Parva.Adhyaya 5.4

द्रुपद उवाच · drupada uvāca

एवमेतन्महाबाहो भविष्यति न संशयःन हि दुर्योधनो राज्यं मधुरेण प्रदास्यति

evametanmahābāho bhaviṣyati na saṃśayaḥna hi duryodhano rājyaṃ madhureṇa pradāsyati

अनुवर्त्स्यति तं चापि धृतराष्ट्रः सुतप्रियःभीष्मद्रोणौ च कार्पण्यान्मौर्ख्याद्राधेयसौबलौ

anuvartsyati taṃ cāpi dhṛtarāṣṭraḥ sutapriyaḥbhīṣmadroṇau ca kārpaṇyānmaurkhyādrādheyasaubalau

बलदेवस्य वाक्यं तु मम ज्ञाने न युज्यतेएतद्धि पुरुषेणाग्रे कार्यं सुनयमिच्छता

baladevasya vākyaṃ tu mama jñāne na yujyateetaddhi puruṣeṇāgre kāryaṃ sunayamicchatā

न तु वाच्यो मृदु वचो धार्तराष्ट्रः कथंचनन हि मार्दवसाध्योऽसौ पापबुद्धिर्मतो मम

na tu vācyo mṛdu vaco dhārtarāṣṭraḥ kathaṃcanana hi mārdavasādhyo'sau pāpabuddhirmato mama

गर्दभे मार्दवं कुर्याद्गोषु तीक्ष्णं समाचरेत्मृदु दुर्योधने वाक्यं यो ब्रूयात्पापचेतसि

gardabhe mārdavaṃ kuryādgoṣu tīkṣṇaṃ samācaretmṛdu duryodhane vākyaṃ yo brūyātpāpacetasi

मृदु वै मन्यते पापो भाष्यमाणमशक्तिजम्जितमर्थं विजानीयादबुधो मार्दवे सति

mṛdu vai manyate pāpo bhāṣyamāṇamaśaktijamjitamarthaṃ vijānīyādabudho mārdave sati

एतच्चैव करिष्यामो यत्नश्च क्रियतामिहप्रस्थापयाम मित्रेभ्यो बलान्युद्योजयन्तु नः

etaccaiva kariṣyāmo yatnaśca kriyatāmihaprasthāpayāma mitrebhyo balānyudyojayantu naḥ

शल्यस्य धृष्टकेतोश्च जयत्सेनस्य चाभिभोःकेकयानां च सर्वेषां दूता गच्छन्तु शीघ्रगाः

śalyasya dhṛṣṭaketośca jayatsenasya cābhibhoḥkekayānāṃ ca sarveṣāṃ dūtā gacchantu śīghragāḥ

स तु दुर्योधनो नूनं प्रेषयिष्यति सर्वशःपूर्वाभिपन्नाः सन्तश्च भजन्ते पूर्वचोदकम्

sa tu duryodhano nūnaṃ preṣayiṣyati sarvaśaḥpūrvābhipannāḥ santaśca bhajante pūrvacodakam

तत्त्वरध्वं नरेन्द्राणां पूर्वमेव प्रचोदनेमहद्धि कार्यं वोढव्यमिति मे वर्तते मतिः

tattvaradhvaṃ narendrāṇāṃ pūrvameva pracodanemahaddhi kāryaṃ voḍhavyamiti me vartate matiḥ

शल्यस्य प्रेष्यतां शीघ्रं ये च तस्यानुगा नृपाःभगदत्ताय राज्ञे च पूर्वसागरवासिने

śalyasya preṣyatāṃ śīghraṃ ye ca tasyānugā nṛpāḥbhagadattāya rājñe ca pūrvasāgaravāsine

अमितौजसे तथोग्राय हार्दिक्यायाहुकाय चदीर्घप्रज्ञाय मल्लाय रोचमानाय चाभिभो

amitaujase tathogrāya hārdikyāyāhukāya cadīrghaprajñāya mallāya rocamānāya cābhibho

आनीयतां बृहन्तश्च सेनाबिन्दुश्च पार्थिवःपापजित्प्रतिविन्ध्यश्च चित्रवर्मा सुवास्तुकः

ānīyatāṃ bṛhantaśca senābinduśca pārthivaḥpāpajitprativindhyaśca citravarmā suvāstukaḥ

बाह्लीको मुञ्जकेशश्च चैद्याधिपतिरेव चसुपार्श्वश्च सुबाहुश्च पौरवश्च महारथः

bāhlīko muñjakeśaśca caidyādhipatireva casupārśvaśca subāhuśca pauravaśca mahārathaḥ

शकानां पह्लवानां च दरदानां च ये नृपाःकाम्बोजा ऋषिका ये च पश्चिमानूपकाश्च ये

śakānāṃ pahlavānāṃ ca daradānāṃ ca ye nṛpāḥkāmbojā ṛṣikā ye ca paścimānūpakāśca ye

जयत्सेनश्च काश्यश्च तथा पञ्चनदा नृपाःक्राथपुत्रश्च दुर्धर्षः पार्वतीयाश्च ये नृपाः

jayatsenaśca kāśyaśca tathā pañcanadā nṛpāḥkrāthaputraśca durdharṣaḥ pārvatīyāśca ye nṛpāḥ

जानकिश्च सुशर्मा च मणिमान्पौतिमत्स्यकःपांसुराष्ट्राधिपश्चैव धृष्टकेतुश्च वीर्यवान्

jānakiśca suśarmā ca maṇimānpautimatsyakaḥpāṃsurāṣṭrādhipaścaiva dhṛṣṭaketuśca vīryavān

औड्रश्च दण्डधारश्च बृहत्सेनश्च वीर्यवान्अपराजितो निषादश्च श्रेणिमान्वसुमानपि

auḍraśca daṇḍadhāraśca bṛhatsenaśca vīryavānaparājito niṣādaśca śreṇimānvasumānapi

बृहद्बलो महौजाश्च बाहुः परपुरंजयःसमुद्रसेनो राजा च सह पुत्रेण वीर्यवान्

bṛhadbalo mahaujāśca bāhuḥ parapuraṃjayaḥsamudraseno rājā ca saha putreṇa vīryavān

अदारिश्च नदीजश्च कर्णवेष्टश्च पार्थिवःसमर्थश्च सुवीरश्च मार्जारः कन्यकस्तथा

adāriśca nadījaśca karṇaveṣṭaśca pārthivaḥsamarthaśca suvīraśca mārjāraḥ kanyakastathā

महावीरश्च कद्रुश्च निकरस्तुमुलः क्रथःनीलश्च वीरधर्मा च भूमिपालश्च वीर्यवान्

mahāvīraśca kadruśca nikarastumulaḥ krathaḥnīlaśca vīradharmā ca bhūmipālaśca vīryavān

दुर्जयो दन्तवक्त्रश्च रुक्मी च जनमेजयःआषाढो वायुवेगश्च पूर्वपाली च पार्थिवः

durjayo dantavaktraśca rukmī ca janamejayaḥāṣāḍho vāyuvegaśca pūrvapālī ca pārthivaḥ

भूरितेजा देवकश्च एकलव्यस्य चात्मजःकारूषकाश्च राजानः क्षेमधूर्तिश्च वीर्यवान्

bhūritejā devakaśca ekalavyasya cātmajaḥkārūṣakāśca rājānaḥ kṣemadhūrtiśca vīryavān

उद्भवः क्षेमकश्चैव वाटधानश्च पार्थिवःश्रुतायुश्च दृढायुश्च शाल्वपुत्रश्च वीर्यवान्

udbhavaḥ kṣemakaścaiva vāṭadhānaśca pārthivaḥśrutāyuśca dṛḍhāyuśca śālvaputraśca vīryavān

कुमारश्च कलिङ्गानामीश्वरो युद्धदुर्मदःएतेषां प्रेष्यतां शीघ्रमेतद्धि मम रोचते

kumāraśca kaliṅgānāmīśvaro yuddhadurmadaḥeteṣāṃ preṣyatāṃ śīghrametaddhi mama rocate

अयं च ब्राह्मणः शीघ्रं मम राजन्पुरोहितःप्रेष्यतां धृतराष्ट्राय वाक्यमस्मिन्समर्प्यताम्

ayaṃ ca brāhmaṇaḥ śīghraṃ mama rājanpurohitaḥpreṣyatāṃ dhṛtarāṣṭrāya vākyamasminsamarpyatām

यथा दुर्योधनो वाच्यो यथा शांतनवो नृपःधृतराष्ट्रो यथा वाच्यो द्रोणश्च विदुषां वरः

yathā duryodhano vācyo yathā śāṃtanavo nṛpaḥdhṛtarāṣṭro yathā vācyo droṇaśca viduṣāṃ varaḥ