Skip to content

Kanda.Sarga 1.31

Valmiki Ramayana · 24 verses

  1. 1.31.1

    अथ ताम् रजनीम् तत्र कृतार्थौ राम लक्षणौ ।ऊषतुर् मुदितौ वीरौ प्रहृष्टेन अंतरात्मना॥

    atha tām rajanīm tatra kṛtārthau rāma lakṣaṇau |ūṣatur muditau vīrau prahṛṣṭena aṃtarātmanā ||

  2. 1.31.2

    प्रभातायाम् तु शर्वर्याम् कृत पौर्व अह्णिक क्रियौ ।विश्वामित्रम् ऋषीम् च अन्यान् सहितौ अभिजग्मतुः॥

    prabhātāyām tu śarvaryām kṛta paurva ahṇika kriyau |viśvāmitram ṛṣīm ca anyān sahitau abhijagmatuḥ ||

  3. 1.31.3

    अभिवाद्य मुनि श्रेष्ठम् ज्वलंतम् इव पावकम् ।ऊचतुर् परमोदारम् वाक्यम् मधुर भाषिणौ॥

    abhivādya muni śreṣṭham jvalaṃtam iva pāvakam |ūcatur paramodāram vākyam madhura bhāṣiṇau ||

  4. 1.31.4

    इमौ स्म मुनि शार्दूल किंकरौ समुपस्थितौ ।आज्ञापय मुनिश्रेष्ठ शासनम् करवाव किम्॥

    imau sma muni śārdūla kiṃkarau samupasthitau |ājñāpaya muniśreṣṭha śāsanam karavāva kim ||

  5. 1.31.5

    एवम् उक्ते तयोः वाक्यम् सर्व एव महर्षयः ।विश्वामित्रम् पुरस्कृत्य रामम् वचनम् अब्रुवन्॥

    evam ukte tayoḥ vākyam sarva eva maharṣayaḥ |viśvāmitram puraskṛtya rāmam vacanam abruvan ||

  6. 1.31.6

    मैथिलस्य नरश्रेष्ठ जनकस्य भविष्यति ।यज्नः परम धर्मिष्ठः तत्र यास्यामहे वयम्॥

    maithilasya naraśreṣṭha janakasya bhaviṣyati |yajnaḥ parama dharmiṣṭhaḥ tatra yāsyāmahe vayam ||

  7. 1.31.7

    त्वम् चैव नरशार्दूल सह अस्माभिर् गमिष्यसि ।अद्भुतम् च धनू रत्नम् तत्र त्वम् द्रष्टुम् अर्हसि॥

    tvam caiva naraśārdūla saha asmābhir gamiṣyasi |adbhutam ca dhanū ratnam tatra tvam draṣṭum arhasi ||

  8. 1.31.8

    तद्धि पूर्वम् नरश्रेष्ठ दत्तम् सदसि दैवतैः ।अप्रमेय बलम् घोरम् मखे परम भास्वरम्॥

    taddhi pūrvam naraśreṣṭha dattam sadasi daivataiḥ |aprameya balam ghoram makhe parama bhāsvaram ||

  9. 1.31.9

    न अस्य देवा न गंधर्वा न असुरा न च राक्षसाः ।कर्तुम् आरोपणम् शक्ता न कथंचन मानुषाः॥

    na asya devā na gaṃdharvā na asurā na ca rākṣasāḥ |kartum āropaṇam śaktā na kathaṃcana mānuṣāḥ ||

  10. 1.31.10

    धनुषस्य तस्य वीर्यम् हि जिज्ञासन्तो महीक्षितः ।न शेकुर् आरोपयितुम् राजपुत्रा महाबलाः॥

    dhanuṣasya tasya vīryam hi jijñāsanto mahīkṣitaḥ |na śekur āropayitum rājaputrā mahābalāḥ ||

  11. 1.31.11

    तद् धनुर् नरशार्दूल मैथिलस्य महात्मनः ।तत्र द्रक्ष्यसि काकुत्स्थ यज्ञम् च परम अद्भुतम्॥

    tad dhanur naraśārdūla maithilasya mahātmanaḥ |tatra drakṣyasi kākutstha yajñam ca parama adbhutam ||

  12. 1.31.12

    तद्धि यज्ञ फलम् तेन मैथिलेन उत्तमम् धनुः ।याचितम् नर शार्दूल सुनाभम् सर्व दैवतैः॥

    taddhi yajña phalam tena maithilena uttamam dhanuḥ |yācitam nara śārdūla sunābham sarva daivataiḥ ||

  13. 1.31.13

    आयागभूतम् नृपतेः तस्य वेश्मनि राघव ।अर्चितम् विविधैः गन्धैः धूपैः च अगुरु गंध्भिः॥

    āyāgabhūtam nṛpateḥ tasya veśmani rāghava |arcitam vividhaiḥ gandhaiḥ dhūpaiḥ ca aguru gaṃdhbhiḥ ||

  14. 1.31.14

    एवम् उक्त्वा मुनिवरः प्रस्थानम् अकरोत् तदा ।स ऋषि संघः स काकुत्स्थ आमंत्र्य वन देवताः॥

    evam uktvā munivaraḥ prasthānam akarot tadā |sa ṛṣi saṃghaḥ sa kākutstha āmaṃtrya vana devatāḥ ||

  15. 1.31.15

    स्वस्ति वो अस्तु गमिष्यामि सिद्धः सिद्ध आश्रमात् अहम् ।उत्तरे जाह्नवी तीरे हिमवंतम् शिलोच्चयम्॥

    svasti vo astu gamiṣyāmi siddhaḥ siddha āśramāt aham |uttare jāhnavī tīre himavaṃtam śiloccayam ||

  16. 1.31.16

    इति उक्त्वा मुनिशार्दूलः कौशिकः स तपोधनः ।उत्तराम् दिशम् उद्दिश्य प्रस्थातुम् उपचक्रमे॥

    iti uktvā muniśārdūlaḥ kauśikaḥ sa tapodhanaḥ |uttarām diśam uddiśya prasthātum upacakrame ||

  17. 1.31.17

    तम् व्रजंतम् मुनिवरम् अन्वगात् अनुसारिणाम् ।शकटी शत मात्रम् तु प्रयाणे ब्रह्म वादिनाम्॥

    tam vrajaṃtam munivaram anvagāt anusāriṇām |śakaṭī śata mātram tu prayāṇe brahma vādinām ||

  18. 1.31.18

    मृग पक्षि गणाः चैव सिद्ध आश्रम निवासिनः ।अनुजग्मुर् महात्मानम् विश्वामित्रम् तपोधनम्॥

    mṛga pakṣi gaṇāḥ caiva siddha āśrama nivāsinaḥ |anujagmur mahātmānam viśvāmitram tapodhanam ||

  19. 1.31.19

    निवर्तयामास ततः स ऋसि सन्घः स पक्षिणः ।ते गत्वा दूरम् अध्वानम् लम्बमाने दिवाकरे॥

    nivartayāmāsa tataḥ sa ṛsi sanghaḥ sa pakṣiṇaḥ |te gatvā dūram adhvānam lambamāne divākare ||

  20. 1.31.20

    वासम् चक्रुर् मुनि गणाः शोणा कूले समाहिताः ।ते अस्तम् गते दिनकरे स्नात्वा हुत हुताशनाः॥

    vāsam cakrur muni gaṇāḥ śoṇā kūle samāhitāḥ |te astam gate dinakare snātvā huta hutāśanāḥ ||

  21. 1.31.21

    विश्वामित्रम् पुरस्कृत्य निषेदुर् अमित ओजसः ।रामो अपि सह सौमित्रिः मुनीम् तान् अभिपूज्य च॥

    viśvāmitram puraskṛtya niṣedur amita ojasaḥ |rāmo api saha saumitriḥ munīm tān abhipūjya ca ||

  22. 1.31.22

    अग्रतो निषसाद अथ विश्वामित्रस्य धीमतः ।अथ रामो महातेजा विश्वामित्रम् तपोधनम्॥

    agrato niṣasāda atha viśvāmitrasya dhīmataḥ |atha rāmo mahātejā viśvāmitram tapodhanam ||

  23. 1.31.23

    पप्रच्छ मुनिशार्दूलम् कौतूहल समन्वितः ।भगवन् कः नु अयम् देशः समृद्ध वन शोभितः॥

    papraccha muniśārdūlam kautūhala samanvitaḥ |bhagavan kaḥ nu ayam deśaḥ samṛddha vana śobhitaḥ ||

  24. 1.31.24

    श्रोतुम् इच्छामि भद्रम् ते वक्तुम् अर्हसि तत्त्वतः ।चोदितो राम वाक्येन कथयामास सुव्रतः ।तस्य देशस्य निखिलम् ऋषि मध्ये महातपाः॥

    śrotum icchāmi bhadram te vaktum arhasi tattvataḥ |codito rāma vākyena kathayāmāsa suvrataḥ |tasya deśasya nikhilam ṛṣi madhye mahātapāḥ ||

Transliteration in IAST, generated from the Devanagari text.

Contains information from DharmicData (github.com/bhavykhatri/DharmicData), made available under the ODbL v1.0