Parva.Adhyaya 2.27

वैशंपायन उवाच · vaiśaṃpāyana uvāca

ततः कुमारविषये श्रेणिमन्तमथाजयत्कोसलाधिपतिं चैव बृहद्बलमरिंदमः

tataḥ kumāraviṣaye śreṇimantamathājayatkosalādhipatiṃ caiva bṛhadbalamariṃdamaḥ

अयोध्यायां तु धर्मज्ञं दीर्घप्रज्ञं महाबलम्अजयत्पाण्डवश्रेष्ठो नातितीव्रेण कर्मणा

ayodhyāyāṃ tu dharmajñaṃ dīrghaprajñaṃ mahābalamajayatpāṇḍavaśreṣṭho nātitīvreṇa karmaṇā

ततो गोपालकच्छं च सोत्तमानपि चोत्तरान्मल्लानामधिपं चैव पार्थिवं व्यजयत्प्रभुः

tato gopālakacchaṃ ca sottamānapi cottarānmallānāmadhipaṃ caiva pārthivaṃ vyajayatprabhuḥ

ततो हिमवतः पार्श्वे समभ्येत्य जरद्गवम्सर्वमल्पेन कालेन देशं चक्रे वशे बली

tato himavataḥ pārśve samabhyetya jaradgavamsarvamalpena kālena deśaṃ cakre vaśe balī

एवं बहुविधान्देशान्विजित्य पुरुषर्षभःउन्नाटमभितो जिग्ये कुक्षिमन्तं च पर्वतम्पाण्डवः सुमहावीर्यो बलेन बलिनां वरः

evaṃ bahuvidhāndeśānvijitya puruṣarṣabhaḥunnāṭamabhito jigye kukṣimantaṃ ca parvatampāṇḍavaḥ sumahāvīryo balena balināṃ varaḥ

स काशिराजं समरे सुबन्धुमनिवर्तिनम्वशे चक्रे महाबाहुर्भीमो भीमपराक्रमः

sa kāśirājaṃ samare subandhumanivartinamvaśe cakre mahābāhurbhīmo bhīmaparākramaḥ

ततः सुपार्श्वमभितस्तथा राजपतिं क्रथम्युध्यमानं बलात्संख्ये विजिग्ये पाण्डवर्षभः

tataḥ supārśvamabhitastathā rājapatiṃ krathamyudhyamānaṃ balātsaṃkhye vijigye pāṇḍavarṣabhaḥ

ततो मत्स्यान्महातेजा मलयांश्च महाबलान्अनवद्यान्गयांश्चैव पशुभूमिं च सर्वशः

tato matsyānmahātejā malayāṃśca mahābalānanavadyāngayāṃścaiva paśubhūmiṃ ca sarvaśaḥ

निवृत्य च महाबाहुर्मदर्वीकं महीधरम्सोपदेशं विनिर्जित्य प्रययावुत्तरामुखःवत्सभूमिं च कौन्तेयो विजिग्ये बलवान्बलात्

nivṛtya ca mahābāhurmadarvīkaṃ mahīdharamsopadeśaṃ vinirjitya prayayāvuttarāmukhaḥvatsabhūmiṃ ca kaunteyo vijigye balavānbalāt

भर्गाणामधिपं चैव निषादाधिपतिं तथाविजिग्ये भूमिपालांश्च मणिमत्प्रमुखान्बहून्

bhargāṇāmadhipaṃ caiva niṣādādhipatiṃ tathāvijigye bhūmipālāṃśca maṇimatpramukhānbahūn

ततो दक्षिणमल्लांश्च भोगवन्तं च पाण्डवःतरसैवाजयद्भीमो नातितीव्रेण कर्मणा

tato dakṣiṇamallāṃśca bhogavantaṃ ca pāṇḍavaḥtarasaivājayadbhīmo nātitīvreṇa karmaṇā

शर्मकान्वर्मकांश्चैव सान्त्वेनैवाजयत्प्रभुःवैदेहकं च राजानं जनकं जगतीपतिम्विजिग्ये पुरुषव्याघ्रो नातितीव्रेण कर्मणा

śarmakānvarmakāṃścaiva sāntvenaivājayatprabhuḥvaidehakaṃ ca rājānaṃ janakaṃ jagatīpatimvijigye puruṣavyāghro nātitīvreṇa karmaṇā

वैदेहस्थस्तु कौन्तेय इन्द्रपर्वतमन्तिकात्किरातानामधिपतीन्व्यजयत्सप्त पाण्डवः

vaidehasthastu kaunteya indraparvatamantikātkirātānāmadhipatīnvyajayatsapta pāṇḍavaḥ

ततः सुह्मान्प्राच्यसुह्मान्समक्षांश्चैव वीर्यवान्विजित्य युधि कौन्तेयो मागधानुपयाद्बली

tataḥ suhmānprācyasuhmānsamakṣāṃścaiva vīryavānvijitya yudhi kaunteyo māgadhānupayādbalī

दण्डं च दण्डधारं च विजित्य पृथिवीपतीन्तैरेव सहितः सर्वैर्गिरिव्रजमुपाद्रवत्

daṇḍaṃ ca daṇḍadhāraṃ ca vijitya pṛthivīpatīntaireva sahitaḥ sarvairgirivrajamupādravat

जारासंधिं सान्त्वयित्वा करे च विनिवेश्य हतैरेव सहितो राजन्कर्णमभ्यद्रवद्बली

jārāsaṃdhiṃ sāntvayitvā kare ca viniveśya hataireva sahito rājankarṇamabhyadravadbalī

स कम्पयन्निव महीं बलेन चतुरङ्गिणायुयुधे पाण्डवश्रेष्ठः कर्णेनामित्रघातिना

sa kampayanniva mahīṃ balena caturaṅgiṇāyuyudhe pāṇḍavaśreṣṭhaḥ karṇenāmitraghātinā

स कर्णं युधि निर्जित्य वशे कृत्वा च भारतततो विजिग्ये बलवान्राज्ञः पर्वतवासिनः

sa karṇaṃ yudhi nirjitya vaśe kṛtvā ca bhāratatato vijigye balavānrājñaḥ parvatavāsinaḥ

अथ मोदागिरिं चैव राजानं बलवत्तरम्पाण्डवो बाहुवीर्येण निजघान महामृधे

atha modāgiriṃ caiva rājānaṃ balavattarampāṇḍavo bāhuvīryeṇa nijaghāna mahāmṛdhe

ततः पौण्ड्राधिपं वीरं वासुदेवं महाबलम्कौशिकीकच्छनिलयं राजानं च महौजसम्

tataḥ pauṇḍrādhipaṃ vīraṃ vāsudevaṃ mahābalamkauśikīkacchanilayaṃ rājānaṃ ca mahaujasam

उभौ बलवृतौ वीरावुभौ तीव्रपराक्रमौनिर्जित्याजौ महाराज वङ्गराजमुपाद्रवत्

ubhau balavṛtau vīrāvubhau tīvraparākramaunirjityājau mahārāja vaṅgarājamupādravat

समुद्रसेनं निर्जित्य चन्द्रसेनं च पार्थिवम्ताम्रलिप्तं च राजानं काचं वङ्गाधिपं तथा

samudrasenaṃ nirjitya candrasenaṃ ca pārthivamtāmraliptaṃ ca rājānaṃ kācaṃ vaṅgādhipaṃ tathā

सुह्मानामधिपं चैव ये च सागरवासिनःसर्वान्म्लेच्छगणांश्चैव विजिग्ये भरतर्षभः

suhmānāmadhipaṃ caiva ye ca sāgaravāsinaḥsarvānmlecchagaṇāṃścaiva vijigye bharatarṣabhaḥ

एवं बहुविधान्देशान्विजित्य पवनात्मजःवसु तेभ्य उपादाय लौहित्यमगमद्बली

evaṃ bahuvidhāndeśānvijitya pavanātmajaḥvasu tebhya upādāya lauhityamagamadbalī

स सर्वान्म्लेच्छनृपतीन्सागरद्वीपवासिनःकरमाहारयामास रत्नानि विविधानि च

sa sarvānmlecchanṛpatīnsāgaradvīpavāsinaḥkaramāhārayāmāsa ratnāni vividhāni ca

चन्दनागुरुवस्त्राणि मणिमुक्तमनुत्तमम्काञ्चनं रजतं वज्रं विद्रुमं च महाधनम्

candanāguruvastrāṇi maṇimuktamanuttamamkāñcanaṃ rajataṃ vajraṃ vidrumaṃ ca mahādhanam

स कोटिशतसंख्येन धनेन महता तदाअभ्यवर्षदमेयात्मा धनवर्षेण पाण्डवम्

sa koṭiśatasaṃkhyena dhanena mahatā tadāabhyavarṣadameyātmā dhanavarṣeṇa pāṇḍavam

इन्द्रप्रस्थमथागम्य भीमो भीमपराक्रमःनिवेदयामास तदा धर्मराजाय तद्धनम्

indraprasthamathāgamya bhīmo bhīmaparākramaḥnivedayāmāsa tadā dharmarājāya taddhanam