Kanda.Sarga 2.17

स रामः रथम् आस्थाय सम्प्रह्Rष्ट सुह्Rज् जनः ।पताकाध्वजसंपन्नं महार्हगुरुधूपितम्॥

sa rāmaḥ ratham āsthāya samprahRṣṭa suhRj janaḥ |patākādhvajasaṃpannaṃ mahārhagurudhūpitam ||

अपश्यन् नगरम् श्रीमान् नाना जन समाकुलम् ।स ग्Rहैः अभ्र सम्काशैः पाण्डुरैः उपशोभितम्॥

apaśyan nagaram śrīmān nānā jana samākulam |sa gRhaiḥ abhra samkāśaiḥ pāṇḍuraiḥ upaśobhitam ||

राज मार्गम् ययौ रामः मध्येन अगरु धूपितम् ।चन्दनानाम् च मुख्यानामगुरूणाम् च सम्चयैः॥

rāja mārgam yayau rāmaḥ madhyena agaru dhūpitam |candanānām ca mukhyānāmagurūṇām ca samcayaiḥ ||

उत्तमानाम् च गन्धानां क्षौमकौशाम्बरस्य च ।अविद्धाभिश्च मुक्ताभिरुत्तमैः स्फाटिकैरपि॥

uttamānām ca gandhānāṃ kṣaumakauśāmbarasya ca |aviddhābhiśca muktābhiruttamaiḥ sphāṭikairapi ||

शोभमानम् असम्बाधम् तम् राज पथम् उत्तमम् ।सम्व्Rतम् विविधैः पण्यैः भक्ष्यैः उच्च अवचैः अपि॥

śobhamānam asambādham tam rāja patham uttamam |samvRtam vividhaiḥ paṇyaiḥ bhakṣyaiḥ ucca avacaiḥ api ||

ददर्श तं राजपथं दिवि देवपथम् यथा ।दध्यक्षतहविर्लाजैर्धूपैरगुरुचम्दनैः॥

dadarśa taṃ rājapathaṃ divi devapatham yathā |dadhyakṣatahavirlājairdhūpairagurucamdanaiḥ ||

नानामाल्योपगंधैश्च सदाभ्यर्चितचत्वरम् ।आशीर् वादान् बहून् श्Rण्वन् सुह्Rद्भिः समुदीरितान्॥

nānāmālyopagaṃdhaiśca sadābhyarcitacatvaram |āśīr vādān bahūn śRṇvan suhRdbhiḥ samudīritān ||

यथा अर्हम् च अपि सम्पूज्य सर्वान् एव नरान् ययौ ।पितामहैः आचरितम् तथैव प्रपितामहैः॥

yathā arham ca api sampūjya sarvān eva narān yayau |pitāmahaiḥ ācaritam tathaiva prapitāmahaiḥ ||

अद्य उपादाय तम् मार्गम् अभिषिक्तः अनुपालय ।यथा स्म लालिताः पित्रा यथा पूर्वैः पितामहैः॥

adya upādāya tam mārgam abhiṣiktaḥ anupālaya |yathā sma lālitāḥ pitrā yathā pūrvaiḥ pitāmahaiḥ ||

ततः सुखतरम् सर्वे रामे वत्स्याम राजनि ।अलमद्य हि भुक्तेन परम अर्थैः अलम् च नः॥

tataḥ sukhataram sarve rāme vatsyāma rājani |alamadya hi bhuktena parama arthaiḥ alam ca naḥ ||

यथा पश्याम निर्यान्तम् रामम् राज्ये प्रतिष्ठितम् ।ततः हि न प्रियतरम् न अन्यत् किम्चित् भविष्यति॥

yathā paśyāma niryāntam rāmam rājye pratiṣṭhitam |tataḥ hi na priyataram na anyat kimcit bhaviṣyati ||

यथा अभिषेको रामस्य राज्येन अमित तेजसः ।एताः च अन्याः च सुह्Rदाम् उदासीनः कथाः शुभाः॥

yathā abhiṣeko rāmasya rājyena amita tejasaḥ |etāḥ ca anyāḥ ca suhRdām udāsīnaḥ kathāḥ śubhāḥ ||

आत्म सम्पूजनीः श्Rण्वन् ययौ रामः महा पथम् ।न हि तस्मान् मनः कश्चिच् चक्षुषी वा नर उत्तमात्॥

ātma sampūjanīḥ śRṇvan yayau rāmaḥ mahā patham |na hi tasmān manaḥ kaścic cakṣuṣī vā nara uttamāt ||

नरः शक्नोति अपाक्रष्टुम् अतिक्रान्ते अपि राघवे ।यश्च रामं न पश्येत्तु यं च रामो न पश्यति॥

naraḥ śaknoti apākraṣṭum atikrānte api rāghave |yaśca rāmaṃ na paśyettu yaṃ ca rāmo na paśyati ||

निन्दतः सर्वलोकेषु स्वात्माप्येनम् विगर्हते ।सर्वेषाम् स हि धर्म आत्मा वर्णानाम् कुरुते दयाम्॥

nindataḥ sarvalokeṣu svātmāpyenam vigarhate |sarveṣām sa hi dharma ātmā varṇānām kurute dayām ||

चतुर्णाम् हि वयह्स्थानाम् तेन ते तम् अनुव्रताः ।चत्पुष्पथान् देवपथाम्श्चैत्यान्यायतनानि च॥

caturṇām hi vayahsthānām tena te tam anuvratāḥ |catpuṣpathān devapathāmścaityānyāyatanāni ca ||

प्रदक्षिणम् परिहरन् जगाम नृपतेस्सुतः ।स राज कुलम् आसाद्य महा इन्द्र भवन उपमम्॥

pradakṣiṇam pariharan jagāma nṛpatessutaḥ |sa rāja kulam āsādya mahā indra bhavana upamam ||

प्रासादश्पङ्गैर्विविधैः कैलासशिखरोपमैः ।आवारयद्भि र्गनं विमानैरिव पाण्डुरैः॥

prāsādaśpaṅgairvividhaiḥ kailāsaśikharopamaiḥ |āvārayadbhi rganaṃ vimānairiva pāṇḍuraiḥ ||

वर्धमानगृहैश्चापि रत्न जालपरिष्कृतैः ।तत्पृथिव्यां गृहवरं महेन्द्रसदनोपमम्॥

vardhamānagṛhaiścāpi ratna jālapariṣkṛtaiḥ |tatpṛthivyāṃ gṛhavaraṃ mahendrasadanopamam ||

राज पुत्रः पितुर् वेश्म प्रविवेश श्रिया ज्वलन् ।स कक्ष्या धन्विभिर्गुप्तास्तिस्रोऽतिक्रम्य वाजिभिः॥

rāja putraḥ pitur veśma praviveśa śriyā jvalan |sa kakṣyā dhanvibhirguptāstisro'tikramya vājibhiḥ ||

पदातिरपरे कक्ष्ये द्वे जगाम नरोत्तमः ।स सर्वाः समतिक्रम्य कक्ष्या दशरथ आत्मजः॥

padātirapare kakṣye dve jagāma narottamaḥ |sa sarvāḥ samatikramya kakṣyā daśaratha ātmajaḥ ||

सम्निवर्त्य जनम् सर्वम् शुद्ध अन्तः पुरम् अभ्यगात् ।तस्मिन् प्रविष्टे पितुर् अन्तिकम् तदा ।जनः स सर्वो मुदितः न्Rप आत्मजे ।प्रतीक्षते तस्य पुनः स्म निर्गमम् ।यथा उदयम् चन्द्रमसः सरित् पतिः॥

samnivartya janam sarvam śuddha antaḥ puram abhyagāt |tasmin praviṣṭe pitur antikam tadā |janaḥ sa sarvo muditaḥ nRpa ātmaje |pratīkṣate tasya punaḥ sma nirgamam |yathā udayam candramasaḥ sarit patiḥ ||