Mahabharata · 20 verses
Read this chapter as a bookशल्य उवाच · śalya uvāca
अथ संचिन्तयानस्य देवराजस्य धीमतःनहुषस्य वधोपायं लोकपालैः सहैव तैःतपस्वी तत्र भगवानगस्त्यः प्रत्यदृश्यत
atha saṃcintayānasya devarājasya dhīmataḥnahuṣasya vadhopāyaṃ lokapālaiḥ sahaiva taiḥtapasvī tatra bhagavānagastyaḥ pratyadṛśyata
सोऽब्रवीदर्च्य देवेन्द्रं दिष्ट्या वै वर्धते भवान्विश्वरूपविनाशेन वृत्रासुरवधेन च
so'bravīdarcya devendraṃ diṣṭyā vai vardhate bhavānviśvarūpavināśena vṛtrāsuravadhena ca
दिष्ट्या च नहुषो भ्रष्टो देवराज्यात्पुरंदरदिष्ट्या हतारिं पश्यामि भवन्तं बलसूदन
diṣṭyā ca nahuṣo bhraṣṭo devarājyātpuraṃdaradiṣṭyā hatāriṃ paśyāmi bhavantaṃ balasūdana
इन्द्र उवाच · indra uvāca
स्वागतं ते महर्षेऽस्तु प्रीतोऽहं दर्शनात्तवपाद्यमाचमनीयं च गामर्घ्यं च प्रतीच्छ मे
svāgataṃ te maharṣe'stu prīto'haṃ darśanāttavapādyamācamanīyaṃ ca gāmarghyaṃ ca pratīccha me
शल्य उवाच · śalya uvāca
पूजितं चोपविष्टं तमासने मुनिसत्तमम्पर्यपृच्छत देवेशः प्रहृष्टो ब्राह्मणर्षभम्
pūjitaṃ copaviṣṭaṃ tamāsane munisattamamparyapṛcchata deveśaḥ prahṛṣṭo brāhmaṇarṣabham
एतदिच्छामि भगवन्कथ्यमानं द्विजोत्तमपरिभ्रष्टः कथं स्वर्गान्नहुषः पापनिश्चयः
etadicchāmi bhagavankathyamānaṃ dvijottamaparibhraṣṭaḥ kathaṃ svargānnahuṣaḥ pāpaniścayaḥ
अगस्त्य उवाच · agastya uvāca
शृणु शक्र प्रियं वाक्यं यथा राजा दुरात्मवान्स्वर्गाद्भ्रष्टो दुराचारो नहुषो बलदर्पितः
śṛṇu śakra priyaṃ vākyaṃ yathā rājā durātmavānsvargādbhraṣṭo durācāro nahuṣo baladarpitaḥ
श्रमार्तास्तु वहन्तस्तं नहुषं पापकारिणम्देवर्षयो महाभागास्तथा ब्रह्मर्षयोऽमलाःपप्रच्छुः संशयं देव नहुषं जयतां वर
śramārtāstu vahantastaṃ nahuṣaṃ pāpakāriṇamdevarṣayo mahābhāgāstathā brahmarṣayo'malāḥpapracchuḥ saṃśayaṃ deva nahuṣaṃ jayatāṃ vara
य इमे ब्रह्मणा प्रोक्ता मन्त्रा वै प्रोक्षणे गवाम्एते प्रमाणं भवत उताहो नेति वासवनहुषो नेति तानाह तमसा मूढचेतनः
ya ime brahmaṇā proktā mantrā vai prokṣaṇe gavāmete pramāṇaṃ bhavata utāho neti vāsavanahuṣo neti tānāha tamasā mūḍhacetanaḥ
ऋषय ऊचुःअधर्मे संप्रवृत्तस्त्वं धर्मं न प्रतिपद्यसेप्रमाणमेतदस्माकं पूर्वं प्रोक्तं महर्षिभिः
ṛṣaya ūcuḥadharme saṃpravṛttastvaṃ dharmaṃ na pratipadyasepramāṇametadasmākaṃ pūrvaṃ proktaṃ maharṣibhiḥ
अगस्त्य उवाच · agastya uvāca
ततो विवदमानः स मुनिभिः सह वासवअथ मामस्पृशन्मूर्ध्नि पादेनाधर्मपीडितः
tato vivadamānaḥ sa munibhiḥ saha vāsavaatha māmaspṛśanmūrdhni pādenādharmapīḍitaḥ
तेनाभूद्धततेजाः स निःश्रीकश्च शचीपतेततस्तमहमाविग्नमवोचं भयपीडितम्
tenābhūddhatatejāḥ sa niḥśrīkaśca śacīpatetatastamahamāvignamavocaṃ bhayapīḍitam
यस्मात्पूर्वैः कृतं ब्रह्म ब्रह्मर्षिभिरनुष्ठितम्अदुष्टं दूषयसि वै यच्च मूर्ध्न्यस्पृशः पदा
yasmātpūrvaiḥ kṛtaṃ brahma brahmarṣibhiranuṣṭhitamaduṣṭaṃ dūṣayasi vai yacca mūrdhnyaspṛśaḥ padā
यच्चापि त्वमृषीन्मूढ ब्रह्मकल्पान्दुरासदान्वाहान्कृत्वा वाहयसि तेन स्वर्गाद्धतप्रभः
yaccāpi tvamṛṣīnmūḍha brahmakalpāndurāsadānvāhānkṛtvā vāhayasi tena svargāddhataprabhaḥ
ध्वंस पाप परिभ्रष्टः क्षीणपुण्यो महीतलम्दश वर्षसहस्राणि सर्परूपधरो महान्विचरिष्यसि पूर्णेषु पुनः स्वर्गमवाप्स्यसि
dhvaṃsa pāpa paribhraṣṭaḥ kṣīṇapuṇyo mahītalamdaśa varṣasahasrāṇi sarparūpadharo mahānvicariṣyasi pūrṇeṣu punaḥ svargamavāpsyasi
एवं भ्रष्टो दुरात्मा स देवराज्यादरिंदमदिष्ट्या वर्धामहे शक्र हतो ब्राह्मणकण्टकः
evaṃ bhraṣṭo durātmā sa devarājyādariṃdamadiṣṭyā vardhāmahe śakra hato brāhmaṇakaṇṭakaḥ
त्रिविष्टपं प्रपद्यस्व पाहि लोकाञ्शचीपतेजितेन्द्रियो जितामित्रः स्तूयमानो महर्षिभिः
triviṣṭapaṃ prapadyasva pāhi lokāñśacīpatejitendriyo jitāmitraḥ stūyamāno maharṣibhiḥ
शल्य उवाच · śalya uvāca
ततो देवा भृशं तुष्टा महर्षिगणसंवृताःपितरश्चैव यक्षाश्च भुजगा राक्षसास्तथा
tato devā bhṛśaṃ tuṣṭā maharṣigaṇasaṃvṛtāḥpitaraścaiva yakṣāśca bhujagā rākṣasāstathā
गन्धर्वा देवकन्याश्च सर्वे चाप्सरसां गणाःसरांसि सरितः शैलाः सागराश्च विशां पते
gandharvā devakanyāśca sarve cāpsarasāṃ gaṇāḥsarāṃsi saritaḥ śailāḥ sāgarāśca viśāṃ pate
उपगम्याब्रुवन्सर्वे दिष्ट्या वर्धसि शत्रुहन्हतश्च नहुषः पापो दिष्ट्यागस्त्येन धीमतादिष्ट्या पापसमाचारः कृतः सर्पो महीतले
upagamyābruvansarve diṣṭyā vardhasi śatruhanhataśca nahuṣaḥ pāpo diṣṭyāgastyena dhīmatādiṣṭyā pāpasamācāraḥ kṛtaḥ sarpo mahītale