Kanda.Sarga 1.7

तस्य अमात्या गुणैर् आसन् इक्ष्ह्वकोस्तु महात्मनः ।मंत्रज्ञाः च इङ्गितज्ञाः च नित्यम् प्रिय हिते रताः॥

tasya amātyā guṇair āsan ikṣhvakostu mahātmanaḥ |maṃtrajñāḥ ca iṅgitajñāḥ ca nityam priya hite ratāḥ ||

अष्टौ बभूवुः वीरस्य तस्य अमात्या यशस्विनः ।शुचयः च अनुरक्ताः च राजकृत्येषु नित्यशः॥

aṣṭau babhūvuḥ vīrasya tasya amātyā yaśasvinaḥ |śucayaḥ ca anuraktāḥ ca rājakṛtyeṣu nityaśaḥ ||

धृष्टिर् जयन्तो विजयो सुराष्ट्रो राष्ट्र वर्धनः ।अकोपो धर्मपालः च सुमंत्रः च अष्टमो अर्थवित्॥

dhṛṣṭir jayanto vijayo surāṣṭro rāṣṭra vardhanaḥ |akopo dharmapālaḥ ca sumaṃtraḥ ca aṣṭamo arthavit ||

ऋत्विजौ द्वौ अभिमतौ तस्याः ताम् ऋषि सत्तमौ ।वशिष्ठो वामदेवः च मंत्रिणः च तथा अपरे॥

ṛtvijau dvau abhimatau tasyāḥ tām ṛṣi sattamau |vaśiṣṭho vāmadevaḥ ca maṃtriṇaḥ ca tathā apare ||

सुयज्ञो अपि अथ जाबालिः काशय्पो अपि अथ गौतमः ।मार्कण्डेयः तु दीर्घायुः तथा कात्यायनो द्विजः॥

suyajño api atha jābāliḥ kāśaypo api atha gautamaḥ |mārkaṇḍeyaḥ tu dīrghāyuḥ tathā kātyāyano dvijaḥ ||

एतैः ब्रह्मर्षिभिर् नित्यम् ऋत्विजः तस्य पौर्वकाः ।विद्या विनीता ह्रीमंतः कुशला नियतेन्द्रियाः॥

etaiḥ brahmarṣibhir nityam ṛtvijaḥ tasya paurvakāḥ |vidyā vinītā hrīmaṃtaḥ kuśalā niyatendriyāḥ ||

श्रीमन्तः च महात्मनः शास्त्रज्ञा धृढ विक्रमाः ।कीर्तिमन्तः प्रणिहिता यथा वचन कारिणः॥

śrīmantaḥ ca mahātmanaḥ śāstrajñā dhṛḍha vikramāḥ |kīrtimantaḥ praṇihitā yathā vacana kāriṇaḥ ||

तेजः क्षमा यशः प्राप्ताः स्मित पूर्व अभिभाषिणः ।क्रोधात् काम अर्थ हेतोर् वा न ब्रूयुर् अनृतम् वचः॥

tejaḥ kṣamā yaśaḥ prāptāḥ smita pūrva abhibhāṣiṇaḥ |krodhāt kāma artha hetor vā na brūyur anṛtam vacaḥ ||

तेषाम् अविदितम् किंचत् श्वेषु नास्ति परेषु वा ।क्रियमाणम् कृतम् वा अपि चारेण अपि चिकीर्षितम्॥

teṣām aviditam kiṃcat śveṣu nāsti pareṣu vā |kriyamāṇam kṛtam vā api cāreṇa api cikīrṣitam ||

कुशला व्य्वहारेषु सौहृदेषु परीक्षिताः ।प्राप्त कालम् यथा दण्डम् धारयेयुः सुतेषु अपि॥

kuśalā vyvahāreṣu sauhṛdeṣu parīkṣitāḥ |prāpta kālam yathā daṇḍam dhārayeyuḥ suteṣu api ||

कोश संग्रहणे युक्ता बलस्य च परिग्रहे ।अहितम् च अपि पुरुषम् न हिंस्युर् अविदूषकम्॥

kośa saṃgrahaṇe yuktā balasya ca parigrahe |ahitam ca api puruṣam na hiṃsyur avidūṣakam ||

वीराः च नियतोत्साहा राज शास्त्रम् अनुष्ठिताः ।शुचीनाम् रक्षितारः च नित्यम् विषय वासिनाम्॥

vīrāḥ ca niyatotsāhā rāja śāstram anuṣṭhitāḥ |śucīnām rakṣitāraḥ ca nityam viṣaya vāsinām ||

ब्रह्म क्षत्रम् अहिंसन्तः ते कोशम् समपूरयन् ।सुतीक्ष्ण दण्डाः संप्रेक्ष्य पुरुषस्य बलाबलम्॥

brahma kṣatram ahiṃsantaḥ te kośam samapūrayan |sutīkṣṇa daṇḍāḥ saṃprekṣya puruṣasya balābalam ||

शुचीनाम् एक बुद्धीनाम् सर्वेषाम् संप्रजानताम् ।न आसीत् पुरे वा राष्ट्रे वा मृषा वादी नरः क्वचित्॥

śucīnām eka buddhīnām sarveṣām saṃprajānatām |na āsīt pure vā rāṣṭre vā mṛṣā vādī naraḥ kvacit ||

कश्चिन् न दुष्टः तत्र आसीत् पर दार रतिर् नरः ।प्रशांतम् सर्वम् एव असीत् राष्ट्रम् पुरवरम् च तत्॥

kaścin na duṣṭaḥ tatra āsīt para dāra ratir naraḥ |praśāṃtam sarvam eva asīt rāṣṭram puravaram ca tat ||

सु वासस सु वेषाः च ते च सर्वे शुचिव्रताः ।हितार्थः च नरेन्द्रस्य जाग्रतो नय चक्षुषा॥

su vāsasa su veṣāḥ ca te ca sarve śucivratāḥ |hitārthaḥ ca narendrasya jāgrato naya cakṣuṣā ||

गुरोर् गुण गृहीताः च प्रख्याताः च पराक्रमे ।विदेशेषु अपि विज्ञाता सर्वतो बुद्धि निश्चयाः॥

guror guṇa gṛhītāḥ ca prakhyātāḥ ca parākrame |videśeṣu api vijñātā sarvato buddhi niścayāḥ ||

अभितो गुणवन्तः च न च आसन् गुण वर्जिताः ।सन्धि विग्रह तत्वज्ञाः प्रकृत्या संपदान्विताः॥

abhito guṇavantaḥ ca na ca āsan guṇa varjitāḥ |sandhi vigraha tatvajñāḥ prakṛtyā saṃpadānvitāḥ ||

मंत्र संवरणे शक्ताः शक्ताः सूक्ष्मासु बुद्धिषु ।नीति शास्त्र विशेषज्ञाः सततम् प्रिय वादिनः॥

maṃtra saṃvaraṇe śaktāḥ śaktāḥ sūkṣmāsu buddhiṣu |nīti śāstra viśeṣajñāḥ satatam priya vādinaḥ ||

ईदृशैः तैः अमात्यैः च राजा दशरथोऽनघः ।उपपन्नो गुणोपेतैः अन्वशासद् वसुंधराम्॥

īdṛśaiḥ taiḥ amātyaiḥ ca rājā daśaratho'naghaḥ |upapanno guṇopetaiḥ anvaśāsad vasuṃdharām ||

अवेक्षमाणः चारेण प्रजा धर्मेण रक्षयन् ।प्रजानाम् पालनम् कुर्वन् अधर्मम् परिवर्जयन्॥

avekṣamāṇaḥ cāreṇa prajā dharmeṇa rakṣayan |prajānām pālanam kurvan adharmam parivarjayan ||

विश्रुतः त्रिषु लोकेषु वदान्यः सत्य संगरः ।स तत्र पुरुषव्याघ्रः शशास पृथ्वीम् इमाम्॥

viśrutaḥ triṣu lokeṣu vadānyaḥ satya saṃgaraḥ |sa tatra puruṣavyāghraḥ śaśāsa pṛthvīm imām ||

न अध्यगच्छत् विशिष्टम् वा तुल्यम् वा शत्रुम् आत्मनः ।मित्रवान् नत सामन्तः प्रताप हत कण्टकः ।स शशास जगत् राजा दिवि देव पतिर् यथा॥

na adhyagacchat viśiṣṭam vā tulyam vā śatrum ātmanaḥ |mitravān nata sāmantaḥ pratāpa hata kaṇṭakaḥ |sa śaśāsa jagat rājā divi deva patir yathā ||

तैः मंत्रिभिः मंत्र हितेः निविष्टैःवृतोऽनुरक्तैः कुशलैः समर्थैः ।स पार्थिवो दीप्तिम् अवाप युक्तःतेजोमयैः गोभिः इव उदितः अर्कः॥

taiḥ maṃtribhiḥ maṃtra hiteḥ niviṣṭaiḥvṛto'nuraktaiḥ kuśalaiḥ samarthaiḥ |sa pārthivo dīptim avāpa yuktaḥtejomayaiḥ gobhiḥ iva uditaḥ arkaḥ ||