महाभारत · 22 श्लोक
यह अध्याय पुस्तक में पढ़ेंवैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca
ततः कुन्तीसुतो राजा गतमन्युर्गतज्वरःकाञ्चने प्राङ्मुखो हृष्टो न्यषीदत्परमासने
tataḥ kuntīsuto rājā gatamanyurgatajvaraḥkāñcane prāṅmukho hṛṣṭo nyaṣīdatparamāsane
तमेवाभिमुखौ पीठे सेव्यास्तरणसंवृतेसात्यकिर्वासुदेवश्च निषीदतुररिंदमौ
tamevābhimukhau pīṭhe sevyāstaraṇasaṃvṛtesātyakirvāsudevaśca niṣīdaturariṃdamau
मध्ये कृत्वा तु राजानं भीमसेनार्जुनावुभौनिषीदतुर्महात्मानौ श्लक्ष्णयोर्मणिपीठयोः
madhye kṛtvā tu rājānaṃ bhīmasenārjunāvubhauniṣīdaturmahātmānau ślakṣṇayormaṇipīṭhayoḥ
दान्ते शय्यासने शुभ्रे जाम्बूनदविभूषितेपृथापि सहदेवेन सहास्ते नकुलेन च
dānte śayyāsane śubhre jāmbūnadavibhūṣitepṛthāpi sahadevena sahāste nakulena ca
सुधर्मा विदुरो धौम्यो धृतराष्ट्रश्च कौरवःनिषेदुर्ज्वलनाकारेष्वासनेषु पृथक्पृथक्
sudharmā viduro dhaumyo dhṛtarāṣṭraśca kauravaḥniṣedurjvalanākāreṣvāsaneṣu pṛthakpṛthak
युयुत्सुः संजयश्चैव गान्धारी च यशस्विनीधृतराष्ट्रो यतो राजा ततः सर्व उपाविशन्
yuyutsuḥ saṃjayaścaiva gāndhārī ca yaśasvinīdhṛtarāṣṭro yato rājā tataḥ sarva upāviśan
तत्रोपविष्टो धर्मात्मा श्वेताः सुमनसोऽस्पृशत्स्वस्तिकानक्षतान्भूमिं सुवर्णं रजतं मणीन्
tatropaviṣṭo dharmātmā śvetāḥ sumanaso'spṛśatsvastikānakṣatānbhūmiṃ suvarṇaṃ rajataṃ maṇīn
ततः प्रकृतयः सर्वाः पुरस्कृत्य पुरोहितम्ददृशुर्धर्मराजानमादाय बहु मङ्गलम्
tataḥ prakṛtayaḥ sarvāḥ puraskṛtya purohitamdadṛśurdharmarājānamādāya bahu maṅgalam
पृथिवीं च सुवर्णं च रत्नानि विविधानि चआभिषेचनिकं भाण्डं सर्वसंभारसंभृतम्
pṛthivīṃ ca suvarṇaṃ ca ratnāni vividhāni caābhiṣecanikaṃ bhāṇḍaṃ sarvasaṃbhārasaṃbhṛtam
काञ्चनौदुम्बरास्तत्र राजताः पृथिवीमयाःपूर्णकुम्भाः सुमनसो लाजा बर्हींषि गोरसाः
kāñcanaudumbarāstatra rājatāḥ pṛthivīmayāḥpūrṇakumbhāḥ sumanaso lājā barhīṃṣi gorasāḥ
शमीपलाशपुंनागाः समिधो मधुसर्पिषीस्रुव औदुम्बरः शङ्खास्तथा हेमविभूषिताः
śamīpalāśapuṃnāgāḥ samidho madhusarpiṣīsruva audumbaraḥ śaṅkhāstathā hemavibhūṣitāḥ
दाशार्हेणाभ्यनुज्ञातस्तत्र धौम्यः पुरोहितःप्रागुदक्प्रवणां वेदीं लक्षणेनोपलिप्य ह
dāśārheṇābhyanujñātastatra dhaumyaḥ purohitaḥprāgudakpravaṇāṃ vedīṃ lakṣaṇenopalipya ha
व्याघ्रचर्मोत्तरे श्लक्ष्णे सर्वतोभद्र आसनेदृढपादप्रतिष्ठाने हुताशनसमत्विषि
vyāghracarmottare ślakṣṇe sarvatobhadra āsanedṛḍhapādapratiṣṭhāne hutāśanasamatviṣi
उपवेश्य महात्मानं कृष्णां च द्रुपदात्मजाम्जुहाव पावकं धीमान्विधिमन्त्रपुरस्कृतम्
upaveśya mahātmānaṃ kṛṣṇāṃ ca drupadātmajāmjuhāva pāvakaṃ dhīmānvidhimantrapuraskṛtam
अभ्यषिञ्चत्पतिं पृथ्व्याः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम्धृतराष्ट्रश्च राजर्षिः सर्वाः प्रकृतयस्तथा
abhyaṣiñcatpatiṃ pṛthvyāḥ kuntīputraṃ yudhiṣṭhiramdhṛtarāṣṭraśca rājarṣiḥ sarvāḥ prakṛtayastathā
ततोऽनुवादयामासुः पणवानकदुन्दुभीःधर्मराजोऽपि तत्सर्वं प्रतिजग्राह धर्मतः
tato'nuvādayāmāsuḥ paṇavānakadundubhīḥdharmarājo'pi tatsarvaṃ pratijagrāha dharmataḥ
पूजयामास तांश्चापि विधिवद्भूरिदक्षिणःततो निष्कसहस्रेण ब्राह्मणान्स्वस्ति वाचयत्वेदाध्ययनसंपन्नाञ्शीलवृत्तसमन्वितान्
pūjayāmāsa tāṃścāpi vidhivadbhūridakṣiṇaḥtato niṣkasahasreṇa brāhmaṇānsvasti vācayatvedādhyayanasaṃpannāñśīlavṛttasamanvitān
ते प्रीता ब्राह्मणा राजन्स्वस्त्यूचुर्जयमेव चहंसा इव च नर्दन्तः प्रशशंसुर्युधिष्ठिरम्
te prītā brāhmaṇā rājansvastyūcurjayameva cahaṃsā iva ca nardantaḥ praśaśaṃsuryudhiṣṭhiram
युधिष्ठिर महाबाहो दिष्ट्या जयसि पाण्डवदिष्ट्या स्वधर्मं प्राप्तोऽसि विक्रमेण महाद्युते
yudhiṣṭhira mahābāho diṣṭyā jayasi pāṇḍavadiṣṭyā svadharmaṃ prāpto'si vikrameṇa mahādyute
दिष्ट्या गाण्डीवधन्वा च भीमसेनश्च पाण्डवःत्वं चापि कुशली राजन्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ
diṣṭyā gāṇḍīvadhanvā ca bhīmasenaśca pāṇḍavaḥtvaṃ cāpi kuśalī rājanmādrīputrau ca pāṇḍavau
मुक्ता वीरक्षयादस्मात्संग्रामान्निहतद्विषःक्षिप्रमुत्तरकालानि कुरु कार्याणि पाण्डव
muktā vīrakṣayādasmātsaṃgrāmānnihatadviṣaḥkṣipramuttarakālāni kuru kāryāṇi pāṇḍava
ततः प्रत्यर्चितः सद्भिर्धर्मराजो युधिष्ठिरःप्रतिपेदे महद्राज्यं सुहृद्भिः सह भारत
tataḥ pratyarcitaḥ sadbhirdharmarājo yudhiṣṭhiraḥpratipede mahadrājyaṃ suhṛdbhiḥ saha bhārata