Parva.Adhyaya 8.9

संजय उवाच · saṃjaya uvāca

ततः कर्णो महेष्वासः पाण्डवानामनीकिनीम्जघान समरे शूरः शरैः संनतपर्वभिः

tataḥ karṇo maheṣvāsaḥ pāṇḍavānāmanīkinīmjaghāna samare śūraḥ śaraiḥ saṃnataparvabhiḥ

तथैव पाण्डवा राजंस्तव पुत्रस्य वाहिनीम्कर्णस्य प्रमुखे क्रुद्धा विनिजघ्नुर्महारथाः

tathaiva pāṇḍavā rājaṃstava putrasya vāhinīmkarṇasya pramukhe kruddhā vinijaghnurmahārathāḥ

कर्णो राजन्महाबाहुर्न्यवधीत्पाण्डवीं चमूम्नाराचैरर्करश्म्याभैः कर्मारपरिमार्जितैः

karṇo rājanmahābāhurnyavadhītpāṇḍavīṃ camūmnārācairarkaraśmyābhaiḥ karmāraparimārjitaiḥ

तत्र भारत कर्णेन नाराचैस्ताडिता गजाःनेदुः सेदुश्च मम्लुश्च बभ्रमुश्च दिशो दश

tatra bhārata karṇena nārācaistāḍitā gajāḥneduḥ seduśca mamluśca babhramuśca diśo daśa

वध्यमाने बले तस्मिन्सूतपुत्रेण मारिषनकुलोऽभ्यद्रवत्तूर्णं सूतपुत्रं महारणे

vadhyamāne bale tasminsūtaputreṇa māriṣanakulo'bhyadravattūrṇaṃ sūtaputraṃ mahāraṇe

भीमसेनस्तथा द्रौणिं कुर्वाणं कर्म दुष्करम्विन्दानुविन्दौ कैकेयौ सात्यकिः समवारयत्

bhīmasenastathā drauṇiṃ kurvāṇaṃ karma duṣkaramvindānuvindau kaikeyau sātyakiḥ samavārayat

श्रुतकर्माणमायान्तं चित्रसेनो महीपतिःप्रतिविन्ध्यं तथा चित्रश्चित्रकेतनकार्मुकः

śrutakarmāṇamāyāntaṃ citraseno mahīpatiḥprativindhyaṃ tathā citraścitraketanakārmukaḥ

दुर्योधनस्तु राजानं धर्मपुत्रं युधिष्ठिरम्संशप्तकगणान्क्रुद्धो अभ्यधावद्धनंजयः

duryodhanastu rājānaṃ dharmaputraṃ yudhiṣṭhiramsaṃśaptakagaṇānkruddho abhyadhāvaddhanaṃjayaḥ

धृष्टद्युम्नः कृपं चाथ तस्मिन्वीरवरक्षयेशिखण्डी कृतवर्माणं समासादयदच्युतम्

dhṛṣṭadyumnaḥ kṛpaṃ cātha tasminvīravarakṣayeśikhaṇḍī kṛtavarmāṇaṃ samāsādayadacyutam

श्रुतकीर्तिस्तथा शल्यं माद्रीपुत्रः सुतं तवदुःशासनं महाराज सहदेवः प्रतापवान्

śrutakīrtistathā śalyaṃ mādrīputraḥ sutaṃ tavaduḥśāsanaṃ mahārāja sahadevaḥ pratāpavān

केकयौ सात्यकिं युद्धे शरवर्षेण भास्वतासात्यकिः केकयौ चैव छादयामास भारत

kekayau sātyakiṃ yuddhe śaravarṣeṇa bhāsvatāsātyakiḥ kekayau caiva chādayāmāsa bhārata

तावेनं भ्रातरौ वीरं जघ्नतुर्हृदये भृशम्विषाणाभ्यां यथा नागौ प्रतिनागं महाहवे

tāvenaṃ bhrātarau vīraṃ jaghnaturhṛdaye bhṛśamviṣāṇābhyāṃ yathā nāgau pratināgaṃ mahāhave

शरसंभिन्नवर्माणौ तावुभौ भ्रातरौ रणेसात्यकिं सत्यकर्माणं राजन्विव्यधतुः शरैः

śarasaṃbhinnavarmāṇau tāvubhau bhrātarau raṇesātyakiṃ satyakarmāṇaṃ rājanvivyadhatuḥ śaraiḥ

तौ सात्यकिर्महाराज प्रहसन्सर्वतोदिशम्छादयञ्शरवर्षेण वारयामास भारत

tau sātyakirmahārāja prahasansarvatodiśamchādayañśaravarṣeṇa vārayāmāsa bhārata

वार्यमाणौ ततस्तौ तु शैनेयशरवृष्टिभिःशैनेयस्य रथं तूर्णं छादयामासतुः शरैः

vāryamāṇau tatastau tu śaineyaśaravṛṣṭibhiḥśaineyasya rathaṃ tūrṇaṃ chādayāmāsatuḥ śaraiḥ

तयोस्तु धनुषी चित्रे छित्त्वा शौरिर्महाहवेअथ तौ सायकैस्तीक्ष्णैश्छादयामास दुःसहैः

tayostu dhanuṣī citre chittvā śaurirmahāhaveatha tau sāyakaistīkṣṇaiśchādayāmāsa duḥsahaiḥ

अथान्ये धनुषी मृष्टे प्रगृह्य च महाशरान्सात्यकिं पूरयन्तौ तौ चेरतुर्लघु सुष्ठु च

athānye dhanuṣī mṛṣṭe pragṛhya ca mahāśarānsātyakiṃ pūrayantau tau ceraturlaghu suṣṭhu ca

ताभ्यां मुक्ता महाबाणाः कङ्कबर्हिणवाससःद्योतयन्तो दिशः सर्वाः संपेतुः स्वर्णभूषणाः

tābhyāṃ muktā mahābāṇāḥ kaṅkabarhiṇavāsasaḥdyotayanto diśaḥ sarvāḥ saṃpetuḥ svarṇabhūṣaṇāḥ

बाणान्धकारमभवत्तयो राजन्महाहवेअन्योन्यस्य धनुश्चैव चिच्छिदुस्ते महारथाः

bāṇāndhakāramabhavattayo rājanmahāhaveanyonyasya dhanuścaiva cicchiduste mahārathāḥ

ततः क्रुद्धो महाराज सात्वतो युद्धदुर्मदःधनुरन्यत्समादाय सज्यं कृत्वा च संयुगेक्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन अनुविन्दशिरोऽहरत्

tataḥ kruddho mahārāja sātvato yuddhadurmadaḥdhanuranyatsamādāya sajyaṃ kṛtvā ca saṃyugekṣurapreṇa sutīkṣṇena anuvindaśiro'harat

तच्छिरो न्यपतद्भूमौ कुण्डलोत्पीडितं महत्शम्बरस्य शिरो यद्वन्निहतस्य महारणेशोषयन्केकयान्सर्वाञ्जगामाशु वसुंधराम्

tacchiro nyapatadbhūmau kuṇḍalotpīḍitaṃ mahatśambarasya śiro yadvannihatasya mahāraṇeśoṣayankekayānsarvāñjagāmāśu vasuṃdharām

तं दृष्ट्वा निहतं शूरं भ्राता तस्य महारथःसज्यमन्यद्धनुः कृत्वा शैनेयं प्रत्यवारयत्

taṃ dṛṣṭvā nihataṃ śūraṃ bhrātā tasya mahārathaḥsajyamanyaddhanuḥ kṛtvā śaineyaṃ pratyavārayat

स शक्त्या सात्यकिं विद्ध्वा स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैःननाद बलवन्नादं तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत्

sa śaktyā sātyakiṃ viddhvā svarṇapuṅkhaiḥ śilāśitaiḥnanāda balavannādaṃ tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt

स सात्यकिं पुनः क्रुद्धः केकयानां महारथःशरैरग्निशिखाकारैर्बाह्वोरुरसि चार्दयत्

sa sātyakiṃ punaḥ kruddhaḥ kekayānāṃ mahārathaḥśarairagniśikhākārairbāhvorurasi cārdayat

स शरैः क्षतसर्वाङ्गः सात्वतः सत्त्वकोविदःरराज समरे राजन्सपत्र इव किंशुकः

sa śaraiḥ kṣatasarvāṅgaḥ sātvataḥ sattvakovidaḥrarāja samare rājansapatra iva kiṃśukaḥ

सात्यकिः समरे विद्धः केकयेन महात्मनाकेकयं पञ्चविंशत्या विव्याध प्रहसन्निव

sātyakiḥ samare viddhaḥ kekayena mahātmanākekayaṃ pañcaviṃśatyā vivyādha prahasanniva

शतचन्द्रचिते गृह्य चर्मणी सुभुजौ तु तौव्यरोचेतां महारङ्गे निस्त्रिंशवरधारिणौयथा देवासुरे युद्धे जम्भशक्रौ महाबलौ

śatacandracite gṛhya carmaṇī subhujau tu tauvyarocetāṃ mahāraṅge nistriṃśavaradhāriṇauyathā devāsure yuddhe jambhaśakrau mahābalau

मण्डलानि ततस्तौ च विचरन्तौ महारणेअन्योन्यमसिभिस्तूर्णं समाजघ्नतुराहवे

maṇḍalāni tatastau ca vicarantau mahāraṇeanyonyamasibhistūrṇaṃ samājaghnaturāhave

केकयस्य ततश्चर्म द्विधा चिच्छेद सात्वतःसात्यकेश्च तथैवासौ चर्म चिच्छेद पार्थिवः

kekayasya tataścarma dvidhā ciccheda sātvataḥsātyakeśca tathaivāsau carma ciccheda pārthivaḥ

चर्म च्छित्त्वा तु कैकेयस्तारागणशतैर्वृतम्चचार मण्डलान्येव गतप्रत्यागतानि च

carma cchittvā tu kaikeyastārāgaṇaśatairvṛtamcacāra maṇḍalānyeva gatapratyāgatāni ca

तं चरन्तं महारङ्गे निस्त्रिंशवरधारिणम्अपहस्तेन चिच्छेद शैनेयस्त्वरयान्वितः

taṃ carantaṃ mahāraṅge nistriṃśavaradhāriṇamapahastena ciccheda śaineyastvarayānvitaḥ

सवर्मा केकयो राजन्द्विधा छिन्नो महाहवेनिपपात महेष्वासो वज्रनुन्न इवाचलः

savarmā kekayo rājandvidhā chinno mahāhavenipapāta maheṣvāso vajranunna ivācalaḥ

तं निहत्य रणे शूरः शैनेयो रथसत्तमःयुधामन्यो रथं तूर्णमारुरोह परंतपः

taṃ nihatya raṇe śūraḥ śaineyo rathasattamaḥyudhāmanyo rathaṃ tūrṇamāruroha paraṃtapaḥ

ततोऽन्यं रथमास्थाय विधिवत्कल्पितं पुनःकेकयानां महत्सैन्यं व्यधमत्सात्यकिः शरैः

tato'nyaṃ rathamāsthāya vidhivatkalpitaṃ punaḥkekayānāṃ mahatsainyaṃ vyadhamatsātyakiḥ śaraiḥ

सा वध्यमाना समरे केकयस्य महाचमूःतमुत्सृज्य रथं शत्रुं प्रदुद्राव दिशो दश

sā vadhyamānā samare kekayasya mahācamūḥtamutsṛjya rathaṃ śatruṃ pradudrāva diśo daśa