Skip to content

Kanda.Sarga 2.68

Valmiki Ramayana · 22 verses

  1. 2.68.1

    तेषाम् तत् वचनम् श्रुत्वा वसिष्ठः प्रत्युवाच ह ।मित्र अमात्य गणान् सर्वान् ब्राह्मणाम्स् तान् इदम् वचः॥

    teṣām tat vacanam śrutvā vasiṣṭhaḥ pratyuvāca ha |mitra amātya gaṇān sarvān brāhmaṇāms tān idam vacaḥ ||

  2. 2.68.2

    यद् असौ मातुल कुले पुरे राज गृहे सुखी ।भरतः वसति भ्रात्रा शत्रुघ्नेन समन्वितः॥

    yad asau mātula kule pure rāja gṛhe sukhī |bharataḥ vasati bhrātrā śatrughnena samanvitaḥ ||

  3. 2.68.3

    तत् शीघ्रम् जवना दूता गच्चन्तु त्वरितैः हयैः ।आनेतुम् भ्रातरौ वीरौ किम् समीक्षामहे वयम्॥

    tat śīghram javanā dūtā gaccantu tvaritaiḥ hayaiḥ |ānetum bhrātarau vīrau kim samīkṣāmahe vayam ||

  4. 2.68.4

    गच्चन्तु इति ततः सर्वे वसिष्ठम् वाक्यम् अब्रुवन् ।तेषाम् तत् वचनम् श्रुत्वा वसिष्ठो वाक्यम् अब्रवीत्॥

    gaccantu iti tataḥ sarve vasiṣṭham vākyam abruvan |teṣām tat vacanam śrutvā vasiṣṭho vākyam abravīt ||

  5. 2.68.5

    एहि सिद्ध अर्थ विजय जयन्त अशोक नन्दन ।श्रूयताम् इतिकर्तव्यम् सर्वान् एव ब्रवीमि वः॥

    ehi siddha artha vijaya jayanta aśoka nandana |śrūyatām itikartavyam sarvān eva bravīmi vaḥ ||

  6. 2.68.6

    पुरम् राज गृहम् गत्वा शीघ्रम् शीघ्र जवैः हयैः ।त्यक्त शोकैः इदम् वाच्यः शासनात् भरतः मम॥

    puram rāja gṛham gatvā śīghram śīghra javaiḥ hayaiḥ |tyakta śokaiḥ idam vācyaḥ śāsanāt bharataḥ mama ||

  7. 2.68.7

    पुरोहितः त्वाम् कुशलम् प्राह सर्वे च मन्त्रिणः ।त्वरमाणः च निर्याहि कृत्यम् आत्ययिकम् त्वया॥

    purohitaḥ tvām kuśalam prāha sarve ca mantriṇaḥ |tvaramāṇaḥ ca niryāhi kṛtyam ātyayikam tvayā ||

  8. 2.68.8

    मा च अस्मै प्रोषितम् रामम् मा च अस्मै पितरम् मृतम् ।भवन्तः शम्सिषुर् गत्वा राघवाणाम् इमम् क्षयम्॥

    mā ca asmai proṣitam rāmam mā ca asmai pitaram mṛtam |bhavantaḥ śamsiṣur gatvā rāghavāṇām imam kṣayam ||

  9. 2.68.9

    कौशेयानि च वस्त्राणि भूषणानि वराणि च ।क्षिप्रम् आदाय राज्ञः च भरतस्य च गच्चत॥

    kauśeyāni ca vastrāṇi bhūṣaṇāni varāṇi ca |kṣipram ādāya rājñaḥ ca bharatasya ca gaccata ||

  10. 2.68.10

    दत्तपथ्यशना दूताजग्मुः स्वम् स्वम् निवेशनम् ।केकयाम्स्ते गमिष्यन्तो हयानारुह्य सम्मतान्॥

    dattapathyaśanā dūtājagmuḥ svam svam niveśanam |kekayāmste gamiṣyanto hayānāruhya sammatān ||

  11. 2.68.11

    ततः प्रास्थानिकम् कृत्वा कार्यशेषमनन्तरम् ।वसिष्ठेनाभ्यनुज्ञाता दूताः सम्त्वरिता ययुः॥

    tataḥ prāsthānikam kṛtvā kāryaśeṣamanantaram |vasiṣṭhenābhyanujñātā dūtāḥ samtvaritā yayuḥ ||

  12. 2.68.12

    न्यन्तेनापरतालस्य प्रलम्बस्योत्तरम् प्रति ।निषेवमाणास्ते जग्मुर्नदीम् मध्येन मालिनीम्॥

    nyantenāparatālasya pralambasyottaram prati |niṣevamāṇāste jagmurnadīm madhyena mālinīm ||

  13. 2.68.13

    ते हस्तिनापुरे गङ्गाम् तीर्त्वा प्रत्यङ्मुखा ययुः ।पाञलदेशमासाद्य मध्येन कुरुजाङ्गलम्॥

    te hastināpure gaṅgām tīrtvā pratyaṅmukhā yayuḥ |pāñaladeśamāsādya madhyena kurujāṅgalam ||

  14. 2.68.14

    सराम्सि च सुपूर्णानि नदीश्च विमलोदकाः ।निरीक्षमाणास्ते जग्मुर्दूताः कार्यवशाद्द्रुतम्॥

    sarāmsi ca supūrṇāni nadīśca vimalodakāḥ |nirīkṣamāṇāste jagmurdūtāḥ kāryavaśāddrutam ||

  15. 2.68.15

    ते प्रसन्नोदकाम् दिव्याम् नानाविहगसेविताम् ।उपातिजग्मुर्वेगेन शरदण्डाम् जनाकुलाम्॥

    te prasannodakām divyām nānāvihagasevitām |upātijagmurvegena śaradaṇḍām janākulām ||

  16. 2.68.16

    निकूलवृक्षमासाद्य दिव्यम् सत्योपयाचनम् ।अभिगम्याभिवाद्यम् तम् कुलिङ्गाम् प्राविशन् पुरीम्॥

    nikūlavṛkṣamāsādya divyam satyopayācanam |abhigamyābhivādyam tam kuliṅgām prāviśan purīm ||

  17. 2.68.17

    अभिकालम् ततः प्राप्यते बोधिभवनाच्च्युताम् ।पितृपैतामहीम् पुण्याम् तेरुरिक्षुमतीम् नदीम्॥

    abhikālam tataḥ prāpyate bodhibhavanāccyutām |pitṛpaitāmahīm puṇyām terurikṣumatīm nadīm ||

  18. 2.68.18

    अवेक्स्याञ्जलिपानाम्श्च ब्राह्मणान् वेदपारगान् ।ययुर्मध्येन बाह्लीकान् सुदामानम् च पर्वतम्॥

    aveksyāñjalipānāmśca brāhmaṇān vedapāragān |yayurmadhyena bāhlīkān sudāmānam ca parvatam ||

  19. 2.68.19

    विष्णोः पदम् प्रेक्षमाणा विपाशाम् चापि शाल्मालीम् ।नदीर्वापीस्तटाकानि पल्वलानि सराम्सि च॥

    viṣṇoḥ padam prekṣamāṇā vipāśām cāpi śālmālīm |nadīrvāpīstaṭākāni palvalāni sarāmsi ca ||

  20. 2.68.20

    पस्यन्तो विविधाम्श्चापि सिमहव्याग्रमृगद्विपान् ।ययुः पथातिमहता शासनम् भर्तुरीप्सवः॥

    pasyanto vividhāmścāpi simahavyāgramṛgadvipān |yayuḥ pathātimahatā śāsanam bharturīpsavaḥ ||

  21. 2.68.21

    ते श्रान्त वाहना दूता विकृष्टेन सता पथा ।गिरि व्रजम् पुर वरम् शीघ्रम् आसेदुर् अन्जसा॥

    te śrānta vāhanā dūtā vikṛṣṭena satā pathā |giri vrajam pura varam śīghram āsedur anjasā ||

  22. 2.68.22

    भर्तुः प्रिय अर्थम् कुल रक्षण अर्थम् ।भर्तुः च वम्शस्य परिग्रह अर्थम् ।अहेडमानाः त्वरया स्म दूता ।रात्र्याम् तु ते तत् पुरम् एव याताः॥

    bhartuḥ priya artham kula rakṣaṇa artham |bhartuḥ ca vamśasya parigraha artham |aheḍamānāḥ tvarayā sma dūtā |rātryām tu te tat puram eva yātāḥ ||

Transliteration in IAST, generated from the Devanagari text.

Contains information from DharmicData (github.com/bhavykhatri/DharmicData), made available under the ODbL v1.0