Kanda.Sarga 7.110

अध्यर्धयोजनं गत्वा नदीं पश्चान्मुखाश्रिताम् ।सरयूं पुण्यसलिलां ददर्श रघुनन्दनः॥

adhyardhayojanaṃ gatvā nadīṃ paścānmukhāśritām |sarayūṃ puṇyasalilāṃ dadarśa raghunandanaḥ ||

तां नदीमाकुलावर्तां सर्वत्रानुसरन्नृपः ।आगतः सप्रजो रामस्तं देशं रघुनन्दनः॥

tāṃ nadīmākulāvartāṃ sarvatrānusarannṛpaḥ |āgataḥ saprajo rāmastaṃ deśaṃ raghunandanaḥ ||

अथ तस्मिन्मुहूर्ते तु ब्रह्मा लोकपितामहः ।सर्वैः परिवृतो देवैर्ऋषिभिश्च महात्मभिः॥

atha tasminmuhūrte tu brahmā lokapitāmahaḥ |sarvaiḥ parivṛto devairṛṣibhiśca mahātmabhiḥ ||

आययौ यत्र काकुत्स्थः स्वर्गाय समुपस्थितः ।विमानशतकोटीभिर्दिव्याभिरभिसंवृतः॥

āyayau yatra kākutsthaḥ svargāya samupasthitaḥ |vimānaśatakoṭībhirdivyābhirabhisaṃvṛtaḥ ||

दिव्यतेजोवृतं व्योम ज्योतिर्भूतमनुत्तमम् ।स्वयम्प्रभैः स्वतेजोभिः स्वर्गिभिः पुण्यकर्मभिः॥

divyatejovṛtaṃ vyoma jyotirbhūtamanuttamam |svayamprabhaiḥ svatejobhiḥ svargibhiḥ puṇyakarmabhiḥ ||

पुण्या वाता ववुश्चैव गन्धवन्तः सुखप्रदाः ।पपात पुष्पवृष्टिश्च देवैर्मुक्ता महौघवत्॥

puṇyā vātā vavuścaiva gandhavantaḥ sukhapradāḥ |papāta puṣpavṛṣṭiśca devairmuktā mahaughavat ||

तस्मिंस्तूर्यशतैः कीर्णे गन्धर्वाप्सरसङ्कुले ।सरयूसलिलं रामः पद्भ्यां समुपचक्रमे॥

tasmiṃstūryaśataiḥ kīrṇe gandharvāpsarasaṅkule |sarayūsalilaṃ rāmaḥ padbhyāṃ samupacakrame ||

ततः पितामहो वाणीमन्तरिक्षादभाषत ।आगच्छ विष्णो भद्रं ते दिष्ट्या प्राप्तो ऽसि राघव॥

tataḥ pitāmaho vāṇīmantarikṣādabhāṣata |āgaccha viṣṇo bhadraṃ te diṣṭyā prāpto 'si rāghava ||

भ्रातृभिः सह देवाभैः प्रविशस्व स्विकां तनुम् ।यामिच्छसि महाबाहो तां तनुं प्रविश स्विकाम् ।वैष्णवीं तां महातेजस्तद्वाकाशं सनातनम्॥

bhrātṛbhiḥ saha devābhaiḥ praviśasva svikāṃ tanum |yāmicchasi mahābāho tāṃ tanuṃ praviśa svikām |vaiṣṇavīṃ tāṃ mahātejastadvākāśaṃ sanātanam ||

त्वं हि लोकगतिर्देव न त्वां केचित्प्रजानते ।ऋते मायां विशालाक्षीं तव पूर्वपरिग्रहाम् ।त्वामचिन्त्यं महद्भूतमक्षयं सर्वसङ्ग्रहम्॥

tvaṃ hi lokagatirdeva na tvāṃ kecitprajānate |ṛte māyāṃ viśālākṣīṃ tava pūrvaparigrahām |tvāmacintyaṃ mahadbhūtamakṣayaṃ sarvasaṅgraham ||

यामिच्छसि महातेजस्तां तनुं प्रविश स्वयम्॥

yāmicchasi mahātejastāṃ tanuṃ praviśa svayam ||

ां विशालाक्षीं तव पूर्वपरिग्रहाम् ।पितामहवचः श्रुत्वा विनिश्चित्य महामतिः ।विवेश वैष्णवं तेजः सशरीरः सहानुजः॥

ाṃ viśālākṣīṃ tava pūrvaparigrahām |pitāmahavacaḥ śrutvā viniścitya mahāmatiḥ |viveśa vaiṣṇavaṃ tejaḥ saśarīraḥ sahānujaḥ ||

ततो विष्णुमयं देवं पूजयन्ति स्म देवताः ।साध्या मरुद्गणाश्चैव सेन्द्राः साग्निपुरोगमाः॥

tato viṣṇumayaṃ devaṃ pūjayanti sma devatāḥ |sādhyā marudgaṇāścaiva sendrāḥ sāgnipurogamāḥ ||

ये च दिव्या ऋषिगणा गन्धर्वाप्सरसश्च याः ।सुपर्णनागयक्षाश्च दैत्यदानवराक्षसाः॥

ye ca divyā ṛṣigaṇā gandharvāpsarasaśca yāḥ |suparṇanāgayakṣāśca daityadānavarākṣasāḥ ||

सर्वं पुष्टं प्रमुदितं सुसम्पूर्णमनोरथम् ।साधु साध्विति तैर्देवैस्त्रिदिवं गतकल्मषम्॥

sarvaṃ puṣṭaṃ pramuditaṃ susampūrṇamanoratham |sādhu sādhviti tairdevaistridivaṃ gatakalmaṣam ||

अथ विष्णुर्महातेजाः पितामहमुवाच ह ।एषां लोकं जनौघानां दातुमर्हसि सुव्रत॥

atha viṣṇurmahātejāḥ pitāmahamuvāca ha |eṣāṃ lokaṃ janaughānāṃ dātumarhasi suvrata ||

इमे हि सर्वे स्नेहान्मामनुयाता यशस्विनः ।भक्ता हि भजितव्याश्च त्यक्तात्मानश्च मत्कृते॥

ime hi sarve snehānmāmanuyātā yaśasvinaḥ |bhaktā hi bhajitavyāśca tyaktātmānaśca matkṛte ||

तच्छ्रुत्वा विष्णुवचनं ब्रह्मा लोकगुरुः प्रभुः ।लोकान्सान्तानिकान्नाम यास्यन्तीमे समागताः॥

tacchrutvā viṣṇuvacanaṃ brahmā lokaguruḥ prabhuḥ |lokānsāntānikānnāma yāsyantīme samāgatāḥ ||

यच्च तिर्यग्गतं किञ्चित्त्वामेवमनुचिन्तयत् ।प्राणांस्त्यक्ष्यति भक्त्या वै तत्सन्ताने निवत्स्यति॥

yacca tiryaggataṃ kiñcittvāmevamanucintayat |prāṇāṃstyakṣyati bhaktyā vai tatsantāne nivatsyati ||

सर्वैर्ब्रह्मगुणैर्युक्ते ब्रह्मलोकादनन्तरे॥

sarvairbrahmaguṇairyukte brahmalokādanantare ||

वानराश्च स्विकां योनिमृक्षाश्चैव तथा ययुः ।येभ्यो विनिस्सृताः सर्वे सुरेभ्यः सुरसम्भवाः॥

vānarāśca svikāṃ yonimṛkṣāścaiva tathā yayuḥ |yebhyo vinissṛtāḥ sarve surebhyaḥ surasambhavāḥ ||

तेषु प्रविविशे चैव सुग्रीवः सूर्यमण्डलम् ।पश्यतां सर्वदेवानां स्वान्पितऽन्प्रतिपेदिरे॥

teṣu praviviśe caiva sugrīvaḥ sūryamaṇḍalam |paśyatāṃ sarvadevānāṃ svānpita'npratipedire ||

तथोक्तवति देवेशे गोप्रतारमुपागताः ।भेजिरे सरयूं सर्वे हर्षपूर्णाश्रुविक्लवाः॥

tathoktavati deveśe gopratāramupāgatāḥ |bhejire sarayūṃ sarve harṣapūrṇāśruviklavāḥ ||

अवगाह्य जलं यो यः प्राणी ह्यासीत् प्रहृष्टवत् ।मानुषं देहमुत्सृज्य विमानं सो ऽध्यरोहत॥

avagāhya jalaṃ yo yaḥ prāṇī hyāsīt prahṛṣṭavat |mānuṣaṃ dehamutsṛjya vimānaṃ so 'dhyarohata ||

तिर्यग्योनिगतानां च शतानि सरयूजलम् ।सम्प्राप्य त्रिदिवं जग्मुः प्रभासुरवपूंषि च ।दिव्या दिव्येन वपुषा देवा दीप्ता इवाभवन्॥

tiryagyonigatānāṃ ca śatāni sarayūjalam |samprāpya tridivaṃ jagmuḥ prabhāsuravapūṃṣi ca |divyā divyena vapuṣā devā dīptā ivābhavan ||

गत्वा तु सरयूतोयं स्थावराणि चराणि च ।प्राप्य तत्तोयविक्लेदं देवलोकमुपागमन्॥

gatvā tu sarayūtoyaṃ sthāvarāṇi carāṇi ca |prāpya tattoyavikledaṃ devalokamupāgaman ||

तस्मिन्नपि समापन्ना ऋक्षवानरराक्षसाः ।ते ऽपि स्वर्गं प्रविविशुर्देहान्निक्षिप्य चाम्भसि॥

tasminnapi samāpannā ṛkṣavānararākṣasāḥ |te 'pi svargaṃ praviviśurdehānnikṣipya cāmbhasi ||

ततः समागतान्सर्वान्स्थाप्य लोकगुरुर्दिवि ।जगाम त्रिदशैः सार्धं सदा हृष्टैर्दिवं महत्॥

tataḥ samāgatānsarvānsthāpya lokagururdivi |jagāma tridaśaiḥ sārdhaṃ sadā hṛṣṭairdivaṃ mahat ||