Parva.Adhyaya 1.161

गन्धर्व उवाच · gandharva uvāca

अथ तस्यामदृश्यायां नृपतिः काममोहितःपातनः शत्रुसंघानां पपात धरणीतले

atha tasyāmadṛśyāyāṃ nṛpatiḥ kāmamohitaḥpātanaḥ śatrusaṃghānāṃ papāta dharaṇītale

तस्मिन्निपतिते भूमावथ सा चारुहासिनीपुनः पीनायतश्रोणी दर्शयामास तं नृपम्

tasminnipatite bhūmāvatha sā cāruhāsinīpunaḥ pīnāyataśroṇī darśayāmāsa taṃ nṛpam

अथाबभाषे कल्याणी वाचा मधुरया नृपम्तं कुरूणां कुलकरं कामाभिहतचेतसम्

athābabhāṣe kalyāṇī vācā madhurayā nṛpamtaṃ kurūṇāṃ kulakaraṃ kāmābhihatacetasam

उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते न त्वमर्हस्यरिंदममोहं नृपतिशार्दूल गन्तुमाविष्कृतः क्षितौ

uttiṣṭhottiṣṭha bhadraṃ te na tvamarhasyariṃdamamohaṃ nṛpatiśārdūla gantumāviṣkṛtaḥ kṣitau

एवमुक्तोऽथ नृपतिर्वाचा मधुरया तदाददर्श विपुलश्रोणीं तामेवाभिमुखे स्थिताम्

evamukto'tha nṛpatirvācā madhurayā tadādadarśa vipulaśroṇīṃ tāmevābhimukhe sthitām

अथ तामसितापाङ्गीमाबभाषे नराधिपःमन्मथाग्निपरीतात्मा संदिग्धाक्षरया गिरा

atha tāmasitāpāṅgīmābabhāṣe narādhipaḥmanmathāgniparītātmā saṃdigdhākṣarayā girā

साधु मामसितापाङ्गे कामार्तं मत्तकाशिनिभजस्व भजमानं मां प्राणा हि प्रजहन्ति माम्

sādhu māmasitāpāṅge kāmārtaṃ mattakāśinibhajasva bhajamānaṃ māṃ prāṇā hi prajahanti mām

त्वदर्थं हि विशालाक्षि मामयं निशितैः शरैःकामः कमलगर्भाभे प्रतिविध्यन्न शाम्यति

tvadarthaṃ hi viśālākṣi māmayaṃ niśitaiḥ śaraiḥkāmaḥ kamalagarbhābhe pratividhyanna śāmyati

ग्रस्तमेवमनाक्रन्दे भद्रे काममहाहिनासा त्वं पीनायतश्रोणि पर्याप्नुहि शुभानने

grastamevamanākrande bhadre kāmamahāhināsā tvaṃ pīnāyataśroṇi paryāpnuhi śubhānane

त्वय्यधीना हि मे प्राणाः किंनरोद्गीतभाषिणिचारुसर्वानवद्याङ्गि पद्मेन्दुसदृशानने

tvayyadhīnā hi me prāṇāḥ kiṃnarodgītabhāṣiṇicārusarvānavadyāṅgi padmendusadṛśānane

न ह्यहं त्वदृते भीरु शक्ष्ये जीवितुमात्मनातस्मात्कुरु विशालाक्षि मय्यनुक्रोशमङ्गने

na hyahaṃ tvadṛte bhīru śakṣye jīvitumātmanātasmātkuru viśālākṣi mayyanukrośamaṅgane

भक्तं मामसितापाङ्गे न परित्यक्तुमर्हसित्वं हि मां प्रीतियोगेन त्रातुमर्हसि भामिनि

bhaktaṃ māmasitāpāṅge na parityaktumarhasitvaṃ hi māṃ prītiyogena trātumarhasi bhāmini

गान्धर्वेण च मां भीरु विवाहेनैहि सुन्दरिविवाहानां हि रम्भोरु गान्धर्वः श्रेष्ठ उच्यते

gāndharveṇa ca māṃ bhīru vivāhenaihi sundarivivāhānāṃ hi rambhoru gāndharvaḥ śreṣṭha ucyate

तपत्युवाचनाहमीशात्मनो राजन्कन्या पितृमती ह्यहम्मयि चेदस्ति ते प्रीतिर्याचस्व पितरं मम

tapatyuvācanāhamīśātmano rājankanyā pitṛmatī hyahammayi cedasti te prītiryācasva pitaraṃ mama

यथा हि ते मया प्राणाः संगृहीता नरेश्वरदर्शनादेव भूयस्त्वं तथा प्राणान्ममाहरः

yathā hi te mayā prāṇāḥ saṃgṛhītā nareśvaradarśanādeva bhūyastvaṃ tathā prāṇānmamāharaḥ

न चाहमीशा देहस्य तस्मान्नृपतिसत्तमसमीपं नोपगच्छामि न स्वतन्त्रा हि योषितः

na cāhamīśā dehasya tasmānnṛpatisattamasamīpaṃ nopagacchāmi na svatantrā hi yoṣitaḥ

का हि सर्वेषु लोकेषु विश्रुताभिजनं नृपम्कन्या नाभिलषेन्नाथं भर्तारं भक्तवत्सलम्

kā hi sarveṣu lokeṣu viśrutābhijanaṃ nṛpamkanyā nābhilaṣennāthaṃ bhartāraṃ bhaktavatsalam

तस्मादेवंगते काले याचस्व पितरं ममआदित्यं प्रणिपातेन तपसा नियमेन च

tasmādevaṃgate kāle yācasva pitaraṃ mamaādityaṃ praṇipātena tapasā niyamena ca

स चेत्कामयते दातुं तव मामरिमर्दनभविष्याम्यथ ते राजन्सततं वशवर्तिनी

sa cetkāmayate dātuṃ tava māmarimardanabhaviṣyāmyatha te rājansatataṃ vaśavartinī

अहं हि तपती नाम सावित्र्यवरजा सुताअस्य लोकप्रदीपस्य सवितुः क्षत्रियर्षभ

ahaṃ hi tapatī nāma sāvitryavarajā sutāasya lokapradīpasya savituḥ kṣatriyarṣabha