Parva.Adhyaya 12.80

युधिष्ठिर उवाच · yudhiṣṭhira uvāca

क्वसमुत्थाः कथंशीला ऋत्विजः स्युः पितामहकथंविधाश्च राजेन्द्र तद्ब्रूहि वदतां वर

kvasamutthāḥ kathaṃśīlā ṛtvijaḥ syuḥ pitāmahakathaṃvidhāśca rājendra tadbrūhi vadatāṃ vara

भीष्म उवाच · bhīṣma uvāca

प्रतिकर्म पुराचार ऋत्विजां स्म विधीयतेआदौ छन्दांसि विज्ञाय द्विजानां श्रुतमेव च

pratikarma purācāra ṛtvijāṃ sma vidhīyateādau chandāṃsi vijñāya dvijānāṃ śrutameva ca

ये त्वेकरतयो नित्यं धीरा नाप्रियवादिनःपरस्परस्य सुहृदः संमताः समदर्शिनः

ye tvekaratayo nityaṃ dhīrā nāpriyavādinaḥparasparasya suhṛdaḥ saṃmatāḥ samadarśinaḥ

येष्वानृशंस्यं सत्यं चाप्यहिंसा तप आर्जवम्अद्रोहो नाभिमानश्च ह्रीस्तितिक्षा दमः शमः

yeṣvānṛśaṃsyaṃ satyaṃ cāpyahiṃsā tapa ārjavamadroho nābhimānaśca hrīstitikṣā damaḥ śamaḥ

ह्रीमान्सत्यधृतिर्दान्तो भूतानामविहिंसकःअकामद्वेषसंयुक्तस्त्रिभिः शुक्लैः समन्वितः

hrīmānsatyadhṛtirdānto bhūtānāmavihiṃsakaḥakāmadveṣasaṃyuktastribhiḥ śuklaiḥ samanvitaḥ

अहिंसको ज्ञानतृप्तः स ब्रह्मासनमर्हतिएते महर्त्विजस्तात सर्वे मान्या यथातथम्

ahiṃsako jñānatṛptaḥ sa brahmāsanamarhatiete mahartvijastāta sarve mānyā yathātatham

युधिष्ठिर उवाच · yudhiṣṭhira uvāca

यदिदं वेदवचनं दक्षिणासु विधीयतेइदं देयमिदं देयं न क्वचिद्व्यवतिष्ठते

yadidaṃ vedavacanaṃ dakṣiṇāsu vidhīyateidaṃ deyamidaṃ deyaṃ na kvacidvyavatiṣṭhate

नेदं प्रति धनं शास्त्रमापद्धर्ममशास्त्रतःआज्ञा शास्त्रस्य घोरेयं न शक्तिं समवेक्षते

nedaṃ prati dhanaṃ śāstramāpaddharmamaśāstrataḥājñā śāstrasya ghoreyaṃ na śaktiṃ samavekṣate

श्रद्धामारभ्य यष्टव्यमित्येषा वैदिकी श्रुतिःमिथ्योपेतस्य यज्ञस्य किमु श्रद्धा करिष्यति

śraddhāmārabhya yaṣṭavyamityeṣā vaidikī śrutiḥmithyopetasya yajñasya kimu śraddhā kariṣyati

भीष्म उवाच · bhīṣma uvāca

न वेदानां परिभवान्न शाठ्येन न माययाकश्चिन्महदवाप्नोति मा ते भूद्बुद्धिरीदृशी

na vedānāṃ paribhavānna śāṭhyena na māyayākaścinmahadavāpnoti mā te bhūdbuddhirīdṛśī

यज्ञाङ्गं दक्षिणास्तात वेदानां परिबृंहणम्न मन्त्रा दक्षिणाहीनास्तारयन्ति कथंचन

yajñāṅgaṃ dakṣiṇāstāta vedānāṃ paribṛṃhaṇamna mantrā dakṣiṇāhīnāstārayanti kathaṃcana

शक्तिस्तु पूर्णपात्रेण संमितानवमा भवेत्अवश्यं तात यष्टव्यं त्रिभिर्वर्णैर्यथाविधि

śaktistu pūrṇapātreṇa saṃmitānavamā bhavetavaśyaṃ tāta yaṣṭavyaṃ tribhirvarṇairyathāvidhi

सोमो राजा ब्राह्मणानामित्येषा वैदिकी श्रुतिःतं च विक्रेतुमिच्छन्ति न वृथा वृत्तिरिष्यतेतेन क्रीतेन धर्मेण ततो यज्ञः प्रतायते

somo rājā brāhmaṇānāmityeṣā vaidikī śrutiḥtaṃ ca vikretumicchanti na vṛthā vṛttiriṣyatetena krītena dharmeṇa tato yajñaḥ pratāyate

इत्येवं धर्मतः ख्यातमृषिभिर्धर्मवादिभिःपुमान्यज्ञश्च सोमश्च न्यायवृत्तो यथा भवेत्अन्यायवृत्तः पुरुषो न परस्य न चात्मनः

ityevaṃ dharmataḥ khyātamṛṣibhirdharmavādibhiḥpumānyajñaśca somaśca nyāyavṛtto yathā bhavetanyāyavṛttaḥ puruṣo na parasya na cātmanaḥ

शरीरं यज्ञपात्राणि इत्येषा श्रूयते श्रुतिःतानि सम्यक्प्रणीतानि ब्राह्मणानां महात्मनाम्

śarīraṃ yajñapātrāṇi ityeṣā śrūyate śrutiḥtāni samyakpraṇītāni brāhmaṇānāṃ mahātmanām

तपो यज्ञादपि श्रेष्ठमित्येषा परमा श्रुतिःतत्ते तपः प्रवक्ष्यामि विद्वंस्तदपि मे शृणु

tapo yajñādapi śreṣṭhamityeṣā paramā śrutiḥtatte tapaḥ pravakṣyāmi vidvaṃstadapi me śṛṇu

अहिंसा सत्यवचनमानृशंस्यं दमो घृणाएतत्तपो विदुर्धीरा न शरीरस्य शोषणम्

ahiṃsā satyavacanamānṛśaṃsyaṃ damo ghṛṇāetattapo vidurdhīrā na śarīrasya śoṣaṇam

अप्रामाण्यं च वेदानां शास्त्राणां चातिलङ्घनम्अव्यवस्था च सर्वत्र तद्वै नाशनमात्मनः

aprāmāṇyaṃ ca vedānāṃ śāstrāṇāṃ cātilaṅghanamavyavasthā ca sarvatra tadvai nāśanamātmanaḥ

निबोध दशहोतॄणां विधानं पार्थ यादृशम्चित्तिः स्रुक्चित्तमाज्यं च पवित्रं ज्ञानमुत्तमम्

nibodha daśahotṝṇāṃ vidhānaṃ pārtha yādṛśamcittiḥ srukcittamājyaṃ ca pavitraṃ jñānamuttamam

सर्वं जिह्मं मृत्युपदमार्जवं ब्रह्मणः पदम्एतावाञ्ज्ञानविषयः किं प्रलापः करिष्यति

sarvaṃ jihmaṃ mṛtyupadamārjavaṃ brahmaṇaḥ padametāvāñjñānaviṣayaḥ kiṃ pralāpaḥ kariṣyati