण्डवानाम्मा तत्कार्षीः पाण्डवार्थाय हेतो;रुपैहि युद्धं यदि मन्यसे त्वम्

taiścedyuddhaṃ manyate dhārtarāṣṭro; nirvṛtto'rthaḥ sakalaḥ pāṇḍavānāmmā tatkārṣīḥ pāṇḍavārthāya heto;rupaihi yuddhaṃ yadi manyase tvam

यां तां वने दुःखशय्यामुवास; प्रव्राजितः पाण्डवो धर्मचारीआशिष्यते दुःखतरामनर्था;मन्त्यां शय्यां धार्तराष्ट्रः परासुः

yāṃ tāṃ vane duḥkhaśayyāmuvāsa; pravrājitaḥ pāṇḍavo dharmacārīāśiṣyate duḥkhatarāmanarthā;mantyāṃ śayyāṃ dhārtarāṣṭraḥ parāsuḥ

ह्रिया ज्ञानेन तपसा दमेन; क्रोधेनाथो धर्मगुप्त्या धनेनअन्यायवृत्तः कुरुपाण्डवेया;नध्यातिष्ठद्धार्तराष्ट्रो दुरात्मा

hriyā jñānena tapasā damena; krodhenātho dharmaguptyā dhanenaanyāyavṛttaḥ kurupāṇḍaveyā;nadhyātiṣṭhaddhārtarāṣṭro durātmā

मायोपधः प्रणिधानार्जवाभ्यां; तपोदमाभ्यां धर्मगुप्त्या बलेनसत्यं ब्रुवन्प्रीतियुक्त्यानृतेन; तितिक्षमाणः क्लिश्यमानोऽतिवेलम्

māyopadhaḥ praṇidhānārjavābhyāṃ; tapodamābhyāṃ dharmaguptyā balenasatyaṃ bruvanprītiyuktyānṛtena; titikṣamāṇaḥ kliśyamāno'tivelam

यदा ज्येष्ठः पाण्डवः संशितात्मा; क्रोधं यत्तं वर्षपूगान्सुघोरम्अवस्रष्टा कुरुषूद्वृत्तचेता;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā jyeṣṭhaḥ pāṇḍavaḥ saṃśitātmā; krodhaṃ yattaṃ varṣapūgānsughoramavasraṣṭā kuruṣūdvṛttacetā;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

कृष्णवर्त्मेव ज्वलितः समिद्धो; यथा दहेत्कक्षमग्निर्निदाघेएवं दग्धा धार्तराष्ट्रस्य सेनां; युधिष्ठिरः क्रोधदीप्तोऽनुवीक्ष्य

kṛṣṇavartmeva jvalitaḥ samiddho; yathā dahetkakṣamagnirnidāgheevaṃ dagdhā dhārtarāṣṭrasya senāṃ; yudhiṣṭhiraḥ krodhadīpto'nuvīkṣya

यदा द्रष्टा भीमसेनं रणस्थं; गदाहस्तं क्रोधविषं वमन्तम्दुर्मर्षणं पाण्डवं भीमवेगं; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā draṣṭā bhīmasenaṃ raṇasthaṃ; gadāhastaṃ krodhaviṣaṃ vamantamdurmarṣaṇaṃ pāṇḍavaṃ bhīmavegaṃ; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

महासिंहो गाव इव प्रविश्य; गदापाणिर्धार्तराष्ट्रानुपेत्ययदा भीमो भीमरूपो निहन्ता; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

mahāsiṃho gāva iva praviśya; gadāpāṇirdhārtarāṣṭrānupetyayadā bhīmo bhīmarūpo nihantā; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

महाभये वीतभयः कृतास्त्रः; समागमे शत्रुबलावमर्दीसकृद्रथेन प्रतियाद्रथौघा;न्पदातिसंघान्गदयाभिनिघ्नन्

mahābhaye vītabhayaḥ kṛtāstraḥ; samāgame śatrubalāvamardīsakṛdrathena pratiyādrathaughā;npadātisaṃghāngadayābhinighnan

सैन्याननेकांस्तरसा विमृद्न;न्यदा क्षेप्ता धार्तराष्ट्रस्य सैन्यम्छिन्दन्वनं परशुनेव शूर;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

sainyānanekāṃstarasā vimṛdna;nyadā kṣeptā dhārtarāṣṭrasya sainyamchindanvanaṃ paraśuneva śūra;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

तृणप्रायं ज्वलनेनेव दग्धं; ग्रामं यथा धार्तराष्ट्रः समीक्ष्यपक्वं सस्यं वैद्युतेनेव दग्धं; परासिक्तं विपुलं स्वं बलौघम्

tṛṇaprāyaṃ jvalaneneva dagdhaṃ; grāmaṃ yathā dhārtarāṣṭraḥ samīkṣyapakvaṃ sasyaṃ vaidyuteneva dagdhaṃ; parāsiktaṃ vipulaṃ svaṃ balaugham

हतप्रवीरं विमुखं भयार्तं; पराङ्मुखं प्रायशोऽधृष्टयोधम्शस्त्रार्चिषा भीमसेनेन दग्धं; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

hatapravīraṃ vimukhaṃ bhayārtaṃ; parāṅmukhaṃ prāyaśo'dhṛṣṭayodhamśastrārciṣā bhīmasenena dagdhaṃ; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

उपासङ्गादुद्धरन्दक्षिणेन; परःशतान्नकुलश्चित्रयोधीयदा रथाग्र्यो रथिनः प्रचेता; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

upāsaṅgāduddharandakṣiṇena; paraḥśatānnakulaścitrayodhīyadā rathāgryo rathinaḥ pracetā; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

सुखोचितो दुःखशय्यां वनेषु; दीर्घं कालं नकुलो यामशेतआशीविषः क्रुद्ध इव श्वसन्भृशं; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

sukhocito duḥkhaśayyāṃ vaneṣu; dīrghaṃ kālaṃ nakulo yāmaśetaāśīviṣaḥ kruddha iva śvasanbhṛśaṃ; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

त्यक्तात्मानः पार्थिवायोधनाय; समादिष्टा धर्मराजेन वीराःरथैः शुभ्रैः सैन्यमभिद्रवन्तो; दृष्ट्वा पश्चात्तप्स्यते धार्तराष्ट्रः

tyaktātmānaḥ pārthivāyodhanāya; samādiṣṭā dharmarājena vīrāḥrathaiḥ śubhraiḥ sainyamabhidravanto; dṛṣṭvā paścāttapsyate dhārtarāṣṭraḥ

शिशून्कृतास्त्रानशिशुप्रकाशा;न्यदा द्रष्टा कौरवः पञ्च शूरान्त्यक्त्वा प्राणान्केकयानाद्रवन्त;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

śiśūnkṛtāstrānaśiśuprakāśā;nyadā draṣṭā kauravaḥ pañca śūrāntyaktvā prāṇānkekayānādravanta;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा गतोद्वाहमकूजनाक्षं; सुवर्णतारं रथमाततायीदान्तैर्युक्तं सहदेवोऽधिरूढः; शिरांसि राज्ञां क्षेप्स्यते मार्गणौघैः

yadā gatodvāhamakūjanākṣaṃ; suvarṇatāraṃ rathamātatāyīdāntairyuktaṃ sahadevo'dhirūḍhaḥ; śirāṃsi rājñāṃ kṣepsyate mārgaṇaughaiḥ

महाभये संप्रवृत्ते रथस्थं; विवर्तमानं समरे कृतास्त्रम्सर्वां दिशं संपतन्तं समीक्ष्य; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

mahābhaye saṃpravṛtte rathasthaṃ; vivartamānaṃ samare kṛtāstramsarvāṃ diśaṃ saṃpatantaṃ samīkṣya; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

ह्रीनिषेधो निपुणः सत्यवादी; महाबलः सर्वधर्मोपपन्नःगान्धारिमार्च्छंस्तुमुले क्षिप्रकारी; क्षेप्ता जनान्सहदेवस्तरस्वी

hrīniṣedho nipuṇaḥ satyavādī; mahābalaḥ sarvadharmopapannaḥgāndhārimārcchaṃstumule kṣiprakārī; kṣeptā janānsahadevastarasvī

यदा द्रष्टा द्रौपदेयान्महेषू;ञ्शूरान्कृतास्त्रान्रथयुद्धकोविदान्आशीविषान्घोरविषानिवायत;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā draṣṭā draupadeyānmaheṣū;ñśūrānkṛtāstrānrathayuddhakovidānāśīviṣānghoraviṣānivāyata;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदाभिमन्युः परवीरघाती; शरैः परान्मेघ इवाभिवर्षन्विगाहिता कृष्णसमः कृतास्त्र;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadābhimanyuḥ paravīraghātī; śaraiḥ parānmegha ivābhivarṣanvigāhitā kṛṣṇasamaḥ kṛtāstra;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा द्रष्टा बालमबालवीर्यं; द्विषच्चमूं मृत्युमिवापतन्तम्सौभद्रमिन्द्रप्रतिमं कृतास्त्रं; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā draṣṭā bālamabālavīryaṃ; dviṣaccamūṃ mṛtyumivāpatantamsaubhadramindrapratimaṃ kṛtāstraṃ; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

प्रभद्रकाः शीघ्रतरा युवानो; विशारदाः सिंहसमानवीर्याःयदा क्षेप्तारो धार्तराष्ट्रान्ससैन्यां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

prabhadrakāḥ śīghratarā yuvāno; viśāradāḥ siṃhasamānavīryāḥyadā kṣeptāro dhārtarāṣṭrānsasainyāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

वृद्धौ विराटद्रुपदौ महारथौ; पृथक्चमूभ्यामभिवर्तमानौयदा द्रष्टारौ धार्तराष्ट्रान्ससैन्यां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

vṛddhau virāṭadrupadau mahārathau; pṛthakcamūbhyāmabhivartamānauyadā draṣṭārau dhārtarāṣṭrānsasainyāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा कृतास्त्रो द्रुपदः प्रचिन्व;ञ्शिरांसि यूनां समरे रथस्थःक्रुद्धः शरैश्छेत्स्यति चापमुक्तै;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā kṛtāstro drupadaḥ pracinva;ñśirāṃsi yūnāṃ samare rathasthaḥkruddhaḥ śaraiśchetsyati cāpamuktai;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा विराटः परवीरघाती; मर्मान्तरे शत्रुचमूं प्रवेष्टामत्स्यैः सार्धमनृशंसरूपै;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā virāṭaḥ paravīraghātī; marmāntare śatrucamūṃ praveṣṭāmatsyaiḥ sārdhamanṛśaṃsarūpai;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

ज्येष्ठं मात्स्यानामनृशंसरूपं; विराटपुत्रं रथिनं पुरस्तात्यदा द्रष्टा दंशितं पाण्डवार्थे; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

jyeṣṭhaṃ mātsyānāmanṛśaṃsarūpaṃ; virāṭaputraṃ rathinaṃ purastātyadā draṣṭā daṃśitaṃ pāṇḍavārthe; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

रणे हते कौरवाणां प्रवीरे; शिखण्डिना सत्तमे शंतनूजेन जातु नः शत्रवो धारयेयु;रसंशयं सत्यमेतद्ब्रवीमि

raṇe hate kauravāṇāṃ pravīre; śikhaṇḍinā sattame śaṃtanūjena jātu naḥ śatravo dhārayeyu;rasaṃśayaṃ satyametadbravīmi

यदा शिखण्डी रथिनः प्रचिन्व;न्भीष्मं रथेनाभियाता वरूथीदिव्यैर्हयैरवमृद्नन्रथौघां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā śikhaṇḍī rathinaḥ pracinva;nbhīṣmaṃ rathenābhiyātā varūthīdivyairhayairavamṛdnanrathaughāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा द्रष्टा सृञ्जयानामनीके; धृष्टद्युम्नं प्रमुखे रोचमानम्अस्त्रं यस्मै गुह्यमुवाच धीमा;न्द्रोणस्तदा तप्स्यति धार्तराष्ट्रः

yadā draṣṭā sṛñjayānāmanīke; dhṛṣṭadyumnaṃ pramukhe rocamānamastraṃ yasmai guhyamuvāca dhīmā;ndroṇastadā tapsyati dhārtarāṣṭraḥ

यदा स सेनापतिरप्रमेयः; पराभवन्निषुभिर्धार्तराष्ट्रान्द्रोणं रणे शत्रुसहोऽभियाता; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā sa senāpatiraprameyaḥ; parābhavanniṣubhirdhārtarāṣṭrāndroṇaṃ raṇe śatrusaho'bhiyātā; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

ह्रीमान्मनीषी बलवान्मनस्वी; स लक्ष्मीवान्सोमकानां प्रबर्हःन जातु तं शत्रवोऽन्ये सहेर;न्येषां स स्यादग्रणीर्वृष्णिसिंहः

hrīmānmanīṣī balavānmanasvī; sa lakṣmīvānsomakānāṃ prabarhaḥna jātu taṃ śatravo'nye sahera;nyeṣāṃ sa syādagraṇīrvṛṣṇisiṃhaḥ

ब्रूयाच्च मा प्रवृणीष्वेति लोके; युद्धेऽद्वितीयं सचिवं रथस्थम्शिनेर्नप्तारं प्रवृणीम सात्यकिं; महाबलं वीतभयं कृतास्त्रम्

brūyācca mā pravṛṇīṣveti loke; yuddhe'dvitīyaṃ sacivaṃ rathasthamśinernaptāraṃ pravṛṇīma sātyakiṃ; mahābalaṃ vītabhayaṃ kṛtāstram

यदा शिनीनामधिपो मयोक्तः; शरैः परान्मेघ इव प्रवर्षन्प्रच्छादयिष्यञ्शरजालेन योधां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā śinīnāmadhipo mayoktaḥ; śaraiḥ parānmegha iva pravarṣanpracchādayiṣyañśarajālena yodhāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा धृतिं कुरुते योत्स्यमानः; स दीर्घबाहुर्दृढधन्वा महात्मासिंहस्येव गन्धमाघ्राय गावः; संवेष्टन्ते शत्रवोऽस्माद्यथाग्नेः

yadā dhṛtiṃ kurute yotsyamānaḥ; sa dīrghabāhurdṛḍhadhanvā mahātmāsiṃhasyeva gandhamāghrāya gāvaḥ; saṃveṣṭante śatravo'smādyathāgneḥ

स दीर्घबाहुर्दृढधन्वा महात्मा; भिन्द्याद्गिरीन्संहरेत्सर्वलोकान्अस्त्रे कृती निपुणः क्षिप्रहस्तो; दिवि स्थितः सूर्य इवाभिभाति

sa dīrghabāhurdṛḍhadhanvā mahātmā; bhindyādgirīnsaṃharetsarvalokānastre kṛtī nipuṇaḥ kṣiprahasto; divi sthitaḥ sūrya ivābhibhāti

चित्रः सूक्ष्मः सुकृतो यादवस्य; अस्त्रे योगो वृष्णिसिंहस्य भूयान्यथाविधं योगमाहुः प्रशस्तं; सर्वैर्गुणैः सात्यकिस्तैरुपेतः

citraḥ sūkṣmaḥ sukṛto yādavasya; astre yogo vṛṣṇisiṃhasya bhūyānyathāvidhaṃ yogamāhuḥ praśastaṃ; sarvairguṇaiḥ sātyakistairupetaḥ

हिरण्मयं श्वेतहयैश्चतुर्भि;र्यदा युक्तं स्यन्दनं माधवस्यद्रष्टा युद्धे सात्यकेर्वै सुयोधन;स्तदा तप्स्यत्यकृतात्मा स मन्दः

hiraṇmayaṃ śvetahayaiścaturbhi;ryadā yuktaṃ syandanaṃ mādhavasyadraṣṭā yuddhe sātyakervai suyodhana;stadā tapsyatyakṛtātmā sa mandaḥ

यदा रथं हेममणिप्रकाशं; श्वेताश्वयुक्तं वानरकेतुमुग्रम्द्रष्टा रणे संयतं केशवेन; तदा तप्स्यत्यकृतात्मा स मन्दः

yadā rathaṃ hemamaṇiprakāśaṃ; śvetāśvayuktaṃ vānaraketumugramdraṣṭā raṇe saṃyataṃ keśavena; tadā tapsyatyakṛtātmā sa mandaḥ

यदा मौर्व्यास्तलनिष्पेषमुग्रं; महाशब्दं वज्रनिष्पेषतुल्यम्विधूयमानस्य महारणे मया; गाण्डीवस्य श्रोष्यति मन्दबुद्धिः

yadā maurvyāstalaniṣpeṣamugraṃ; mahāśabdaṃ vajraniṣpeṣatulyamvidhūyamānasya mahāraṇe mayā; gāṇḍīvasya śroṣyati mandabuddhiḥ

तदा मूढो धृतराष्ट्रस्य पुत्र;स्तप्ता युद्धे दुर्मतिर्दुःसहायःदृष्ट्वा सैन्यं बाणवर्षान्धकारं; प्रभज्यन्तं गोकुलवद्रणाग्रे

tadā mūḍho dhṛtarāṣṭrasya putra;staptā yuddhe durmatirduḥsahāyaḥdṛṣṭvā sainyaṃ bāṇavarṣāndhakāraṃ; prabhajyantaṃ gokulavadraṇāgre

बलाहकादुच्चरन्तीव विद्यु;त्सहस्रघ्नी द्विषतां संगमेषुअस्थिच्छिदो मर्मभिदो वमेच्छरां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

balāhakāduccarantīva vidyu;tsahasraghnī dviṣatāṃ saṃgameṣuasthicchido marmabhido vameccharāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा द्रष्टा ज्यामुखाद्बाणसंघा;न्गाण्डीवमुक्तान्पततः शिताग्रान्नागान्हयान्वर्मिणश्चाददानां;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā draṣṭā jyāmukhādbāṇasaṃghā;ngāṇḍīvamuktānpatataḥ śitāgrānnāgānhayānvarmiṇaścādadānāṃ;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा मन्दः परबाणान्विमुक्ता;न्ममेषुभिर्ह्रियमाणान्प्रतीपम्तिर्यग्विद्वांश्छिद्यमानान्क्षुरप्रै;स्तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā mandaḥ parabāṇānvimuktā;nmameṣubhirhriyamāṇānpratīpamtiryagvidvāṃśchidyamānānkṣuraprai;stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा विपाठा मद्भुजविप्रमुक्ता; द्विजाः फलानीव महीरुहाग्रात्प्रच्छेत्तार उत्तमाङ्गानि यूनां; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā vipāṭhā madbhujavipramuktā; dvijāḥ phalānīva mahīruhāgrātpracchettāra uttamāṅgāni yūnāṃ; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

यदा द्रष्टा पततः स्यन्दनेभ्यो; महागजेभ्योऽश्वगतांश्च योधान्शरैर्हतान्पातितांश्चैव रङ्गे; तदा युद्धं धार्तराष्ट्रोऽन्वतप्स्यत्

yadā draṣṭā patataḥ syandanebhyo; mahāgajebhyo'śvagatāṃśca yodhānśarairhatānpātitāṃścaiva raṅge; tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat

पदातिसंघान्रथसंघान्समन्ता;द्व्यात्ताननः काल इवाततेषुःप्रणोत्स्यामि ज्वलितैर्बाणवर्षैः; शत्रूंस्तदा तप्स्यति मन्दबुद्धिः

padātisaṃghānrathasaṃghānsamantā;dvyāttānanaḥ kāla ivātateṣuḥpraṇotsyāmi jvalitairbāṇavarṣaiḥ; śatrūṃstadā tapsyati mandabuddhiḥ

सर्वा दिशः संपतता रथेन; रजोध्वस्तं गाण्डिवेनापकृत्तम्यदा द्रष्टा स्वबलं संप्रमूढं; तदा पश्चात्तप्स्यति मन्दबुद्धिः

sarvā diśaḥ saṃpatatā rathena; rajodhvastaṃ gāṇḍivenāpakṛttamyadā draṣṭā svabalaṃ saṃpramūḍhaṃ; tadā paścāttapsyati mandabuddhiḥ

कांदिग्भूतं छिन्नगात्रं विसंज्ञं; दुर्योधनो द्रक्ष्यति सर्वसैन्यम्हताश्ववीराग्र्यनरेन्द्रनागं; पिपासितं श्रान्तपत्रं भयार्तम्

kāṃdigbhūtaṃ chinnagātraṃ visaṃjñaṃ; duryodhano drakṣyati sarvasainyamhatāśvavīrāgryanarendranāgaṃ; pipāsitaṃ śrāntapatraṃ bhayārtam

आर्तस्वरं हन्यमानं हतं च; विकीर्णकेशास्थिकपालसंघम्प्रजापतेः कर्म यथार्धनिष्ठितं; तदा दृष्ट्वा तप्स्यते मन्दबुद्धिः

ārtasvaraṃ hanyamānaṃ hataṃ ca; vikīrṇakeśāsthikapālasaṃghamprajāpateḥ karma yathārdhaniṣṭhitaṃ; tadā dṛṣṭvā tapsyate mandabuddhiḥ

यदा रथे गाण्डिवं वासुदेवं; दिव्यं शङ्खं पाञ्चजन्यं हयांश्चतूणावक्षय्यौ देवदत्तं च मां च; द्रष्टा युद्धे धार्तराष्ट्रः समेतान्

yadā rathe gāṇḍivaṃ vāsudevaṃ; divyaṃ śaṅkhaṃ pāñcajanyaṃ hayāṃścatūṇāvakṣayyau devadattaṃ ca māṃ ca; draṣṭā yuddhe dhārtarāṣṭraḥ sametān

उद्वर्तयन्दस्युसंघान्समेता;न्प्रवर्तयन्युगमन्यद्युगान्तेयदा धक्ष्याम्यग्निवत्कौरवेयां;स्तदा तप्ता धृतराष्ट्रः सपुत्रः

udvartayandasyusaṃghānsametā;npravartayanyugamanyadyugānteyadā dhakṣyāmyagnivatkauraveyāṃ;stadā taptā dhṛtarāṣṭraḥ saputraḥ

सहभ्राता सहपुत्रः ससैन्यो; भ्रष्टैश्वर्यः क्रोधवशोऽल्पचेताःदर्पस्यान्ते विहिते वेपमानः; पश्चान्मन्दस्तप्स्यति धार्तराष्ट्रः

sahabhrātā sahaputraḥ sasainyo; bhraṣṭaiśvaryaḥ krodhavaśo'lpacetāḥdarpasyānte vihite vepamānaḥ; paścānmandastapsyati dhārtarāṣṭraḥ

पूर्वाह्णे मां कृतजप्यं कदाचि;द्विप्रः प्रोवाचोदकान्ते मनोज्ञम्कर्तव्यं ते दुष्करं कर्म पार्थ; योद्धव्यं ते शत्रुभिः सव्यसाचिन्

pūrvāhṇe māṃ kṛtajapyaṃ kadāci;dvipraḥ provācodakānte manojñamkartavyaṃ te duṣkaraṃ karma pārtha; yoddhavyaṃ te śatrubhiḥ savyasācin

इन्द्रो वा ते हरिवान्वज्रहस्तः; पुरस्ताद्यातु समरेऽरीन्विनिघ्नन्सुग्रीवयुक्तेन रथेन वा ते; पश्चात्कृष्णो रक्षतु वासुदेवः

indro vā te harivānvajrahastaḥ; purastādyātu samare'rīnvinighnansugrīvayuktena rathena vā te; paścātkṛṣṇo rakṣatu vāsudevaḥ

वव्रे चाहं वज्रहस्तान्महेन्द्रा;दस्मिन्युद्धे वासुदेवं सहायम्स मे लब्धो दस्युवधाय कृष्णो; मन्ये चैतद्विहितं दैवतैर्मे

vavre cāhaṃ vajrahastānmahendrā;dasminyuddhe vāsudevaṃ sahāyamsa me labdho dasyuvadhāya kṛṣṇo; manye caitadvihitaṃ daivatairme

अयुध्यमानो मनसापि यस्य; जयं कृष्णः पुरुषस्याभिनन्देत्ध्रुवं सर्वान्सोऽभ्यतीयादमित्रा;न्सेन्द्रान्देवान्मानुषे नास्ति चिन्ता

ayudhyamāno manasāpi yasya; jayaṃ kṛṣṇaḥ puruṣasyābhinandetdhruvaṃ sarvānso'bhyatīyādamitrā;nsendrāndevānmānuṣe nāsti cintā

स बाहुभ्यां सागरमुत्तितीर्षे;न्महोदधिं सलिलस्याप्रमेयम्तेजस्विनं कृष्णमत्यन्तशूरं; युद्धेन यो वासुदेवं जिगीषेत्

sa bāhubhyāṃ sāgaramuttitīrṣe;nmahodadhiṃ salilasyāprameyamtejasvinaṃ kṛṣṇamatyantaśūraṃ; yuddhena yo vāsudevaṃ jigīṣet

गिरिं य इच्छेत तलेन भेत्तुं; शिलोच्चयं श्वेतमतिप्रमाणम्तस्यैव पाणिः सनखो विशीर्ये;न्न चापि किंचित्स गिरेस्तु कुर्यात्

giriṃ ya iccheta talena bhettuṃ; śiloccayaṃ śvetamatipramāṇamtasyaiva pāṇiḥ sanakho viśīrye;nna cāpi kiṃcitsa girestu kuryāt

अग्निं समिद्धं शमयेद्भुजाभ्यां; चन्द्रं च सूर्यं च निवारयेतहरेद्देवानाममृतं प्रसह्य; युद्धेन यो वासुदेवं जिगीषेत्

agniṃ samiddhaṃ śamayedbhujābhyāṃ; candraṃ ca sūryaṃ ca nivārayetahareddevānāmamṛtaṃ prasahya; yuddhena yo vāsudevaṃ jigīṣet

यो रुक्मिणीमेकरथेन भोज्या;मुत्साद्य राज्ञां विषयं प्रसह्यउवाह भार्यां यशसा ज्वलन्तीं; यस्यां जज्ञे रौक्मिणेयो महात्मा

yo rukmiṇīmekarathena bhojyā;mutsādya rājñāṃ viṣayaṃ prasahyauvāha bhāryāṃ yaśasā jvalantīṃ; yasyāṃ jajñe raukmiṇeyo mahātmā

अयं गान्धारांस्तरसा संप्रमथ्य; जित्वा पुत्रान्नग्नजितः समग्रान्बद्धं मुमोच विनदन्तं प्रसह्य; सुदर्शनीयं देवतानां ललामम्

ayaṃ gāndhārāṃstarasā saṃpramathya; jitvā putrānnagnajitaḥ samagrānbaddhaṃ mumoca vinadantaṃ prasahya; sudarśanīyaṃ devatānāṃ lalāmam

अयं कवाटे निजघान पाण्ड्यं; तथा कलिङ्गान्दन्तकूरे ममर्दअनेन दग्धा वर्षपूगान्विनाथा; वाराणसी नगरी संबभूव

ayaṃ kavāṭe nijaghāna pāṇḍyaṃ; tathā kaliṅgāndantakūre mamardaanena dagdhā varṣapūgānvināthā; vārāṇasī nagarī saṃbabhūva

यं स्म युद्धे मन्यतेऽन्यैरजेय;मेकलव्यं नाम निषादराजम्वेगेनेव शैलमभिहत्य जम्भः; शेते स कृष्णेन हतः परासुः

yaṃ sma yuddhe manyate'nyairajeya;mekalavyaṃ nāma niṣādarājamvegeneva śailamabhihatya jambhaḥ; śete sa kṛṣṇena hataḥ parāsuḥ

तथोग्रसेनस्य सुतं प्रदुष्टं; वृष्ण्यन्धकानां मध्यगां तपन्तम्अपातयद्बलदेवद्वितीयो; हत्वा ददौ चोग्रसेनाय राज्यम्

tathograsenasya sutaṃ praduṣṭaṃ; vṛṣṇyandhakānāṃ madhyagāṃ tapantamapātayadbaladevadvitīyo; hatvā dadau cograsenāya rājyam

अयं सौभं योधयामास खस्थं; विभीषणं मायया शाल्वराजम्सौभद्वारि प्रत्यगृह्णाच्छतघ्नीं; दोर्भ्यां क एनं विषहेत मर्त्यः

ayaṃ saubhaṃ yodhayāmāsa khasthaṃ; vibhīṣaṇaṃ māyayā śālvarājamsaubhadvāri pratyagṛhṇācchataghnīṃ; dorbhyāṃ ka enaṃ viṣaheta martyaḥ

प्राग्ज्योतिषं नाम बभूव दुर्गं; पुरं घोरमसुराणामसह्यम्महाबलो नरकस्तत्र भौमो; जहारादित्या मणिकुण्डले शुभे

prāgjyotiṣaṃ nāma babhūva durgaṃ; puraṃ ghoramasurāṇāmasahyammahābalo narakastatra bhaumo; jahārādityā maṇikuṇḍale śubhe

न तं देवाः सह शक्रेण सेहिरे; समागता आहरणाय भीताःदृष्ट्वा च ते विक्रमं केशवस्य; बलं तथैवास्त्रमवारणीयम्

na taṃ devāḥ saha śakreṇa sehire; samāgatā āharaṇāya bhītāḥdṛṣṭvā ca te vikramaṃ keśavasya; balaṃ tathaivāstramavāraṇīyam

जानन्तोऽस्य प्रकृतिं केशवस्य; न्ययोजयन्दस्युवधाय कृष्णम्स तत्कर्म प्रतिशुश्राव दुष्कर;मैश्वर्यवान्सिद्धिषु वासुदेवः

jānanto'sya prakṛtiṃ keśavasya; nyayojayandasyuvadhāya kṛṣṇamsa tatkarma pratiśuśrāva duṣkara;maiśvaryavānsiddhiṣu vāsudevaḥ

निर्मोचने षट्सहस्राणि हत्वा; संछिद्य पाशान्सहसा क्षुरान्तान्मुरं हत्वा विनिहत्यौघराक्षसं; निर्मोचनं चापि जगाम वीरः

nirmocane ṣaṭsahasrāṇi hatvā; saṃchidya pāśānsahasā kṣurāntānmuraṃ hatvā vinihatyaugharākṣasaṃ; nirmocanaṃ cāpi jagāma vīraḥ

तत्रैव तेनास्य बभूव युद्धं; महाबलेनातिबलस्य विष्णोःशेते स कृष्णेन हतः परासु;र्वातेनेव मथितः कर्णिकारः

tatraiva tenāsya babhūva yuddhaṃ; mahābalenātibalasya viṣṇoḥśete sa kṛṣṇena hataḥ parāsu;rvāteneva mathitaḥ karṇikāraḥ

आहृत्य कृष्णो मणिकुण्डले ते; हत्वा च भौमं नरकं मुरं चश्रिया वृतो यशसा चैव धीमा;न्प्रत्याजगामाप्रतिमप्रभावः

āhṛtya kṛṣṇo maṇikuṇḍale te; hatvā ca bhaumaṃ narakaṃ muraṃ caśriyā vṛto yaśasā caiva dhīmā;npratyājagāmāpratimaprabhāvaḥ

तस्मै वरानददंस्तत्र देवा; दृष्ट्वा भीमं कर्म रणे कृतं तत्श्रमश्च ते युध्यमानस्य न स्या;दाकाशे वा अप्सु चैव क्रमः स्यात्

tasmai varānadadaṃstatra devā; dṛṣṭvā bhīmaṃ karma raṇe kṛtaṃ tatśramaśca te yudhyamānasya na syā;dākāśe vā apsu caiva kramaḥ syāt

शस्त्राणि गात्रे च न ते क्रमेर;न्नित्येव कृष्णश्च ततः कृतार्थःएवंरूपे वासुदेवेऽप्रमेये; महाबले गुणसंपत्सदैव

śastrāṇi gātre ca na te kramera;nnityeva kṛṣṇaśca tataḥ kṛtārthaḥevaṃrūpe vāsudeve'prameye; mahābale guṇasaṃpatsadaiva

तमसह्यं विष्णुमनन्तवीर्य;माशंसते धार्तराष्ट्रो बलेनयदा ह्येनं तर्कयते दुरात्मा; तच्चाप्ययं सहतेऽस्मान्समीक्ष्य

tamasahyaṃ viṣṇumanantavīrya;māśaṃsate dhārtarāṣṭro balenayadā hyenaṃ tarkayate durātmā; taccāpyayaṃ sahate'smānsamīkṣya

पर्यागतं मम कृष्णस्य चैव; यो मन्यते कलहं संप्रयुज्यशक्यं हर्तुं पाण्डवानां ममत्वं; तद्वेदिता संयुगं तत्र गत्वा

paryāgataṃ mama kṛṣṇasya caiva; yo manyate kalahaṃ saṃprayujyaśakyaṃ hartuṃ pāṇḍavānāṃ mamatvaṃ; tadveditā saṃyugaṃ tatra gatvā

नमस्कृत्वा शांतनवाय राज्ञे; द्रोणायाथो सहपुत्राय चैवशारद्वतायाप्रतिद्वन्द्विने च; योत्स्याम्यहं राज्यमभीप्समानः

namaskṛtvā śāṃtanavāya rājñe; droṇāyātho sahaputrāya caivaśāradvatāyāpratidvandvine ca; yotsyāmyahaṃ rājyamabhīpsamānaḥ

धर्मेणास्त्रं नियतं तस्य मन्ये; यो योत्स्यते पाण्डवैर्धर्मचारीमिथ्याग्लहे निर्जिता वै नृशंसैः; संवत्सरान्द्वादश पाण्डुपुत्राः

dharmeṇāstraṃ niyataṃ tasya manye; yo yotsyate pāṇḍavairdharmacārīmithyāglahe nirjitā vai nṛśaṃsaiḥ; saṃvatsarāndvādaśa pāṇḍuputrāḥ

अवाप्य कृच्छ्रं विहितं ह्यरण्ये; दीर्घं कालं चैकमज्ञातचर्याम्ते ह्यकस्माज्जीवितं पाण्डवानां; न मृष्यन्ते धार्तराष्ट्राः पदस्थाः

avāpya kṛcchraṃ vihitaṃ hyaraṇye; dīrghaṃ kālaṃ caikamajñātacaryāmte hyakasmājjīvitaṃ pāṇḍavānāṃ; na mṛṣyante dhārtarāṣṭrāḥ padasthāḥ

ते चेदस्मान्युध्यमानाञ्जयेयु;र्देवैरपीन्द्रप्रमुखैः सहायैःधर्मादधर्मश्चरितो गरीया;निति ध्रुवं नास्ति कृतं न साधु

te cedasmānyudhyamānāñjayeyu;rdevairapīndrapramukhaiḥ sahāyaiḥdharmādadharmaścarito garīyā;niti dhruvaṃ nāsti kṛtaṃ na sādhu

न चेदिमं पुरुषं कर्मबद्धं; न चेदस्मान्मन्यतेऽसौ विशिष्टान्आशंसेऽहं वासुदेवद्वितीयो; दुर्योधनं सानुबन्धं निहन्तुम्

na cedimaṃ puruṣaṃ karmabaddhaṃ; na cedasmānmanyate'sau viśiṣṭānāśaṃse'haṃ vāsudevadvitīyo; duryodhanaṃ sānubandhaṃ nihantum

न चेदिदं कर्म नरेषु बद्धं; न विद्यते पुरुषस्य स्वकर्मइदं च तच्चापि समीक्ष्य नूनं; पराजयो धार्तराष्ट्रस्य साधुः

na cedidaṃ karma nareṣu baddhaṃ; na vidyate puruṣasya svakarmaidaṃ ca taccāpi samīkṣya nūnaṃ; parājayo dhārtarāṣṭrasya sādhuḥ

प्रत्यक्षं वः कुरवो यद्ब्रवीमि; युध्यमाना धार्तराष्ट्रा न सन्तिअन्यत्र युद्धात्कुरवः परीप्स;न्न युध्यतां शेष इहास्ति कश्चित्

pratyakṣaṃ vaḥ kuravo yadbravīmi; yudhyamānā dhārtarāṣṭrā na santianyatra yuddhātkuravaḥ parīpsa;nna yudhyatāṃ śeṣa ihāsti kaścit

हत्वा त्वहं धार्तराष्ट्रान्सकर्णा;न्राज्यं कुरूणामवजेता समग्रम्यद्वः कार्यं तत्कुरुध्वं यथास्व;मिष्टान्दारानात्मजांश्चोपभुङ्क्त

hatvā tvahaṃ dhārtarāṣṭrānsakarṇā;nrājyaṃ kurūṇāmavajetā samagramyadvaḥ kāryaṃ tatkurudhvaṃ yathāsva;miṣṭāndārānātmajāṃścopabhuṅkta

अप्येवं नो ब्राह्मणाः सन्ति वृद्धा; बहुश्रुताः शीलवन्तः कुलीनाःसांवत्सरा ज्योतिषि चापि युक्ता; नक्षत्रयोगेषु च निश्चयज्ञाः

apyevaṃ no brāhmaṇāḥ santi vṛddhā; bahuśrutāḥ śīlavantaḥ kulīnāḥsāṃvatsarā jyotiṣi cāpi yuktā; nakṣatrayogeṣu ca niścayajñāḥ

उच्चावचं दैवयुक्तं रहस्यं; दिव्याः प्रश्ना मृगचक्रा मुहूर्ताःक्षयं महान्तं कुरुसृञ्जयानां; निवेदयन्ते पाण्डवानां जयं च

uccāvacaṃ daivayuktaṃ rahasyaṃ; divyāḥ praśnā mṛgacakrā muhūrtāḥkṣayaṃ mahāntaṃ kurusṛñjayānāṃ; nivedayante pāṇḍavānāṃ jayaṃ ca

तथा हि नो मन्यतेऽजातशत्रुः; संसिद्धार्थो द्विषतां निग्रहायजनार्दनश्चाप्यपरोक्षविद्यो; न संशयं पश्यति वृष्णिसिंहः

tathā hi no manyate'jātaśatruḥ; saṃsiddhārtho dviṣatāṃ nigrahāyajanārdanaścāpyaparokṣavidyo; na saṃśayaṃ paśyati vṛṣṇisiṃhaḥ

अहं च जानामि भविष्यरूपं; पश्यामि बुद्ध्या स्वयमप्रमत्तःदृष्टिश्च मे न व्यथते पुराणी; युध्यमाना धार्तराष्ट्रा न सन्ति

ahaṃ ca jānāmi bhaviṣyarūpaṃ; paśyāmi buddhyā svayamapramattaḥdṛṣṭiśca me na vyathate purāṇī; yudhyamānā dhārtarāṣṭrā na santi

अनालब्धं जृम्भति गाण्डिवं धनु;रनालब्धा कम्पति मे धनुर्ज्याबाणाश्च मे तूणमुखाद्विसृज्य; मुहुर्मुहुर्गन्तुमुशन्ति चैव

anālabdhaṃ jṛmbhati gāṇḍivaṃ dhanu;ranālabdhā kampati me dhanurjyābāṇāśca me tūṇamukhādvisṛjya; muhurmuhurgantumuśanti caiva

सैक्यः कोशान्निःसरति प्रसन्नो; हित्वेव जीर्णामुरगस्त्वचं स्वाम्ध्वजे वाचो रौद्ररूपा वदन्ति; कदा रथो योक्ष्यते ते किरीटिन्

saikyaḥ kośānniḥsarati prasanno; hitveva jīrṇāmuragastvacaṃ svāmdhvaje vāco raudrarūpā vadanti; kadā ratho yokṣyate te kirīṭin

गोमायुसंघाश्च वदन्ति रात्रौ; रक्षांस्यथो निष्पतन्त्यन्तरिक्षात्मृगाः शृगालाः शितिकण्ठाश्च काका; गृध्रा बडाश्चैव तरक्षवश्च

gomāyusaṃghāśca vadanti rātrau; rakṣāṃsyatho niṣpatantyantarikṣātmṛgāḥ śṛgālāḥ śitikaṇṭhāśca kākā; gṛdhrā baḍāścaiva tarakṣavaśca

सुपर्णपाताश्च पतन्ति पश्चा;द्दृष्ट्वा रथं श्वेतहयप्रयुक्तम्अहं ह्येकः पार्थिवान्सर्वयोधा;ञ्शरान्वर्षन्मृत्युलोकं नयेयम्

suparṇapātāśca patanti paścā;ddṛṣṭvā rathaṃ śvetahayaprayuktamahaṃ hyekaḥ pārthivānsarvayodhā;ñśarānvarṣanmṛtyulokaṃ nayeyam

समाददानः पृथगस्त्रमार्गा;न्यथाग्निरिद्धो गहनं निदाघेस्थूणाकर्णं पाशुपतं च घोरं; तथा ब्रह्मास्त्रं यच्च शक्रो विवेद

samādadānaḥ pṛthagastramārgā;nyathāgniriddho gahanaṃ nidāghesthūṇākarṇaṃ pāśupataṃ ca ghoraṃ; tathā brahmāstraṃ yacca śakro viveda

वधे धृतो वेगवतः प्रमुञ्च;न्नाहं प्रजाः किंचिदिवावशिष्येशान्तिं लप्स्ये परमो ह्येष भावः; स्थिरो मम ब्रूहि गावल्गणे तान्

vadhe dhṛto vegavataḥ pramuñca;nnāhaṃ prajāḥ kiṃcidivāvaśiṣyeśāntiṃ lapsye paramo hyeṣa bhāvaḥ; sthiro mama brūhi gāvalgaṇe tān

नित्यं पुनः सचिवैर्यैरवोच;द्देवानपीन्द्रप्रमुखान्सहायान्तैर्मन्यते कलहं संप्रयुज्य; स धार्तराष्ट्रः पश्यत मोहमस्य

nityaṃ punaḥ sacivairyairavoca;ddevānapīndrapramukhānsahāyāntairmanyate kalahaṃ saṃprayujya; sa dhārtarāṣṭraḥ paśyata mohamasya

वृद्धो भीष्मः शांतनवः कृपश्च; द्रोणः सपुत्रो विदुरश्च धीमान्एते सर्वे यद्वदन्ते तदस्तु; आयुष्मन्तः कुरवः सन्तु सर्वे

vṛddho bhīṣmaḥ śāṃtanavaḥ kṛpaśca; droṇaḥ saputro viduraśca dhīmānete sarve yadvadante tadastu; āyuṣmantaḥ kuravaḥ santu sarve